Table of Contents
Özet
V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği, Bütüner ve Gür (2007) tarafından V Diyagramı kullanımına yönelik öğrencilerin duyuşsal alanlardaki inançlarını ve değerlendirmelerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, özellikle matematik gibi kavramsal yoğunluğun yüksek olduğu derslerde V Diyagramlarının problem çözme, öğrenmeyi kolaylaştırma ve çalışma verimliliğini artırma gibi konulardaki algılanan faydasını tespit etmeyi amaçlamaktadır. Geliştirme çalışması niteliğinde olan bu araç, eğitim bilimleri alanında öğrencilerin öğrenme stratejilerine karşı geliştirdikleri tutumları nicel olarak belirlemek için tasarlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
V Diyagramı, Tutum Ölçeği, Matematik Eğitimi, Kavram Haritaları, Öğrenme Stratejileri, Ölçme ve Değerlendirme.
Yazarlar
Suphi Önder Bütüner, H. Gür.
Amaç
Ölçeğin temel amacı, öğrencilerin V Diyagramı (Vee Haritası) gibi bilişsel araçların kullanımı hakkındaki olumlu veya olumsuz tutumlarını sistematik bir şekilde ölçmektir. Bu tutumlar, öğrencilerin bu yöntemi ne kadar benimseyeceğini, ders çalışma süreçlerine entegre edip etmeyeceğini ve dolayısıyla öğrenme sonuçlarını ne ölçüde etkileyeceğini anlamak için kritik öneme sahiptir. Ölçek, eğitim araştırmacılarına V Diyagramı temelli öğretim metotlarının etkililiğini değerlendirmede duyuşsal bir boyut sağlamaktadır.
Yapı
V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği, öğrencilerin bu araca yönelik genel kabul düzeylerini ve algılanan faydayı ölçen tek boyutlu veya çok boyutlu bir yapıyı hedeflemektedir. Ölçülen yapı (konstrükt), öğrencilerin V Diyagramının öğrenme sürecine katkısına dair geliştirdikleri bilişsel ve duyuşsal inançlardır. Bu inançlar genellikle şu alanları kapsar:
1. Problem Çözme Kolaylığı: V haritalarının karmaşık problemleri basitleştirmedeki rolüne inanç.
2. Öğrenme Verimliliği: V haritalarının zamanı daha etkili kullanma ve konuyu daha hızlı anlama yeteneği.
3. Ders Çalışma Motivasyonu: V haritaları kullanılarak hazırlanan notların çalışmayı daha çekici hale getirmesi.
Geçerlik
Ölçek geliştirme çalışmalarında geçerlik, aracın gerçekten ölçmek istediği yapıyı ölçüp ölçmediğini gösteren kritik bir aşamadır. Kaynak özetinde spesifik geçerlik değerleri (içerik, yapı veya ölçüt geçerliği) belirtilmemiş olsa da, 2007 tarihli orijinal makalede (Bütüner & Gür) kapsamlı geçerlik çalışmalarının sunulduğu varsayılmaktadır. Tipik olarak bu tür geliştirme çalışmalarında, maddelerin ilgili yapıyı temsil edip etmediğini kontrol etmek için uzman görüşü alınarak içerik geçerliği sağlanır ve yapı geçerliği için faktör analizi teknikleri kullanılır.
Ölçeğin maddeleri (örneğin, matematik dersinde problemleri çözmeyi kolaylaştırması) V Diyagramının pedagojik faydalarına odaklanarak yüksek bir yüzey geçerliğine sahip olduğunu göstermektedir. Ancak, istatistiksel yapı geçerliği kanıtları için orijinal akademik kaynağa başvurulması gerekmektedir.
Güvenirlik
Güvenirlik, ölçme aracının ölçtüğü özelliği tutarlı bir şekilde ölçme derecesidir. Kaynak özetinde sayısal güvenirlik katsayıları belirtilmemiştir. Ancak, geliştirme çalışmalarında genellikle iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alfa) hesaplanır. Yüksek bir Cronbach Alfa değeri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir.
Güvenirlik çalışması kapsamında ayrıca test-tekrar test güvenirliği veya madde-toplam korelasyonları gibi yöntemlerin de kullanılmış olması beklenir. Bu veriler, öğrencilerin V Diyagramına yönelik tutumlarının zaman içinde ne kadar stabil olduğunu göstermeye yardımcı olur. Bu ölçeğin güvenilirliğine dair kesin istatistiksel sonuçlar, Kaynakça bölümünde belirtilen bilimsel makalede yer almaktadır.
Faktör Analizi
V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği geliştirilirken, ölçeğin altında yatan boyutları veya faktörleri belirlemek amacıyla faktör analizi (genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi) uygulanmıştır. Bu analiz, ölçek maddelerinin hangi alt yapıları temsil ettiğini ve tutumun kaç boyutta incelenmesi gerektiğini ortaya koyar.
Faktör analizinin sonuçları, ölçeğin tek bir genel tutum faktöründen mi yoksa örneğin ‘Algılanan Fayda’ ve ‘Kullanım Kolaylığı’ gibi birden fazla faktörden mi oluştuğunu belirler. Bu adım, ölçeğin yapısal geçerliğini destekleyen temel istatistiksel prosedürdür. Ölçeğin nihai yapısı ve faktör yükleri Bütüner ve Gür’ün 2007 tarihli makalesinde detaylandırılmıştır.
Araç
Test Türü: Geliştirme çalışması (Psikometrik ölçek geliştirme).
Format: Yazılı beyan formatında sunulan maddelerden oluşur.
Mevcut Dil: Türkçe.
Popülasyon Grubu: Eğitim alan öğrenciler (Özellikle matematik dersi görenler).
Yaş Grubu: Belirtilmemiş (Genellikle ortaokul, lise veya üniversite öğrencileri).
Popülasyon Detayları: Orijinal çalışmanın örneklem grubu, ölçeğin hangi öğrenci düzeyinde en uygun olduğunu belirler.
Test Metodolojisi: Ölçek, 5 dereceli Likert tipi derecelendirme kullanır.
Derecelendirme: 5’li Likert Ölçeği. (1= Kesinlikle Katılmıyorum, 5= Tamamen Katılıyorum). Yüksek puanlar V Diyagramına yönelik daha olumlu bir tutumu işaret eder.
Anahtar Kelimeler
Öğrenci Tutumu, V Haritası, Bilişsel Araçlar, Ölçme ve Değerlendirme, Matematik Eğitimi.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Veri belirtilmemiştir.
Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected] (Suphi Önder Bütüner).
Yazışma Adresi: Veri belirtilmemiştir.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2007.
İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari kullanımı veya bilimsel araştırmalarda kullanımı için izin gereklilikleri ve ücret bilgisi orijinal kaynakta yer almaktadır. Akademik araştırmalar için genellikle yazarlarla iletişime geçilmesi tavsiye edilir.
Kaynakça
Bütüner, S. Ö., Gür, H., ( 2007 ), V diyagramına yönelik bir tutum ölçeğinin geliştirilmesi, Milli Eğitim, 36 ( 176 ), 76-85.
Makalenin orijinal PDF versiyonu şu adresten indirilebilir: dhgm.meb.gov.tr
Ölçeğin orijinal PDF belgesi burada bulunmaktadır: v-diyagramina-yonelik-bir-tutum-olcegi-toad.pdf
V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Matematik dersinde herhangi bir konuyla ilgili yapılmış V haritası konuyla ilgili problemleri çözmemi kolaylaşltırır. ( m 8 )
V haritası kullanılarak hazırlanan ders notlarıyla matematik dersindeki bir konuya çalışmak daha kolaydır. ( m 15 )
V haritaları çalışma zamanımı daha verimli kullanmamı sağlar. ( m 23 )
Cite this article
memjavad (2025). V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/v-diyagramina-yonelik-bir-tutum-olcegi/
memjavad. "V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 13 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/v-diyagramina-yonelik-bir-tutum-olcegi/.
memjavad. "V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/v-diyagramina-yonelik-bir-tutum-olcegi/.
memjavad (2025) 'V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/v-diyagramina-yonelik-bir-tutum-olcegi/.
[1] memjavad, "V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. V Diyagramına Yönelik Bir Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.