Table of Contents
Özet
Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği, Aslan ve Kan (2021) tarafından Türkiye’deki eğitim sistemine entegre edilen Suriyeli öğrencilere karşı hedef kitlenin (genellikle öğretmen adayları veya eğitimciler) tutumlarını sistematik olarak ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Ölçek, özellikle sosyal kabul, eğitim ortamında entegrasyon ve kültürel etkileşim gibi boyutlardaki tutum düzeylerini belirlemeyi amaçlamaktadır. Geliştirme çalışması, ölçeğin yapısal geçerliğini ve iç tutarlılığını sağlamlaştırmak için titizlikle yürütülmüştür.
Anahtar Kelimeler
Suriyeli Öğrenciler, Tutum, Ölçek Geliştirme, Sosyal Uyum, Eğitimde Entegrasyon, Türkiye, Mülteci Öğrenciler.
Yazarlar
Songül Aslan, Ayşe Kan.
Amaç
Ölçeğin temel amacı, Türkiye’de artan Suriyeli öğrenci popülasyonuna yönelik var olan toplumsal ve eğitimsel tutumları nicel olarak değerlendirmektir. Bu ölçek, araştırmacılara ve politika yapıcılara, entegrasyon süreçlerindeki olumlu ve olumsuz algıları tespit etme, böylece daha etkili eğitim politikaları ve sosyal destek programları geliştirme imkanı sunar. Çalışma, ölçeğin geliştirme, geçerlik ve güvenirlik çalışmalarını detaylandırmaktadır.
Yapı
Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği, bireylerin Suriyeli öğrencilere karşı geliştirdiği bilişsel, duyuşsal ve davranışsal eğilimleri ölçen çok boyutlu bir yapıyı temsil etmektedir. Ölçek, genellikle kabul, reddetme, empati ve sosyal mesafeyi içeren alt boyutlardan oluşur. Bu alt boyutlar, hedef kitlenin mülteci öğrencilerin eğitim hayatına katılımına ve kültürel adaptasyonuna yönelik genel bakış açısını yansıtmaktadır.
Geçerlik
Ölçek geliştirme çalışmasında, yapısal geçerlik kanıtlarını sağlamak amacıyla hem Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) hem de Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. Bu analizler, ölçeğin kuramsal yapıyı doğru bir şekilde ölçtüğünü ve maddelerin ilgili faktörlere uygun şekilde yüklendiğini göstermiştir. Ayrıca, maddelerin kapsam geçerlik düzeyleri, uzman görüşleri alınarak belirlenmiştir.
Güvenirlik
Ölçeğin iç tutarlılık güvenirlik katsayısı (Cronbach Alfa), ölçekteki maddelerin tutarlı bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü göstermek üzere hesaplanmıştır. Geliştirme çalışmasında elde edilen yüksek alfa değerleri, ölçeğin güvenilir bir ölçüm aracı olduğunu kanıtlamaktadır. Güvenirlik çalışmalarında ayrıca test-tekrar test yönteminin de kullanılmış olması muhtemeldir, ancak temel odak iç tutarlılık üzerindedir.
Faktör Analizi
Ölçeğin yapısal geçerliğini test etmek için kullanılan Faktör Analizi süreci, ölçeğin çok boyutlu yapısını ortaya çıkarmıştır. Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA), ölçekteki maddelerin kaç farklı faktör altında toplandığını belirlemiş ve bu faktörlerin toplam varyansın önemli bir kısmını açıkladığını göstermiştir. Ardından yapılan Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ise, elde edilen faktör yapısının veriyle uyumunu test ederek modelin kabul edilebilir uyum indekslerine sahip olduğunu doğrulamıştır.
Enstrüman
Test Türü: Geliştirme (Ölçek Geliştirme)
Format: Likert Tipi Derecelendirme (Genellikle 5’li veya 7’li Likert)
Mevcut Diller: Türkçe
Popülasyon Grubu: Eğitimciler, öğretmen adayları, üniversite öğrencileri veya Suriyeli öğrencilerle etkileşimde bulunan genel yetişkin popülasyonu.
Yaş Grubu: 18 yaş ve üzeri (Yetişkinler/Genç Yetişkinler)
Popülasyon Detayları: Çalışmanın orijinal örneklemi, ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmaları için seçilmiş, Suriyeli öğrencilerin yoğun olduğu bölgelerdeki eğitim kurumlarında görev yapan veya eğitim gören bireylerden oluşmaktadır.
Test Metodolojisi: Öz Bildirim Envanteri. Katılımcılardan, Suriyeli öğrencilere yönelik çeşitli tutum ifadelerine ne ölçüde katıldıklarını belirtmeleri istenmektedir.
Anahtar Kelimeler
Güvenirlik Çalışması, Geçerlik Çalışması, Entegrasyon, Sosyal Kabul, Öğretmen Adayları, Türkiye Sosyal Araştırmaları.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Orijinal kaynakta belirtilmemiştir.
Kurum E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar)
Yazışma Adresi: Gazi Üniversitesi (Olası Kurum)
İzinler & Ücret ve Test Yılı
Ölçek, 2021 yılında Aslan ve Kan tarafından geliştirilmiştir. Ölçeğin ticari olmayan akademik araştırmalarda kullanımı genellikle yazarlarla iletişime geçilerek izin alınmasını gerektirir. Ölçeğin tam metni ve detaylı istatistiksel sonuçları, ilgili akademik dergide yayımlanan makalede mevcuttur.
Orijinal PDF dokümanına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir: suriyeli-ogrencilere-yonelik-tutum-olcegi-toad.pdf
Referanslar
Aslan, S., ve Kan, A. (2021). Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği geliştirme geçerlik ve güvenirlik çalışması. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 25(1), 193-206.
İlgili akademik makaleye Dergipark üzerinden ulaşım sağlanabilir: dergipark.org.tr
Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Sağlanan kaynak içerikte ölçeğin maddeleri (itemleri) bulunmamaktadır. Ölçek maddelerinin tamamı için Aslan ve Kan (2021) tarafından yayımlanan orijinal makaleye başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2025). Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/suriyeli-ogrencilere-yonelik-tutum-olcegi/
memjavad. "Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 15 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/suriyeli-ogrencilere-yonelik-tutum-olcegi/.
memjavad. "Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/suriyeli-ogrencilere-yonelik-tutum-olcegi/.
memjavad (2025) 'Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/suriyeli-ogrencilere-yonelik-tutum-olcegi/.
[1] memjavad, "Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Suriyeli Öğrencilere Yönelik Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.