Table of Contents
Özet
Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarının, ülkede bulunan Suriyeli sığınmacıların varlığından kaynaklandığını düşündükleri güvenlik risklerini ve algılarını ölçmek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçek, toplumsal düzeyde hissedilen endişe, sosyo-ekonomik etkiler ve siyasi yansımalar gibi çok boyutlu bir güvenlik algısını değerlendirmektedir. Ölçek geliştirme çalışması sonucunda elde edilen 35 maddelik bu araç, üç faktörlü bir yapı sergilemekte olup, yüksek düzeyde geçerlilik ve güvenirlik değerlerine sahiptir. Bu ölçek, özellikle göç ve güvenlik politikaları alanında çalışan araştırmacılar için önemli bir araçtır.
Anahtar Kelimeler
Güvenlik Algısı, Suriyeli Sığınmacılar, Göç, Toplumsal Etki, Ölçek Geliştirme, Türkiye, Sosyo-ekonomik Etki, Siyaset Etkisi, Güvenirlik, Geçerlilik
Yazarlar
Hakan Ömer Tunca, Abdulkadir Karadağ
[quads id=5]
Amaç
Ölçeğin temel amacı, Türkiye’de geçici koruma statüsü altında bulunan Suriyeli Sığınmacıların varlığının, yerel toplum nezdinde yarattığı çok boyutlu Güvenlik Algısını bilimsel yöntemlerle ölçmektir. Bu bağlamda ölçek, toplumun bireysel güvenlik, sosyal düzen ve ulusal güvenlik üzerindeki potansiyel risk algılarını belirlemeyi hedefler.
Çalışma, sığınmacıların toplumsal hayata etkilerini sadece asayiş boyutuyla değil, aynı zamanda sosyo-ekonomik, kültürel ve siyasal etkileri de kapsayacak şekilde geniş bir yelpazede inceleyerek, politika yapıcılara ve güvenlik birimlerine veri temelli analiz imkanı sunmayı amaçlamaktadır.
Yapı
Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği, çok boyutlu bir yapıya sahiptir ve yapılan analizler sonucunda üç ana faktör altında toplanmıştır. Bu faktörler, toplumun güvenlik endişelerini farklı açılardan ele almaktadır. Ölçek, toplamda 35 maddeden oluşmaktadır ve bu maddeler, bireylerin güvenlik tehditlerine yönelik kişisel inançlarını ve toplumsal kaygılarını yansıtmaktadır.
Ölçeğin boyutları, sığınmacı varlığının algılanan etkilerini kapsamaktadır. Bu boyutlar, bireysel güvenliğe yönelik doğrudan tehditlerden, toplumsal kaynakların kullanımı ve siyasi istikrara yönelik dolaylı kaygılara kadar uzanmaktadır. Bu üç faktörlü yapı, ölçeğin teorik olarak sağlam ve kapsamlı olduğunu göstermektedir.
Geçerlik
Ölçeğin yapısal geçerliliğini test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. Analiz sonucunda, ölçeğin gözlenen değişkenleri 3 faktör altında başarılı bir şekilde toplanmıştır. Birinci düzey çok faktörlü modelde madde yükleri 0,33 ile 0,78 arasında değişen seviyelerde bulunmuştur.
Modelin veri ile uyumunu değerlendiren uyum iyilik indeksleri (Fit Indices) kabul edilebilir eşikler içinde yer almıştır. Elde edilen değerler şunlardır:
- X2/DF (Ki-Kare/Serbestlik Derecesi): 3,947
- RMSEA (Yaklaşık Hata Karekök Ortalaması): 0,061
- SRMR (Standartlaştırılmış Kök Ortalama Kare Kalıntı): 0,071
- CFI (Karşılaştırmalı Uyum İndeksi): 0,905
- IFI (Artımsal Uyum İndeksi): 0,906
- AGFI (Düzeltilmiş Uyum İyiliği İndeksi): 0,855
Bu indeks değerleri, modelin teorik yapısının ampirik verilerle uyumlu çalıştığını ve ölçeğin yapı geçerliliğinin sağlandığını göstermektedir.
Güvenirlik
Ölçeğin iç tutarlılığı ve zamana karşı kararlılığı yüksek düzeyde bulunmuştur. İç tutarlılığı belirlemek için kullanılan Cronbach’s Alpha (α) değerleri, tüm boyutlar ve toplam ölçek için 0,70 eşik değerinin oldukça üzerinde çıkmıştır. Elde edilen Cronbach’s α değerleri aşağıdaki gibidir:
- Güvenlik Etkisi Boyutu: 0,919
- Sosyo-ekonomik ve Kültürel Etki Boyutu: 0,818
- Siyasete Etkisi Boyutu: 0,852
- Toplam Ölçek Güvenirliği: 0,943
Ayrıca, ölçeğin zamana karşı kararlılığını ölçmek amacıyla yapılan Test-Tekrar Test analizi kapsamında Pearson Korelasyon Katsayısı (r) 0,934 olarak tespit edilmiştir. Bu değerin 0,01 seviyesinde istatistiksel olarak anlamlı olması, ölçeğin yüksek düzeyde kararlılığa ve tutarlılığa sahip olduğunu kanıtlamaktadır.
Faktör Analizi
Ölçeğin yapısal modelini belirlemek için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. Analiz, ölçeğin, toplumun güvenlik algısını üç temel boyutta açıkladığını göstermiştir. Bu üç boyut, ilgili literatür ve teorik çerçeve ile uyumlu olarak belirlenmiştir.
-
Güvenlik Etkisi: Doğrudan suç, asayiş ve bireysel güvenlik tehditlerine yönelik algıları içerir.
-
Sosyo-ekonomik ve Kültürel Etki: Sığınmacıların işgücü piyasası, sosyal hizmetler ve kültürel uyum üzerindeki algılanan etkilerini kapsar.
-
Siyasete Etkisi: Sığınmacı meselesinin ulusal ve yerel siyaset üzerindeki etkilerine dair toplumsal kaygıları ve algıları içerir.
Faktör yüklerinin 0,33 ile 0,78 arasında değişmesi, her bir maddenin kendi faktörünü güçlü bir şekilde temsil ettiğini ve ölçeğin faktör yapısının iyi ayrışmış olduğunu doğrulamaktadır.
Araç
Test Type: Geliştirme (Development)
Format: 5’li Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği (Tamamen Katılıyorum – Hiç Katılmıyorum)
Language Available: Türkçe
Population Group: Türkiye Cumhuriyeti Vatandaşları (Genel Toplum)
Age Group: Yetişkinler
Population Details: Türkiye’de ikamet eden ve güvenlik algısı araştırmasına katılan genel toplum örneklemi.
Test Methodology: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)
Anahtar Kelimeler
Toplum Güvenliği, Suriyeli Mülteciler, Sosyal Etki, Faktör Analizi, DFA, Cronbach Alfa, Ölçek, Göçmen Krizi
[quads id=5]
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Belirtilmemiştir.
Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar İletişim)
Correspondence Address: Hakan Ömer Tunca (Sorumlu Yazar)
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçek, Tunca ve Karadağ tarafından geliştirilmiş olup, yayın yılı 2020’dir. Ölçeğin akademik ve araştırma amaçlı kullanımı için sorumlu yazar Hakan Ömer Tunca ile iletişime geçilmesi önerilmektedir.
İletişim adresi: [email protected]
Kaynaklar
Ölçeğin geliştirilmesine esas teşkil eden akademik çalışma aşağıdadır:
Tunca, H. Ö. ve Karadağ, A. (2020). Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği: Geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Güvenlik Bilimleri Dergisi, 9(2), 525-554. doi: 10.28956/gbd.830089).
Makalenin tam metnine Dergipark üzerinden ulaşılabilir: dergipark.org.tr
Ölçeğin orijinal PDF dosyaları aşağıdaki bağlantılardan indirilebilir:
- turkiyedeki-suriyeli-siginmacilara-yonelik-toplumun-guvenlik-algisi-olcegi-toad.pdf
- turkiyedeki-suriyeli-siginmacilara-yonelik-toplumun-guvenlik-algisi-olcegi-toad.pdf
- turkiyedeki-suriyeli-siginmacilara-yonelik-toplumun-guvenlik-algisi-olcegi-toad.pdf
[quads id=5]
Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği Maddeleri
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Ölçek toplam 35 maddeden oluşmaktadır. Örnek bir madde şöyledir:
Suriyeli Sığınmacılar darp, kavga, gasp vb. suçlarla şahsi güvenliğimi tehdit etmektedir?
Derecelendirme Seçenekleri (5’li Likert):
- Tamamen Katılıyorum
- Kısmen Katılıyorum
- Kararsızım
- Kısmen Katılmıyorum
- Hiç Katılmıyorum
Cite this article
memjavad (2025). Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/turkiyedeki-suriyeli-siginmacilara-yonelik-toplumun-guvenlik-algisi-olcegi/
memjavad. "Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 14 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/turkiyedeki-suriyeli-siginmacilara-yonelik-toplumun-guvenlik-algisi-olcegi/.
memjavad. "Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/turkiyedeki-suriyeli-siginmacilara-yonelik-toplumun-guvenlik-algisi-olcegi/.
memjavad (2025) 'Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/turkiyedeki-suriyeli-siginmacilara-yonelik-toplumun-guvenlik-algisi-olcegi/.
[1] memjavad, "Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Türkiye’deki Suriyeli Sığınmacılara Yönelik Toplumun Güvenlik Algısı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.