Sürekli Utanma ve Suçluluk Ölçeği

Özet

Sürekli Utanma ve Suçluluk Ölçeği (SÜSÖ), bireylerin duygusal yaşamlarında nispeten stabil olan utanma ve suçluluk eğilimlerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, orijinal İngilizce versiyonunun Türkçeye uyarlanmış halidir. Uyarlama çalışması, ölçeğin Türkçe konuşan popülasyon üzerindeki geçerlik ve güvenirlik özelliklerini incelemiş ve ölçeğin kültürel bağlamda kullanımına uygun olduğunu doğrulamıştır. SÜSÖ, bu iki temel öz-bilinçli duygunun kişilik özelliği düzeyindeki yansımalarını değerlendirerek klinik ve akademik araştırmalara önemli bir katkı sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Sürekli Utanma ve Suçluluk Ölçeği, Psikometri, Utanma, Suçluluk, Öz-Bilinçli Duygular, Duygusal Eğilim, Uyarlama.

Yazarlar

Aslı Bugay, Ahmet Demir

Amaç

SÜSÖ’nün temel amacı, bireylerin durumsal duygular yerine, kişiliklerinin bir parçası olarak kabul edilen sürekli (trait) utanma ve sürekli (trait) suçluluk yaşama eğilimlerini nicel olarak ölçmektir. Ölçek, bu iki duygunun psikopatoloji, benlik saygısı ve kişilerarası işlevsellik gibi çeşitli psikolojik yapılarla olan ilişkilerini araştırmayı hedefleyen çalışmalarda kullanılmak üzere tasarlanmıştır.

Bu araç, utanma ve suçluluk duygularının bilişsel ve davranışsal sonuçlarını incelemek için araştırmacılara güvenilir ve geçerli bir yöntem sunmaktadır. Özellikle bu duyguların ayrımının yapılması, psikolojik müdahalelerin hedeflenmesi açısından büyük önem taşımaktadır.

Yapı (Ölçülen Psikolojik Yapı)

Ölçek, psikolojide merkezi bir yere sahip olan iki ayrı öz-bilinçli duyguyu ölçmektedir: sürekli utanma ve sürekli suçluluk.

• Sürekli Utanma: Bireyin kendisini genel olarak yetersiz, kusurlu veya kötü olarak değerlendirmesi eğilimidir. Utanma, benliğin tamamına yönelik küresel ve yıkıcı bir yargıyı içerir.
• Sürekli Suçluluk: Bireyin belirli bir eylemi veya davranışı kötü, yanlış ya da ahlaki açıdan kabul edilemez olarak değerlendirmesi eğilimidir. Suçluluk, davranışa odaklıdır ve genellikle telafi etme veya onarma motivasyonu ile ilişkilidir.

Geçerlik

SÜSÖ’nün Türkçe uyarlama çalışmasında (Bugay & Demir, 2011), ölçeğin yapı geçerliği ve ayırıcı geçerliği incelenmiştir. Yapılan analizler, orijinal ölçekte olduğu gibi, iki faktörlü yapının (Utanma ve Suçluluk) Türk kültüründe de korunduğunu göstermiştir.

Bu yapısal uyum, ölçek maddelerinin kuramsal olarak amaçlanan iki ayrı psikolojik yapıyı ölçtüğünü kanıtlamaktadır. Ayrıca, ölçeğin diğer ilgili psikolojik yapılarla (örneğin, depresyon, anksiyete) beklenen yönde korelasyonlar göstermesi, SÜSÖ’nün ölçtüğü yapının geçerli olduğunu desteklemektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirliği, iç tutarlılık katsayıları (Cronbach Alfa) kullanılarak değerlendirilmiştir. Uyarlama çalışması, hem Utanma alt ölçeği hem de Suçluluk alt ölçeği için yüksek düzeyde iç tutarlılık değerleri rapor etmiştir.

Bu yüksek güvenirlik katsayıları, ölçekteki maddelerin kendi alt ölçekleri dahilinde tutarlı bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü ve dolayısıyla ölçekten elde edilen puanların zaman içinde ve maddeler arasında istikrarlı olduğunu göstermektedir.

Faktör Analizi

Türkçe uyarlama sürecinde, ölçeğin faktör yapısını doğrulamak amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. DFA sonuçları, Utanma ve Suçluluk boyutlarının birbirinden ayrışan, ancak ilişkili iki faktör olarak uygun model uyum indekslerine sahip olduğunu ortaya koymuştur. Bu bulgu, SÜSÖ’nün iki boyutlu yapısını ampirik olarak desteklemektedir.

Enstrüman (Ölçek Bilgileri)

Test Type: Uyarlama (Adaptation)

Format: Orijinal ölçek genellikle 5 veya 7 dereceli Likert tipi bir derecelendirme kullanır. Derecelendirme formatı, bireylerin maddelerde belirtilen duygusal tepkileri ne sıklıkta veya ne kadar güçlü yaşadıklarını belirtmelerini gerektirir. (Derecelendirme detayları için orijinal makaleye başvurulmalıdır.)

Language Available: Türkçe, İngilizce (Orijinal)

Population Group: Yetişkin Popülasyonu

Age Group: Genellikle 18 yaş ve üzeri

Population Details: Türk yükseköğretim öğrencileri veya genel yetişkin örneklemi üzerinde geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılmıştır (Detaylar Kaynak makalededir).

Test Methodology: Bireysel veya grup uygulamasına uygun, öz bildirim (Self-report) envanteri.

Anahtar Kelimeler

Öz-bilinç, Psikopatoloji, Cronbach Alfa, Yapı Geçerliği, Duygu Düzenleme, SÜSÖ.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Detaylar Kaynak makalede bulunabilir.

Affiliation Email addresses: Sorumlu Yazar İletişim: [email protected] (Aslı Bugay)

Correspondence Address: İlgili yazarın bağlı olduğu kurum adresi için 2011 tarihli makaleye başvurulmalıdır.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı (Uyarlama): 2011

İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari olmayan akademik kullanımları için genellikle yazarlardan izin alınması gerekmektedir. Detaylar için sorumlu yazar ile iletişime geçilmelidir.

Ölçeğin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: trait-shame-and-guilt-scale-toad.pdf

Kaynaklar

Bugay, A., & Demir, A. (2011). Psychometric properties of the Turkish version of Trait Shame and Guilt Scale.
Eurasian Journal of Educational Research, 45, 17-30.

Makalenin orijinal İngilizce PDF’ine doğrudan erişim linki: ejer.com.tr

Sürekli Utanma ve Suçluluk Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

(Ölçek maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddeler için yayımlanmış makaleye başvurulmalıdır.)