Paternal Antenatal Bağlanma Ölçeği

Özet

Paternal Antenatal Bağlanma Ölçeği, babaların doğmamış çocuklarıyla gebelik döneminde kurdukları duygusal bağı değerlendirmek amacıyla tasarlanmış bir ölçme aracıdır. Bu ölçeğin Türkçe adaptasyonu ve psikometrik özelliklerinin incelenmesi, Güleç Şatır ve Kavlak (2021) tarafından gerçekleştirilen bir geçerlik ve güvenirlik çalışması ile sağlanmıştır. Söz konusu çalışma, ölçeğin Türk kültürü ve popülasyonu için uygunluğunu ve güvenilirliğini ortaya koymayı hedeflemiştir.

Bu adaptasyon çalışması, gebelik sürecinde baba adaylarının deneyimlediği antenatal bağlanma düzeylerini bilimsel olarak ölçebilmek için önemli bir araç sunmaktadır. Ölçek, babaların gebelik sırasındaki duygusal katılımını ve bebeğe yönelik beklentilerini anlamada araştırmacılar ve klinisyenler için değerli bir kaynak olma potansiyeli taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Paternal antenatal bağlanma, baba bağlanması, gebelik, ölçek uyarlama, psikometrik özellikler, geçerlik, güvenirlik.

Yazarlar

Duygu Güleç Şatır, Oya Kavlak

Amaç

Paternal Antenatal Bağlanma Ölçeği’nin temel amacı, baba adaylarının eşlerinin gebeliği süresince doğacak çocuklarına karşı geliştirdikleri duygusal bağı ve bağlanma düzeyini ölçmektir. Bu ölçek, babaların gebelik sürecindeki psikolojik deneyimlerini ve ebeveynlik rollerine adaptasyonlarını anlamak için kritik bir öneme sahiptir. Antenatal dönem, hem anne hem de baba için önemli psikolojik ve duygusal değişimlerin yaşandığı bir süreçtir ve babaların bu süreçteki bağlanma deneyimlerinin değerlendirilmesi, aile sağlığı ve çocuk gelişimi açısından değerli bilgiler sunar.

Güleç Şatır ve Kavlak (2021) tarafından yapılan Türkçe adaptasyon çalışmasının amacı ise, orijinal ölçeğin Türk kültürüne ve diline uygunluğunu sağlayarak, Türk popülasyonunda geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olarak kullanılabilmesini sağlamaktır. Bu çalışma, ölçeğin psikometrik özelliklerini detaylı bir şekilde inceleyerek, gelecekteki araştırmalar ve klinik uygulamalar için sağlam bir temel oluşturmuştur.

Yapı

Ölçek, “paternal antenatal bağlanma” adı verilen psikolojik yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, babaların gebelik süresince doğmamış bebekleriyle kurdukları duygusal, bilişsel ve davranışsal bağları ifade eder. Bağlanma teorisi çerçevesinde, ebeveyn-çocuk bağlanması, çocuğun sağlıklı gelişimi için temel bir öneme sahiptir. Antenatal dönemdeki bağlanma ise, doğum sonrası ebeveynlik davranışlarının ve çocuğun sosyal-duygusal gelişiminin güçlü bir yordayıcısı olarak kabul edilir.

Paternal antenatal bağlanma, babaların bebeklerini hayal etme, onlarla konuşma, dokunma, bebeklerinin hareketlerini hissetme, bebeklerine karşı koruyuculuk hissetme ve bebeklerinin ihtiyaçlarına duyarlı olma gibi çeşitli boyutları içerebilir. Bu yapı, babaların ebeveynlik kimliklerini geliştirmelerine ve gebelik sürecine aktif olarak katılmalarına olanak tanır. Ölçek, bu karmaşık yapının farklı yönlerini değerlendirerek, babaların bağlanma deneyimlerinin bütünsel bir resmini sunmayı amaçlar.

Geçerlik

Paternal Antenatal Bağlanma Ölçeği’nin Türkçe versiyonunun geçerlik çalışması, Güleç Şatır ve Kavlak (2021) tarafından yapılmıştır. Adaptasyon çalışmaları genellikle içerik geçerliği, yapı geçerliği ve ölçüt geçerliği gibi çeşitli geçerlik türlerini değerlendirmeyi içerir. İçerik geçerliği, ölçek maddelerinin ölçülmek istenen yapıyı ne derece temsil ettiğini incelerken, yapı geçerliği ise ölçeğin teorik olarak ölçtüğü yapıyı doğru bir şekilde ölçüp ölçmediğini gösterir.

Sağlanan kaynak bilgisinde spesifik geçerlik değerleri belirtilmemiş olsa da, “geçerlik ve güvenirlik çalışması” başlığı altında yayınlanan bir makale, bu psychometrik özelliklerin titizlikle incelendiğini göstermektedir. Bu tür çalışmalarda genellikle faktör analizi gibi istatistiksel yöntemler kullanılarak ölçeğin madde yapısı ve boyutları doğrulanır. Detaylı geçerlik bulguları için orijinal makalenin incelenmesi tavsiye edilmektedir.

Güvenirlik

Paternal Antenatal Bağlanma Ölçeği’nin Türkçe versiyonunun güvenirlik değerlendirmesi de Güleç Şatır ve Kavlak (2021) tarafından yapılmıştır. Güvenirlik, bir ölçme aracının tutarlı ve kararlı sonuçlar verme derecesini ifade eder. Bu, ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı koşullarda aynı kişiye uygulandığında benzer sonuçlar vermesi anlamına gelir.

Yaygın olarak kullanılan güvenirlik yöntemleri arasında iç tutarlılık (örneğin, Cronbach Alfa katsayısı) ve test-tekrar test güvenirliği bulunur. Kaynakta spesifik güvenirlik katsayıları belirtilmemiş olsa da, adaptasyon çalışmasının bu değerleri rapor ettiği varsayılmaktadır. Yüksek iç tutarlılık değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçtüğünü, test-tekrar test güvenirliği ise zaman içindeki kararlılığını gösterir. Detaylı güvenirlik bulguları için orijinal makaleye başvurulması önemlidir.

Faktör Analizi

Bir ölçeğin adaptasyon ve yapı geçerliği çalışmalarında faktör analizi, temel bir istatistiksel yöntem olarak kullanılır. Güleç Şatır ve Kavlak (2021) tarafından yürütülen Paternal Antenatal Bağlanma Ölçeği’nin Türkçe adaptasyon çalışmasında da, ölçeğin alt boyutlarını ve genel yapısını belirlemek amacıyla faktör analizi uygulandığı varsayılmaktadır. Bu analiz, ölçeğin teorik olarak ölçtüğü yapının ampirik olarak da desteklenip desteklenmediğini gösterir.

Faktör analizi, genellikle keşifçi faktör analizi (KFA) ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) olarak iki ana türde gerçekleştirilir. KFA, ölçeğin temel boyutlarını keşfetmeye yardımcı olurken, DFA ise önceden belirlenmiş bir faktör yapısının veri tarafından ne kadar iyi desteklendiğini test eder. Bu analizler, ölçeğin yapı geçerliği için güçlü kanıtlar sunar ve ölçeğin çok boyutlu bir yapıya sahip olup olmadığını ortaya koyar.

Enstrüman

Test Türü: Uyarlanmış öz bildirim ölçeği

Format: Genellikle Likert tipi ölçek formatında olup, katılımcıların maddelere belirli bir derecelendirme üzerinden yanıt vermesi beklenir. Detaylı derecelendirme bilgisi kaynakta belirtilmemiştir.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Baba adayları

Yaş Grubu: Eşi gebe olan yetişkin erkekler

Popülasyon Detayları: Gebelik sürecindeki babalar veya baba adayları. Adaptasyon çalışması Türk popülasyonu üzerinde gerçekleştirilmiştir.

Test Metodolojisi: Bireysel veya grup ortamında uygulanabilen öz bildirim anketi şeklinde.

Anahtar Kelimeler

Baba bağlanması, antenatal dönem, gebelik, psikolojik ölçüm, ölçek geliştirme, psikometrik testler.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Mevcut Değil

Kurum E-posta Adresleri: [email protected] (Duygu Güleç Şatır için)

Yazışma Adresi: Mevcut Değil

İzinler & Ücret ve Test Yılı

İzinler: Ölçeğin kullanımı için yazar Duygu Güleç Şatır ile iletişime geçilmesi önerilmektedir. Bilimsel ve akademik çalışmalar için kullanım izinleri yazarın takdirindedir.

Ücret: Kaynakta ölçeğin kullanımı için herhangi bir ücret bilgisi belirtilmemiştir. Genellikle akademik ve araştırma amaçlı kullanımlar ücretsizdir, ancak ticari veya klinik kullanımlar için özel izin ve ücretlendirme gerekebilir.

Test Yılı: Ölçeğin Türkçe versiyonunun geçerlik ve güvenirlik çalışması 2021 yılında yayınlanmıştır. Bu tarih, ölçeğin Türk popülasyonu için geçerli ve güvenilir olduğunun belirlendiği yılı işaret eder.

Referanslar

• Güleç Şatır, D., & Kavlak, O. (2021). “Paternal Antenatal Bağlanma Ölçeği” nin Türkçe versiyonunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Journal of Human Sciences, 18(1), 1-11. https://doi.org/10.14687/jhs.v18i1.6047

The original PDF can be downloaded here: paternal-antenatal-baglanma-olcegi-toad.pdf

Paternal Antenatal Bağlanma Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Kaynak içerikte Paternal Antenatal Bağlanma Ölçeği’nin maddeleri bulunmamaktadır. Bu nedenle, ölçek maddeleri burada sunulamamaktadır.