Özengen Çalgı Eğitimine Yönelik Güdülenme Ölçeği

Özet

Özengen Çalgı Eğitimine Yönelik Güdülenme Ölçeği, Gençel Ataman ve Güler (2020) tarafından geliştirilmiş, çalgı eğitimi alan bireylerin güdülenme düzeylerini ölçmeyi hedefleyen bir psikolojik ölçektir. Ölçek, başlangıçta 47 maddeden oluşmuş, yapılan madde analizi sonucunda 7 maddenin çıkarılmasıyla 40 maddeye indirilmiştir. 40 maddelik bu versiyonun geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır. Geçerlik analizleri, Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) örneklem yeterliliği testi (KMO=0.889) ve Barlett Küresellik Testi (p=0.000) ile veri setinin faktör analizine uygunluğunu göstermiştir. Güvenirlik analizleri sonucunda ise Cronbach Alfa güvenirlik katsayısı 0.925 olarak bulunmuş, bu da ölçeğin yüksek düzeyde güvenilir olduğunu işaret etmektedir. Ölçek, çalgı eğitimi alanındaki motivasyon araştırmalarına önemli bir katkı sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Güdülenme, çalgı eğitimi, psikolojik ölçek, geçerlik, güvenirlik, faktör analizi, müzik eğitimi

Yazarlar

Ö. Gençel Ataman, İ. Güler

Amaç

Özengen Çalgı Eğitimine Yönelik Güdülenme Ölçeği’nin temel amacı, çalgı eğitimi sürecinde yer alan bireylerin güdülenme düzeylerini ve bu güdülenmeyi etkileyen faktörleri bilimsel olarak değerlendirmektir. Çalgı öğrenme süreci, bireyler için çeşitli zorlukları ve başarıları barındıran karmaşık bir deneyimdir. Bu süreçte öğrencilerin ne ölçüde güdülendiği, öğrenme başarısı ve devamlılığı açısından kritik bir öneme sahiptir.

Ölçek, müzik eğitimi alanında çalışan araştırmacılara, eğitimcilere ve öğrencilere, çalgı eğitimine yönelik motivasyonu anlamak ve geliştirmek için somut bir araç sunmaktadır. Ölçek sayesinde, öğrencilerin çalgı öğrenmeye karşı tutumları, zorluklarla başa çıkma yaklaşımları ve başarı algıları gibi konularda nicel veriler elde etmek mümkün hale gelmektedir. Bu veriler, eğitim programlarının ve öğretim stratejilerinin güdülenmeyi artıracak şekilde yeniden düzenlenmesine olanak tanır.

Yapı

Ölçek, çalgı eğitimine yönelik güdülenme kavramını ölçmeyi hedeflemektedir. Güdülenme, bireyin belirli bir amaca ulaşmak için gösterdiği çaba, istek ve azmin toplamıdır. Çalgı eğitiminde güdülenme, bireyin çalgı çalmayı öğrenme ve bu alanda kendini geliştirme arzusunu, karşılaştığı zorluklara rağmen devam etme kararlılığını ve müzikal başarıya ulaşma hedefini kapsar.

Ölçeğin ölçtüğü psikolojik yapı, çalgı öğrenme sürecindeki içsel ve dışsal motivasyon kaynaklarını, öz-yeterlilik algısını, öğrenme stratejilerine yönelik inançları ve algılanan zorluklara karşı tutumları içerebilir. Bu boyutlar, bireylerin çalgı eğitimine ne kadar bağlı olduklarını ve bu süreçte ne tür zorluklarla karşılaştıklarında nasıl tepki verdiklerini anlamak için kritik öneme sahiptir.

Geçerlik

Özengen Çalgı Eğitimine Yönelik Güdülenme Ölçeği’nin geçerlik çalışmaları, ölçeğin ölçmek istediği yapıyı ne ölçüde doğru ve anlamlı bir şekilde ölçtüğünü değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Başlangıçta 47 maddeden oluşan ölçek, madde analizi sonucunda 7 maddenin çıkarılmasıyla 40 maddeye düşürülmüştür. Bu 40 maddelik veri setinin faktör analizine uygunluğunu belirlemek için Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) Örneklem Yeterliliği Testi ve Barlett Küresellik Testi kullanılmıştır.

Yapılan analizlerde, 40 maddelik ölçeğin KMO değeri 0.889 olarak bulunmuştur. Gürbüz ve Şahin (2016) ile Durmuş, Yurtkoru ve Çinko (2016) tarafından belirtildiği gibi, 0.80 ve üzerindeki KMO değerleri örneklemin faktör analizi için mükemmel düzeyde yeterli olduğunu göstermektedir. Ayrıca, Barlett Küresellik Testi de 0.05 önem derecesinde anlamlı (p=0.000) bulunmuştur. Bu sonuç, korelasyon matrisindeki ilişkilerin faktör analizi için yeterli olduğunu ve değişkenler arası ilişkilerin anlamlı olduğunu doğrulamaktadır. Bu bulgular, ölçeğin yapı geçerliğine dair güçlü kanıtlar sunmaktadır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, ölçeğin tutarlı ve kararlı ölçümler yapma yeteneğini değerlendirmek için gerçekleştirilmiştir. Başlangıçta 47 maddeden oluşan ölçek üzerinde yapılan madde analizi sonucunda, madde toplam korelasyon katsayısı 0.30’un altında olan 11, 13, 14, 17, 18, 31 ve 45. maddeler ölçekten çıkarılmıştır. Büyüköztürk (2008)’e göre, 0.30’un altındaki katsayılar düşük düzeyde bir ilişkiyi işaret etmektedir.

7 maddenin çıkarılmasıyla 40 maddeye düşen ölçeğin iç tutarlılık güvenirliği, Cronbach Alfa Güvenirlik Katsayısı (α) ile hesaplanmıştır. Bu katsayı 0.925 olarak bulunmuştur. Kalaycı (2016)’nın ölçüt değerlerine göre (0.81 < α < 1.00), bu değer ölçeğin “yüksek düzeyde güvenilir” olduğunu göstermektedir. Bu yüksek güvenirlik katsayısı, Özengen Çalgı Eğitimine Yönelik Güdülenme Ölçeği’nin çalgı eğitimine yönelik güdülenmeyi belirlemede tutarlı ve tekrarlanabilir ölçme sonuçları sağlayacağını desteklemektedir.

Faktör Analizi

Ölçeğin geliştirme sürecinde, veri setinin yapısal özelliklerini incelemek ve altında yatan boyutları keşfetmek amacıyla faktör analizi önkoşulları değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda, 40 maddelik veri setinin faktör analizi için uygun olup olmadığını test etmek üzere Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) Örneklem Yeterliliği Testi ve Barlett Küresellik Testi uygulanmıştır.

Analiz sonuçları, KMO değerinin 0.889 olduğunu ve Barlett Küresellik Testi‘nin 0.05 anlamlılık düzeyinde (p=0.000) istatistiksel olarak anlamlı olduğunu göstermiştir. Bu bulgular, veri setinin faktör analizi için son derece uygun olduğunu ve değişkenler arasındaki ilişkilerin yeterli düzeyde olduğunu teyit etmektedir. Bu durum, ölçeğin çok boyutlu bir yapıyı barındırdığına ve bu yapının faktör analiziyle açıklanabilir olduğuna işaret etmektedir.

Enstrüman

Test Türü: Psikolojik Ölçek Geliştirme

Format: 40 maddeden oluşan 5’li Likert ölçeği.

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Çalgı eğitimi alan bireyler.

Yaş Grubu: Belirtilmemiş (Genellikle müzik eğitimi alan öğrenciler veya çalgı öğrenen yetişkinler).

Popülasyon Detayları: Ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışması için kullanılan örneklem detayları kaynak makalede bulunabilir.

Test Metodolojisi: Nicel araştırma yöntemleri, psikometrik analizler (madde analizi, faktör analizi, güvenirlik analizi).

Anahtar Kelimeler

Güdülenme, çalgı eğitimi, müzik psikolojisi, ölçek geliştirme, psikometrik özellikler

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Sağlanmamış

Bağlılık E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Sağlanmamış

İzinler & Ücret ve Test Yılı

İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanım koşulları ve izinler hakkında bilgi için yazarlarla iletişime geçilmesi önerilir. Kaynakta herhangi bir ücret veya özel izin bilgisi belirtilmemiştir.

Test Yılı: 2020 (Ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmasının yayınlandığı yıl).

Referanslar

Gençel Ataman, Ö. & Güler, İ. (2020). Özengen Çalgı Eğitimine Yönelik Güdülenme Ölçeği’nin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Atatürk Üniversitesi Güzel Sanatlar Enstitüsü Dergisi, 26(Müzik Özel Sayısı), 294-305. doi: https://doi.org/10.35247/ataunigsed.650270. Makalenin tam metnine buradan ulaşılabilir: dergipark.org.tr.

Büyüköztürk, Ş. (2008). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Pegem A Yayıncılık.

Durmuş, A., Yurtkoru, E. S., & Çinko, M. (2016). Sosyal Bilimlerde SPSS ile Veri Analizi. İstanbul: Beta Yayınları.

Gürbüz, S., & Şahin, F. (2016). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri Felsefe-Yöntem-Analiz. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

Kalaycı, Ş. (2016). SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri. Ankara: Gazi Kitabevi.

The original PDF can be downloaded here: ozengen-calgi-egitimine-yonelik-gudulenme-olcegi-toad.pdf

Özengen Çalgı Eğitimine Yönelik Güdülenme Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Örnek maddeler:

• Çalgı çalmayı öğrenmek tahminimden daha zor olduğu için öğrenemeyeceğim hissine kapılırım.
• İlk defa çalacağım bir parçayı öğrenirken yaşadığım zorluk çalgı çalma isteğimi azaltır.
• Çalgı çalma konusunda başarılı olduğum için her çalgıyı öğrenebilirim.

Derecelendirme: Tamamen katılıyorum=5 Katılıyorum=4 Kararsızım=3 Katılmıyorum=2 Kesinlikle Katılmıyorum=1