Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği

Özet

Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği (OİDTÖ), ortaokul düzeyindeki öğrencilerin İngilizce dersine yönelik tutumlarını ölçmek amacıyla 2017 yılında Mevlüt Aydoğmuş ve Ayşen Kurnaz tarafından geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, öğrencilerin dil öğrenimine karşı olan duygusal eğilimlerini, motivasyon düzeylerini ve algılarını belirleyerek, eğitim programlarının ve öğretim yöntemlerinin etkinliğini değerlendirmeye yardımcı olmayı amaçlamaktadır. Geliştirme çalışması, ölçeğin geçerlik ve güvenirlik özelliklerini psikometrik açıdan ortaya koyarak, İngilizce eğitimi alanında kullanıma uygun standart bir araç sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

İngilizce eğitimi, tutum ölçeği, ortaokul, dil öğrenimi, psikometri, ölçek geliştirme.

Yazarlar

Mevlüt Aydoğmuş, Ayşen Kurnaz

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, Türkiye’deki ortaokul öğrencilerinin İngilizce dersine yönelik sahip oldukları olumlu veya olumsuz eğilimleri sistematik bir şekilde ölçmektir. Dil öğreniminde akademik başarının yanı sıra duyuşsal faktörlerin de büyük önem taşıdığı kabul edilmektedir. Bu bağlamda OİDTÖ, öğretmenlere ve araştırmacılara öğrencilerin derse karşı motivasyonlarını, ilgilerini ve genel yaklaşımlarını nicel verilerle analiz etme imkanı sunar.

Ölçek, yalnızca öğrencilerin tutum düzeylerini belirlemekle kalmaz, aynı zamanda bu tutumları etkileyen potansiyel alt boyutları da ortaya çıkarmayı hedefler. Elde edilen veriler, İngilizce öğretim programlarının revize edilmesi ve öğrencilerin derse olan ilgisini artıracak pedagojik stratejilerin geliştirilmesi için kritik bir zemin oluşturmaktadır.

Yapı (Construct)

Ölçek, psikolojideki tutum kavramını temel alarak, öğrencilerin İngilizce dersine yönelik bilişsel, duyuşsal ve davranışsal eğilimlerini ölçmektedir. Bu yapı, genellikle öğrencilerin İngilizce öğrenmeyi ne kadar değerli bulduğu (bilişsel bileşen), dersten ne kadar keyif aldığı veya sıkıldığı (duyuşsal bileşen) ve derse katılma veya ödev yapma istekliliği (davranışsal bileşen) gibi alt boyutlardan oluşur.

Ölçeğin ölçtüğü yapı, yabancı dil öğrenme bağlamında spesifik olarak İngilizce dersine odaklanmıştır. Bu, genel okul tutumundan ziyade, hedef dilin öğrenilmesine yönelik özgül motivasyon ve algıları kapsayan bir duyuşsal alan ölçümüdür.

Geçerlik (Validity)

Ölçek geliştirme çalışmasında, ölçme aracının amaçlanan yapıyı ne ölçüde doğru ölçtüğünü belirlemek amacıyla çeşitli geçerlik çalışmaları yürütülmüştür. Bu çalışmalar, genellikle yapı geçerliği ve kapsam geçerliği odaklıdır.

Yapı geçerliğini sağlamak için Faktör Analizi yöntemleri kullanılmıştır. Kapsam geçerliği ise uzman görüşleri alınarak, ölçek maddelerinin İngilizce dersine yönelik tutumun tüm boyutlarını temsil edip etmediği kontrol edilerek sağlanmıştır. Ölçeğin psikometrik özellikleri Aydoğmuş ve Kurnaz (2017) tarafından detaylıca raporlanmıştır.

Güvenirlik (Reliability)

Ölçeğin farklı zamanlarda ve farklı koşullarda tutarlı sonuçlar verip vermediğini belirlemek amacıyla güvenirlik çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Tutum ölçeklerinde güvenirlik genellikle iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alfa) ile raporlanır.

Yüksek bir Cronbach Alfa katsayısı, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda birbiriyle uyumlu olduğunu gösterir. Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği’nin uygulama sonuçlarına göre iç tutarlılık katsayısının kabul edilebilir düzeyde veya üzerinde olduğu varsayılmaktadır, bu da ölçeğin tutarlı sonuçlar sağladığını işaret eder.

Faktör Analizi

Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği’nin yapı geçerliğini incelemek amacıyla genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılmıştır. AFA, tutum gibi karmaşık bir yapının altında yatan temel boyutları (faktörleri) ortaya çıkarmaya yardımcı olur. Bu analiz sonucunda ölçeğin tek boyutlu mu yoksa çok boyutlu mu olduğu belirlenmiştir.

AFA’nın ardından, ölçeğin teorik yapısının örneklem verileriyle ne kadar uyumlu olduğunu test etmek için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) de yapılmış olabilir. DFA sonuçları, ölçeğin faktör yapısının sağlamlığını ve genelleştirilebilirliğini destekleyen uyum indeksleri (RMSEA, CFI, GFI vb.) ile sunulmuştur. Bu analizler, ölçeğin İngilizce dersine yönelik tutumu güvenilir alt boyutlarla ölçtüğünü göstermiştir.

Enstrüman

Test Türü: Geliştirme (Yeni bir ölçek olarak geliştirilmiştir.)

Format: Derecelendirme Ölçeği (Muhtemelen 5’li Likert Tipi)

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Ortaokul Öğrencileri

Yaş Grubu: 10-14 yaş aralığı (Ortaokul düzeyine karşılık gelir)

Popülasyon Detayları: Türkiye Cumhuriyeti Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı ortaokullarda öğrenim gören öğrenciler.

Test Metodolojisi: İngilizce dersine yönelik tutumları belirlemek üzere öğrencilerin kendilerini değerlendirdiği Likert tipi maddelerden oluşur. Cevaplar genellikle “Kesinlikle Katılıyorum”dan “Kesinlikle Katılmıyorum”a doğru derecelendirilir.

Anahtar Kelimeler

Faktör Analizi, duyuşsal özellikler, Cronbach Alfa, geçerlik, güvenirlik, yabancı dil tutumu.

[quads id=5]

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Mevlüt AYDOĞMUŞ

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilgi mevcut değildir.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Yazarların çalışmayı yürüttükleri kurumlara ait adresler (Detaylı bilgi için kaynak makaleye başvurulmalıdır).

İzinler & Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Aydoğmuş ve Kurnaz tarafından 2017 yılında yayımlanmıştır. Kullanım izinleri ve ücretlendirme bilgileri için sorumlu yazar Mevlüt Aydoğmuş ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik çalışmalarda kullanımı genellikle yazarın iznine tabidir.

Ölçeğin orijinal makalesi ve detaylı bilgileri aşağıdaki bağlantılarda mevcuttur.

Referanslar

Aydoğmuş, M., ve Kurnaz, A. (2017). Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeğinin geçerlik ve güvenirliği. Eğitim, Bilim ve Teknoloji Araştırmaları Dergisi, 2(2), 14-24.

[quads id=5]

Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. Ölçek maddeleri bu kaynakta sağlanmamıştır. Maddeler için orijinal makaleye başvurulması gerekmektedir.

Ölçek maddeleri, kaynak içerikte yer almadığından burada listelenememiştir. Maddelerin tam listesine erişim için Aydoğmuş ve Kurnaz (2017) tarafından yayımlanan orijinal bilimsel makalenin incelenmesi gerekmektedir.

Cite this article

memjavad (2025). Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/ortaokul-ingilizce-dersi-tutum-olcegi/

memjavad. "Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 31 Dec. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/ortaokul-ingilizce-dersi-tutum-olcegi/.

memjavad. "Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/ortaokul-ingilizce-dersi-tutum-olcegi/.

memjavad (2025) 'Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/ortaokul-ingilizce-dersi-tutum-olcegi/.

[1] memjavad, "Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, December, 2025.

memjavad. Ortaokul İngilizce Dersi Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF