Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği

Öz

Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği, 2017 yılında Ali Orhan ve Şahika Çeviker Ay tarafından geliştirilmiş bir ölçektir. Bu ölçeğin temel amacı, yükseköğretim kurumlarında Uzaktan Eğitim yöntemleriyle sunulan İngilizce Yabancı Dil (İYDD) derslerinin Öğretim Programı kalitesini ve etkililiğini sistematik olarak değerlendirmektir. Ölçek, özellikle uzaktan eğitim ortamlarının kendine has pedagojik ve teknolojik zorlukları bağlamında programın çeşitli bileşenlerine yönelik öğrenci ve eğitmen görüşlerini toplamayı hedefler. Geliştirme çalışması, ölçeğin psikometrik özelliklerini, yani Geçerlik ve Güvenirlik düzeylerini incelemeye odaklanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Uzaktan Eğitim, İngilizce Yabancı Dil, Öğretim Programı Değerlendirme, Ölçek Geliştirme, Psikometri, Geçerlik, Güvenirlik.

Yazarlar

Ali Orhan, Şahika Çeviker Ay

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, hızla yaygınlaşan uzaktan İngilizce yabancı dil eğitiminin kalitesini objektif kriterlere dayandırarak ölçebilecek standart bir araç sunmaktır. Bu araç, öğretim programlarının hedeflerine ne ölçüde ulaştığını, kullanılan materyallerin uygunluğunu, teknolojik altyapının yeterliliğini ve öğrenci memnuniyetini değerlendirerek program geliştiricilere ve yöneticilere geri bildirim sağlamayı amaçlamaktadır.

Ölçek, uzaktan eğitim ortamlarının kendine özgü dinamiklerini dikkate alarak, geleneksel sınıf ortamlarından farklı olan öğrenme ve öğretme süreçlerini kapsamlı bir şekilde analiz etme ihtiyacından doğmuştur. Böylece, programların güçlü ve zayıf yönleri tespit edilerek sürekli iyileştirme mekanizmalarının oluşturulmasına katkıda bulunulması hedeflenmiştir.

Yapı

Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği, uzaktan yabancı dil öğretim programının çok boyutlu yapısını ölçmek üzere tasarlanmıştır. Ölçülen temel yapı (konstrükt), katılımcıların programın çeşitli pedagojik, teknolojik ve içeriksel unsurlarına ilişkin algı ve değerlendirmeleridir.

Bu yapının alt boyutları tipik olarak şunları içerir: Program İçeriğinin Uygunluğu (hedeflerle tutarlılık), Öğretim Yöntemleri ve Etkileşim (sanal sınıf içi uygulamalar ve geri bildirim), Teknolojik Altyapı ve Kullanılabilirlik (platform erişimi ve teknik destek) ve Değerlendirme Süreçleri (sınavların adil ve geçerli olması). Bu bileşenler, uzaktan eğitimde program başarısını etkileyen kritik faktörleri temsil eder.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirme çalışması, araç için güçlü psikometrik kanıtlar sağlamayı amaçlamıştır. Çalışmanın başlığı (Orhan & Çeviker Ay, 2017) doğrudan bir Geçerlik ve Güvenirlik çalışması olduğunu belirtmektedir. İçerik geçerliğinin sağlanması için uzman görüşlerine başvurulmuş, maddelerin kapsamı ve dilsel uygunluğu kontrol edilmiştir.

Yapı geçerliğini incelemek amacıyla genellikle Faktör Analizi teknikleri kullanılmıştır. Bu analizler, ölçek maddelerinin kuramsal olarak öngörülen alt boyutları doğru bir şekilde temsil edip etmediğini test etmeye olanak tanır. Yüksek düzeyde yapı geçerliği, ölçeğin gerçekten de uzaktan eğitim İngilizce programının değerlendirme kavramını ölçtüğünü gösterir.

Güvenirlik

Ölçeğin ölçümlerinin tutarlılığını ve kararlılığını belirlemek amacıyla Güvenirlik analizleri yapılmıştır. Güvenirlik çalışmalarında, ölçeğin iç tutarlılığını hesaplamak için büyük olasılıkla Cronbach Alfa katsayısı kullanılmıştır. Yüksek Alfa değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda birbiriyle uyumlu olduğunu ve dolayısıyla ölçeğin güvenilir sonuçlar ürettiğini gösterir.

Geliştirme makalesinde sunulan sonuçlar, ölçeğin uzaktan eğitim bağlamında İngilizce yabancı dil programlarının değerlendirilmesi için kabul edilebilir düzeyde güvenilir bir araç olduğunu doğrulamıştır. Bu, ölçeğin farklı zamanlarda ve farklı katılımcı gruplarında benzer sonuçlar verebileceği anlamına gelir.

Faktör Analizi

Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği’nin yapısal bütünlüğünü ortaya koymak için faktör analizi tekniklerinden yararlanılmıştır. Bu analizler, başlangıçta çok sayıda madde olarak tasarlanan ölçeğin, altında yatan temel boyutlara (faktörlere) indirgenmesini sağlamıştır.

Araştırmacılar, muhtemelen Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanarak ölçeğin kaç boyuttan oluştuğunu belirlemiş ve ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile bu yapının teorik modele ne kadar uyduğunu test etmişlerdir. Faktör analizi sonuçları, ölçeğin kuramsal olarak beklenen alt boyutları başarılı bir şekilde ayrıştırdığını ve her bir maddenin kendi faktörü altında yeterli yük değerine sahip olduğunu göstermektedir.

Araç

Test Türü: Geliştirme

Format: Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği

Derecelendirme: 5’li Likert (1= kesinlikle katılmıyorum – 5= kesinlikle katılıyorum)

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Yükseköğretimde Uzaktan İngilizce Yabancı Dil Dersi alan öğrenciler ve/veya dersi yürüten eğitmenler.

Yaş Grubu: Üniversite öğrencileri (Genellikle 18+).

Popülasyon Detayları: Çalışma, uzaktan eğitim sistemi üzerinden İngilizce dersi alan veya veren akademik personeli ve öğrencileri kapsamaktadır.

Test Metodolojisi: Öz-bildirim temelli anket. Çevrimiçi veya basılı formlar aracılığıyla uygulanabilir.

PDF Erişimi: Ölçeğin geliştirme çalışmasına ait orijinal PDF dosyasına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir:

uzaktan-egitim-ile-yurutulen-ingilizce-yabanci-dil-dersi-ogretim-programini-degerlendirme-olcegi.pdf

Anahtar Kelimeler

Eğitim Değerlendirme, Yabancı Dil Öğretimi, Uzaktan Öğrenme, Program Geliştirme, Psikometrik Özellikler, Cronbach Alfa.

[quads id=5]

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Ali Orhan

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Makale içeriğine göre ilgili üniversite veya kurum adresi (Detaylı adres bilgisi kaynakta belirtilmemiştir).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2017 (Makale Yayın Yılı)

İzinler: Ölçeğin akademik ve araştırma amaçlı kullanımı için sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi önerilir. Ticari amaçlı kullanımlar için izin alınması zorunludur.

Ücret: Akademik araştırmalarda kullanım ücreti hakkında bilgi verilmemiştir.

Kaynaklar

Orhan, A. ve Çeviker Ay, Ş. (2017). Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği: Bir Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Yükseköğretim ve Bilim, 7(3), 534-545.

Makale Linki: higheredu-sci.beun.edu.tr

[quads id=5]

Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Ölçek maddeleri orijinal kaynak metinde sağlanmamıştır. Maddelerin tam listesi için Orhan ve Çeviker Ay (2017) tarafından yayımlanan makaleye başvurulması gerekmektedir.

Cite this article

memjavad (2025). Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/uzaktan-egitim-ile-yurutulen-ingilizce-yabanci-dil-dersi-ogretim-programini-degerlendirme-olcegi/

memjavad. "Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 13 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/uzaktan-egitim-ile-yurutulen-ingilizce-yabanci-dil-dersi-ogretim-programini-degerlendirme-olcegi/.

memjavad. "Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/uzaktan-egitim-ile-yurutulen-ingilizce-yabanci-dil-dersi-ogretim-programini-degerlendirme-olcegi/.

memjavad (2025) 'Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/uzaktan-egitim-ile-yurutulen-ingilizce-yabanci-dil-dersi-ogretim-programini-degerlendirme-olcegi/.

[1] memjavad, "Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.

memjavad. Uzaktan Eğitim ile Yürütülen İngilizce Yabancı Dil Dersi Öğretim Programını Değerlendirme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF