Table of Contents
Özet
Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği (TFS), öğretmenlerin teknolojik yeterlilik, bilgi ve beceri düzeylerini ölçmek amacıyla 2021 yılında geliştirilmiş kapsamlı bir psikometrik araçtır. Ölçek, özellikle eğitim teknolojilerinin öğretim süreçlerine entegrasyonu bağlamında öğretmenlerin sahip olduğu formasyon seviyesini belirlemeyi hedefler. Geliştirme ve geçerlik çalışmaları, ölçeğin sağlam psikometrik özelliklere sahip olduğunu, bu alandaki araştırmalara ve mesleki gelişim ihtiyaçlarının belirlenmesine önemli katkılar sağlayabileceğini göstermektedir. Ölçek, toplam 55 maddeden oluşmakta ve beşli Likert tipi derecelendirme kullanmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Teknolojik Formasyon, Öğretmen Yeterlilikleri, Eğitim Teknolojileri, Ölçek Geliştirme, Geçerlik, Güvenirlik, Açımlayıcı Faktör Analizi.
Yazarlar
Cenk Erdoğmuş, Emrah Çoban, Özgen Korkmaz, Mehmet Özden.
Amaç
Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği’nin temel amacı, öğretmenlerin teknolojik alanda ne ölçüde yetkin olduklarını, pedagojik süreçlere teknolojiyi ne kadar etkili entegre edebildiklerini ve bu konudaki tutumlarını bilimsel yöntemlerle ölçebilen geçerli ve güvenilir bir araç sunmaktır. Bu ölçek, öğretmenlerin mesleki gelişim ihtiyaçlarını belirlemek ve teknoloji entegrasyonuna yönelik eğitim programlarının etkinliğini değerlendirmek için kritik bir araç olarak tasarlanmıştır.
Ölçeğin geliştirilmesi, eğitimde teknolojinin hızla artan rolü göz önüne alındığında, öğretmenlerin bu değişimlere ayak uydurma kapasitesini standartize edilmiş bir şekilde değerlendirme gerekliliğinden doğmuştur. Ölçek, öğretmenlerin sadece teknik bilgiye sahip olup olmadığını değil, aynı zamanda bu bilgiyi sınıf ortamında nasıl kullandığını da kapsamlı bir şekilde incelemeyi amaçlamaktadır.
Yapı
Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği, öğretmenlerin teknolojiye yönelik bilgi, beceri, tutum ve entegrasyon yeteneklerini kapsayan geniş bir psikolojik yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, genellikle TPACK (Teknolojik Pedagojik Alan Bilgisi) çerçevesiyle yakından ilişkilidir, ancak özellikle öğretmenlik mesleğine özgü formasyon süreçlerini merkeze alır.
Ölçek, öğretmenlerin teknolojik yeterliliklerini çok boyutlu olarak ele alarak, teknolojik araçları kullanma becerisinden, teknolojinin pedagojik amaçlarla kullanımı hakkındaki inançlarına kadar çeşitli alt boyutları içermektedir. Bu kapsamlı yaklaşım, öğretmenlerin teknolojik değişime karşı gösterdiği adaptasyon seviyesini derinlemesine analiz etmeye olanak tanır.
Geçerlik
Ölçeğin geçerlik çalışmaları, sağlam istatistiksel yöntemler kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular, TFS’nin ölçmek istediği yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamaktadır. Geçerlik analizleri aşağıdaki yöntemleri içermiştir:
- Kapsam Geçerliliği: Maddelerin ölçülmek istenen yapıyı ne ölçüde temsil ettiğini belirlemek amacıyla uzman görüşlerine başvurulmuştur.
- Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA): Ölçeğin yapısal geçerliğini ortaya koymak ve maddelerin hangi faktörler altında toplandığını belirlemek için kullanılmıştır.
- Madde Faktör Puanları ve Ayırt Edicilik Özellikleri: Her bir maddenin, ölçülen toplam yapıya ne kadar katkı sağladığı ve yüksek puan alan denekleri düşük puan alanlardan ne kadar iyi ayırabildiği incelenmiştir.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenilirliği, yani ölçümlerin zamana ve koşullara göre tutarlılığı ve kararlılığı, dikkatle incelenmiştir. Güvenirlik çalışmaları, ölçeğin farklı uygulamalarda benzer sonuçlar verdiğini göstermiştir. Güvenirlik analizleri şunları kapsamaktadır:
- İç Tutarlılık Katsayıları: Ölçek maddelerinin birbiriyle ne kadar uyumlu olduğunu belirlemek amacıyla hesaplanmıştır. Bu katsayılar (genellikle Cronbach Alfa), ölçeğin içsel bütünlüğünün yüksek olduğunu göstermiştir.
- Kararlılık Düzeyi (Test-Tekrar Test Güvenilirliği): Ölçeğin farklı zamanlarda uygulandığında tutarlı sonuçlar verip vermediği incelenerek, ölçüm sonuçlarının zamana karşı direncini ortaya koymuştur.
Faktör Analizi
Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği’nin yapı geçerliğini sağlamak amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılmıştır. AFA, 55 maddelik ölçeğin altında yatan potansiyel boyutları keşfetmeyi amaçlamıştır. Bu analizler sonucunda, ölçeğin çok boyutlu bir yapıda olduğu ve teknolojik formasyonun farklı yönlerini temsil eden faktörlere ayrıldığı belirlenmiştir. Faktör yükleri ve özdeğer oranları, ölçek yapısının teorik beklentilerle uyumlu olduğunu ve maddelerin ilgili faktörlere güçlü bir şekilde yüklendiğini göstermiştir.
Araç
Test Türü:
Geliştirme Tipi Ölçek
Format:
55 maddeden oluşan öz bildirim ölçeği (Self-report scale).
Mevcut Dil:
Türkçe
Popülasyon Grubu:
Öğretmenler
Yaş Grubu:
Çalışan yetişkinler (Öğretmenlik mesleğini icra edenler)
Popülasyon Detayları:
Ölçek, Milli Eğitim Bakanlığına bağlı okullarda görev yapan çeşitli branşlardaki öğretmenler üzerinde geliştirilmiştir ve geçerlik/güvenirlik çalışmaları bu popülasyon üzerinde yapılmıştır.
Test Metodolojisi:
Beşli Likert Tipi Derecelendirme (1=Kesinlikle Katılmıyorum – 5=Kesinlikle Katılıyorum).
Anahtar Kelimeler
Öğretmen Formasyonu, Dijital Yeterlilik, İç Tutarlılık, Eğitimde Teknoloji Entegrasyonu, Yapı Geçerliği, Psikometrik Özellikler.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcı:
Mevcut kaynaklarda belirtilmemiştir.
Kurum E-posta Adresleri:
Mevcut kaynaklarda belirtilmemiştir.
Yazışma Adresi:
Sorumlu Yazar: Özgen KORKMAZ. İletişim E-posta Adresi: [email protected]
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçeğin geliştirilme ve yayımlanma yılı 2021‘dir. Ölçeğin ticari olmayan akademik araştırmalarda kullanımı genellikle yazarların iznine tabidir. Kullanım ve izinler hakkında bilgi almak için sorumlu yazar Özgen Korkmaz ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Kullanım ücreti bilgisi kaynakta yer almamaktadır, ancak akademik çalışmalarda kullanım için izin istenmesi tavsiye edilir.
Kaynaklar
- Erdoğmuş, C., Çoban, E., Korkmaz, Ö., & Özden, M. (2021). Technological Formation Scale for Teachers (TFS): Development and Validation. Participatory Educational Research, 8(2), 260-279. DOI: http://dx.doi.org/10.17275/per.21.39.8.2
Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmuştur ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. Ölçek 55 maddeden oluşmaktadır.
Ölçek maddelerinin tamamı aşağıdaki bağlantılarda yer alan orijinal dosyalarda bulunmaktadır:
- Orijinal DOCX dosyası: ogretmenler-icin-teknolojik-formasyon-olcegi-toad.docx
- Orijinal PDF dosyası: ogretmenler-icin-teknolojik-formasyon-olcegi-toad.pdf
Cite this article
memjavad (2026). Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretmenler-icin-teknolojik-formasyon-olcegi/
memjavad. "Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 22 Jan. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretmenler-icin-teknolojik-formasyon-olcegi/.
memjavad. "Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretmenler-icin-teknolojik-formasyon-olcegi/.
memjavad (2026) 'Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/ogretmenler-icin-teknolojik-formasyon-olcegi/.
[1] memjavad, "Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, January, 2026.
memjavad. Öğretmenler İçin Teknolojik Formasyon Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.