Kurumsal Güven Ölçeği

Özet

Kurumsal Güven Ölçeği, 2010 yılında Mehmet Ertuğrul Uçar tarafından doktora tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Ölçek, bireylerin kamu ve devlet kurumlarına yönelik algıladıkları güven düzeyini, kurumların adaletli, erişilebilir ve yasal süreçleri etkin bir şekilde işletebilme kapasiteleri bağlamında ölçmeyi amaçlamaktadır. Ölçek, yüksek düzeyde güvenirlik ve geçerlik kanıtlarına sahiptir. Toplam 21 maddeden oluşan bu araç, 5’li Likert Ölçeği formatında derecelendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kurumsal Güven, Sosyal Sermaye, Ölçek Geliştirme, Faktör Analizi, Güvenirlik, Psikometri, Ankara Üniversitesi.

Yazarlar

Mehmet Ertuğrul Uçar

Amaç

Kurumsal Güven Ölçeği’nin temel amacı, üniversite öğrencileri ve mezunları gibi genç yetişkin popülasyonlarda, kurumsal güven düzeylerini güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçebilecek psikometrik bir araç geliştirmektir. Bu ölçek, özellikle sosyal sermaye araştırmaları bağlamında, bireylerin devlet kurumlarına ve hukuki süreçlere olan inancını nicelleştirmek üzere tasarlanmıştır.

Ölçek, bireylerin haklarını arama mekanizmalarına erişim kolaylığını, sorun çözme kapasitesini ve hukuki süreçlere başvurma konusundaki rahatlıklarını değerlendirerek kurumlara duyulan genel inancı analiz etmeye hizmet eder.

Yapı

Ölçek, sosyal psikoloji ve sosyoloji alanlarında merkezi bir kavram olan Kurumsal Güven yapısını ölçmektedir. Bu yapı, bireylerin devlet kurumlarının (hukuk sistemi, idari birimler vb.) tarafsız, adil ve etkili çalıştığına dair taşıdıkları beklenti ve inançları ifade eder.

Kurumsal güven, genellikle bireysel refah ve sosyal uyum için kritik bir gösterge olarak kabul edilir ve bu ölçek, bu inancın çeşitli demografik ve psikolojik değişkenlerle (örneğin, benlik biçimleri ve sosyal sermaye düzeyi) ilişkisini incelemek üzere geliştirilmiştir.

Geçerlik

Kurumsal Güven Ölçeği’nin yapısal geçerliği, 590 kişilik bir örneklem üzerinde gerçekleştirilen faktör analizi ile değerlendirilmiştir. Örneklemin faktör analizi için uygunluğunu kontrol eden Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) değeri 0.83 olarak bulunmuştur; bu değer, örneklem büyüklüğünün ve veri yapısının analiz için oldukça uygun olduğunu göstermektedir.

Bartlett testi, 0.001 düzeyinde anlamlı bulunmuş (p=0.000), bu da korelasyon matrisinin birim matris olmadığını ve verinin faktör çıkarımı için uygun olduğunu kanıtlamıştır. Ayrıca, tüm maddeler için anti-image korelasyon değerlerinin 0.05’ten büyük olması da yapısal geçerliği destekleyen ek bir bulgudur.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılığı, güvenirlik analizleri ile saptanmıştır. Yapılan analiz sonucunda Kurumsal Güven Ölçeği için Cronbach Alpha katsayısı 0.84 olarak belirlenmiştir.

Bu 0.84 değeri, ölçeğin maddelerinin tutarlı bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü ve dolayısıyla yüksek düzeyde iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermektedir. Bu yüksek Cronbach Alpha katsayısı, ölçeğin psikometrik açıdan sağlam olduğunu teyit etmektedir.

Faktör Analizi

Kurumsal Güven Ölçeği’nin geliştirilmesi sürecinde, yapısal bütünlüğünü belirlemek amacıyla 590 katılımcıdan oluşan bir veri seti üzerinde Faktör Analizi uygulanmıştır. Analiz, ölçeğin maddelerinin temel yapıyı ne kadar iyi temsil ettiğini araştırmıştır.

Elde edilen KMO değeri (.83) ve anlamlı Bartlett testi sonuçları (p=0.000), verinin faktörleştirme için ideal olduğunu göstermiştir. Anti-image korelasyonlarının tüm maddelerde 0.05’ten büyük çıkması, her bir maddenin diğer maddelerle olan ilişkisinin faktör yapısına katkıda bulunduğunu ve faktör yapısının güçlü olduğunu işaret etmektedir.

Araç

Test Türü: Geliştirme (Orijinal ölçek geliştirme çalışması)

Format: Öz Bildirim Ölçeği (21 madde)

Derecelendirme: 5’li Likert Ölçeği (1=Hiç katılmıyorum – 5=Tamamen katılıyorum)

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Üniversite Öğrencileri ve Üniversiteden Mezun Olan Bireyler

Yaş Grubu: Genç Yetişkinler (Doktora tezi popülasyonuna göre tahmini)

Popülasyon Detayları: Geçerlik ve güvenirlik çalışmaları 590 kişilik bir örneklem üzerinde yapılmıştır.

Test Metodolojisi: Ölçek, sosyal sermaye düzeylerinin incelenmesi amacıyla doktora tezi kapsamında kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kurumsal Güven, Psikometrik Özellikler, Faktör Analizi, Cronbach Alpha, Ölçek Geliştirme, Sosyal Güven.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Belirtilmemiş

Kurumsal E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü (Tez dönemi), Aksaray Üniversitesi (Mevcut Kurum)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2010 (Doktora tezi tamamlanma yılı).

İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanımı için izin ve ücret bilgileri sorumlu yazar Mehmet Ertuğrul Uçar ile iletişime geçilerek öğrenilmelidir.

Kaynaklar

Uçar, M.E. (2010). Üniversite öğrencileri ve üniversiteden mezun olan bireylerin sosyal sermaye düzeylerinin benlik biçimleri ve çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Doktora tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.

Tez Bağlantısı (YÖK Ulusal Tez Merkezi): tez.yok.gov.tr

Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: kurumsal-guven-olcegi-toad.pdf

Kurumsal Güven Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmuştur ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

• 1.Bir haksızlıkla karşılaştığında insanların haklarını arayacağı kurumlar var.
• 7.İnsanlar bir sorun yaşadığında rahatlıkla bir devlet kurumuna başvurup sorunları çözebilirler.
• 8.İnsanlar kurumların işleyişi ile ilgili bir sorunla karşılaştığında (İşin gecikmesi, engellenmesi vb.) yasal süreçlere kolaylıkla başvurabilirler.