Kişisel Anlam Profili Ölçeği

Özet

Kişisel Anlam Profili Ölçeği (KAPÖ), bireylerin yaşamlarında algıladıkları anlam düzeyini ve bu anlamın çeşitli boyutlarını ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu giriş, ölçeğin Türkçe kısa formunun geçerlik ve güvenirlik çalışmasına odaklanmaktadır. Ölçek, özellikle pozitif psikoloji ve varoluşçu psikoloji alanlarında yapılan araştırmalarda, bireyin öznel iyi oluşu ve psikolojik sağlığı ile ilişkili temel bir yapıyı değerlendirmek için kullanılmaktadır.

Ölçeğin Türkçe uyarlaması ve kısa formunun geliştirilmesi, Ekşi, Okan ve Mert Kömürcü (2018) tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma, orijinal ölçeğin psikometrik özelliklerini Türk kültürü bağlamında test ederek, araştırma ve klinik uygulamalarda kullanılabilecek, zaman açısından verimli bir araç sunmayı amaçlamıştır. Kısa formun, uzun formla benzer düzeyde güvenilir ve geçerli sonuçlar sağladığı rapor edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kişisel anlam, yaşamda anlam, psikometrik özellikler, geçerlik, güvenirlik, uyarlama, kısa form, yaşamda anlam.

Yazarlar

Halil EKŞİ, Nurullah OKAN, H. Şeyda MERT KÖMÜRCÜ

Amaç

Kişisel Anlam Profili Ölçeği Kısa Formu’nun temel amacı, bireylerin yaşamlarında ne ölçüde bir anlam duygusuna sahip olduklarını ve bu anlamı hangi alanlarda (örneğin, başarı, ilişkiler, kendini kabul) algıladıklarını güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçmektir. Bu araç, özellikle yüksek lisans ve doktora düzeyindeki akademik çalışmalarda, yaşamdaki anlamın psikolojik sonuçlarını incelemek için tasarlanmıştır.

Ölçeğin uyarlanması, Türk popülasyonunun kültürel ve dilsel özelliklerine uygun, kısa sürede uygulanabilen ve yüksek psikometrik performansa sahip bir ölçüm aracı ihtiyacını karşılamayı hedeflemiştir. Kısa formun kullanılması, özellikle büyük örneklemli çalışmalarda veri toplama sürecini önemli ölçüde hızlandırmaktadır.

Yapı

Kişisel Anlam Profili Ölçeği, psikolojideki merkezi bir kavram olan yaşamda anlam yapısını ölçmektedir. Bu yapı, genellikle bireyin hayatının amaçlı, değerli ve tutarlı olarak algılanmasıyla ilişkilidir. Ölçek, tek boyutlu bir toplam puan sağlamanın yanı sıra, anlamın farklı bileşenlerini de değerlendirebilir.

Yapılan psikometrik çalışmalar, yaşamdaki anlamın bilişsel (amaç ve değer algısı) ve duygusal (tatmin ve doyum) bileşenlerini kapsadığını göstermektedir. KAPÖ, bireyin kendini gerçekleştirmesi, yaşam hedefleri ve sosyal bağlantıları gibi alanlardaki anlam arayışını ve bulunuşunu nicel olarak ifade etmeye olanak tanır.

Geçerlik

Kişisel Anlam Profili Ölçeği Kısa Formu’nun geçerlik çalışması, Ekşi ve arkadaşları (2018) tarafından detaylı olarak rapor edilmiştir. Bu çalışmada, ölçeğin ölçtüğü yapıyı doğru bir şekilde temsil edip etmediğini belirlemek amacıyla çeşitli yapı geçerliği yöntemleri kullanılmıştır. Genellikle, geçerliği kanıtlamak için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanır.

Uyarlama çalışmasında, kısa formun orijinal ölçekteki teorik yapıyı koruyup korumadığı incelenmiş; yakınsak ve ıraksak geçerlik analizleri ile diğer ilgili psikolojik yapılarla beklenen yönde ilişkiler gösterdiği tespit edilmiştir. Bu bulgular, ölçeğin Türk popülasyonunda anlam yapısını geçerli bir biçimde ölçebildiğini desteklemektedir.

Güvenirlik

Güvenirlik, ölçüm aracının tutarlılığını ifade eder. Kişisel Anlam Profili Ölçeği Kısa Formu için güvenirlik analizleri, Ekşi ve arkadaşları (2018) tarafından yapılmıştır. Ölçeğin güvenilirliğini değerlendirmek için en yaygın kullanılan yöntemlerden biri iç tutarlılık katsayısıdır (Cronbach Alfa).

Kısa formun iç tutarlılık katsayısının, kabul edilebilir sınırların üzerinde olduğu ve ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermiştir. Yüksek güvenirlik değerleri, ölçeğin farklı uygulamalarda benzer sonuçlar vereceği beklentisini güçlendirir ve araştırma sonuçlarının güvenilirliğini artırır.

Faktör Analizi

Ekşi, Okan ve Mert Kömürcü (2018) tarafından gerçekleştirilen çalışma, Kişisel Anlam Profili Ölçeği Kısa Formu’nun yapısal uygunluğunu belirlemek amacıyla faktör analizi tekniklerini kullanmıştır. Özellikle Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA), kısa formun maddelerinin teorik olarak öngörülen faktör yapısına ne kadar uyduğunu test etmek için kritik öneme sahiptir.

Faktör analizi sonuçları, kısa formun orijinal ölçeğin çok boyutlu yapısını Türk örnekleminde de başarıyla temsil ettiğini doğrulamıştır. Bu analizler, kısa formun psikometrik açıdan sağlam olduğunu ve anlam yapısının alt boyutlarını ayrıştırmada etkili olduğunu göstermiştir.

Araç

Test Type: Uyarlama

Format: Likert Tipi Derecelendirme (Genellikle 5 veya 7 noktalı bir derecelendirme sistemi kullanılır.)

Language Available: Türkçe

Population Group: Yetişkinler ve Üniversite Öğrencileri

Age Group: 18 yaş ve üzeri

Population Details: Ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışması genellikle üniversite öğrencileri ve/veya genel yetişkin popülasyonu üzerinde gerçekleştirilmiştir.

Test Methodology: Bireysel veya grup halinde uygulanan öz bildirim envanteri.

Anahtar Kelimeler

Öznel iyi oluş, psikolojik danışmanlık, pozitif psikoloji, ölçek geliştirme, psikometri, anlam arayışı, yaşam amacı.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilinmiyor

Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar: Halil EKŞİ)

Correspondence Address: Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi, İstanbul, Türkiye (Çalışmanın yapıldığı dönemdeki kurumsal adres)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

İzinler ve Kullanım: Ölçeğin akademik çalışmalarda kullanımı genellikle sorumlu yazar (Halil Ekşi) ile iletişime geçilerek mümkündür. Ticari kullanım için özel izinler gerekebilir.

Ücret: Akademik araştırmalar için genellikle ücretsizdir, ancak bu durum yazarın politikasına bağlıdır.

Test Yılı (Uyarlama): 2018

Kaynaklar

• Ekşi, H., Okan, N. ve Mert Kömürcü, H. Ş. (2018). Kişisel Anlam Profili Ölçeği Kısa Formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 47(47), 157-168.

Kişisel Anlam Profili Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçek maddeleri, orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Ölçek maddeleri bu kaynakta doğrudan sunulmamıştır. Ancak, ölçeğin tam metnine aşağıdaki bağlantılardan ulaşılabilir:

• Orijinal PDF dosyası burada indirilebilir: kisisel-anlam-profili-olcegi-toad.pdf

• Orijinal DOC (Word) dosyası burada indirilebilir: kisisel-anlam-profili-olcegi-toad.doc