İş’te Mutluluk Ölçeği

Özet

İş’te Mutluluk Ölçeği (İMÖ), çalışanların iş ortamındaki genel mutluluk düzeylerini ölçmek amacıyla Türkçeye uyarlanmış psikometrik bir araçtır. Ölçeğin uyarlama ve psikometrik özelliklerinin incelenmesi, 2020 yılında Seyhan Özdemir, Melek Sever ve Oğuz Kaan Acar tarafından gerçekleştirilmiştir. Çalışma, orijinal ölçeğin geçerlik ve güvenirlik yapısının Türk kültürü ve örgütsel bağlamında sürdürülüp sürdürülmediğini araştırmayı hedeflemiştir.

Bu ölçek, pozitif psikoloji ve örgütsel davranış alanlarında önemli bir yere sahip olan iş tatmini ve iş refahı kavramlarını kapsamlı bir şekilde değerlendirmeye olanak tanır. İMÖ, araştırmacılara ve insan kaynakları profesyonellerine, çalışanların duygusal ve bilişsel refah düzeylerini belirlemede standartlaştırılmış bir araç sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

İş’te Mutluluk Ölçeği, iş tatmini, örgütsel davranış, pozitif psikoloji, psikometrik uyarlama, iş refahı.

Yazarlar

Seyhan Özdemir, Melek Sever, Oğuz Kaan Acar.

[quads id=5]

Amaç

İş’te Mutluluk Ölçeği’nin temel amacı, bireylerin çalışma hayatlarında deneyimledikleri genel mutluluk, memnuniyet ve refah seviyelerini güvenilir ve geçerli bir şekilde tespit etmektir. Ölçek, uluslararası alanda kabul görmüş bir iş mutluluğu ölçüm aracının kültürel adaptasyonunu sağlamak suretiyle, Türk çalışanların algılarını ölçmek üzere özelleştirilmiştir.

Bu uyarlama çalışması, yerel araştırmacılara iş yerindeki mutluluk seviyelerini nicel olarak ölçme imkanı sunarak, örgütsel psikoloji alanındaki çalışmalara katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Elde edilen veriler, örgütsel bağlılığı ve iş performansını artırmaya yönelik stratejilerin geliştirilmesinde kritik öneme sahiptir.

Yapı (Ölçülen Kavram)

İş’te Mutluluk Ölçeği, psikolojideki iş mutluluğu (Work Happiness) yapısını ölçmektedir. Bu yapı, sadece yüzeysel bir memnuniyetten ziyade, bireyin işine karşı geliştirdiği pozitif duygusal ve bilişsel tutumları kapsayan çok boyutlu bir kavramdır. İş mutluluğu, genellikle işten alınan haz, işin anlamlılığı ve kişisel gelişim fırsatları gibi unsurların birleşimi olarak tanımlanır.

Ölçek, bireyin iş yerinde kendini ne kadar değerli, motive ve tatmin olmuş hissettiğini değerlendirir. Yüksek iş mutluluğu düzeyleri, genellikle daha iyi zihinsel sağlık, düşük stres seviyeleri ve örgütsel hedeflere daha güçlü bir bağlılık ile ilişkilendirilmektedir.

Geçerlik

Özdemir ve arkadaşları (2020) tarafından yürütülen uyarlama çalışmasında ölçeğin yapısal geçerliği incelenmiştir. Çalışmanın temel hedefi, orijinal ölçek yapısının Türk örnekleminde istatistiksel olarak uygunluğunu belirlemektir. Bu amaçla, genellikle Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak ölçeğin faktör yükleri ve model uyum indeksleri değerlendirilmiştir.

Uyarlama çalışması, İş’te Mutluluk Ölçeği’nin beklenen teorik yapıyı koruduğunu ve iş tatmini, yaşam doyumu gibi ilgili yapılarla anlamlı ve tutarlı ilişkiler göstererek ölçüt bağımlı geçerlik kanıtları sunduğunu ortaya koymuştur. Bu sonuçlar, ölçeğin amaçladığı yapıyı başarılı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir.

Güvenirlik

İş’te Mutluluk Ölçeği’nin güvenirlik analizleri, ölçeğin iç tutarlılığını ve ölçüm kararlılığını değerlendirmiştir. Uyarlama çalışmasında, ölçeğin maddeleri arasındaki tutarlılığı belirlemek amacıyla Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı hesaplanmıştır. Yüksek Cronbach Alfa değerleri, ölçek maddelerinin aynı temel yapıyı güvenilir bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamaktadır.

Güvenirlik sonuçları, ölçeğin genel olarak yüksek düzeyde bir iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermiştir. Ayrıca, psikometrik açıdan sağlam bir uyarlama için, ölçeğin zaman içinde kararlılığını test eden test-tekrar test güvenirlik analizlerinin de yapılmış olması beklenmektedir. Bu analizler, ölçüm sonuçlarının farklı zamanlarda da tutarlı kaldığını destekler.

Faktör Analizi

Uyarlama çalışması, İş’te Mutluluk Ölçeği’nin faktör yapısını detaylıca incelemiştir. Çalışmanın ilk aşamalarında Keşfedici Faktör Analizi (KFA) kullanılarak maddelerin hangi faktörler altında toplandığı belirlenmiş; ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile orijinal ölçek yapısının Türk örnekleminde uygunluğu test edilmiştir.

Analizler, ölçeğin teorik olarak belirlenen boyutlarının Türk kültürüne uygunluğunu doğrulamış ve kabul edilebilir model uyum indeksleri elde edilmiştir. Bu sonuçlar, İş’te Mutluluk kavramının bu ölçek aracılığıyla Türkiye’deki çalışanlar arasında geçerli bir şekilde ölçülebileceğini göstermektedir.

Ölçek Bilgileri

Test Type: Uyarlama (Adaptation)

Format: Kaynakta belirtilmemiştir (Genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi derecelendirme formatı kullanılır).

Language Available: Türkçe

Population Group: Çalışanlar (Profesyoneller ve Çeşitli Sektör Çalışanları)

Age Group: Yetişkin (Adult)

Population Details: Türkiye’deki iş gücü örneklemi üzerinde test edilmiştir.

Test Methodology: Öz bildirim (Self-report)

Anahtar Kelimeler

İş’te Mutluluk, iş doyumu, psikometri, uyarlama çalışması, Seyhan Özdemir.

[quads id=5]

Yazarlar (İletişim ve Kurum Bilgileri)

Author ORCID Identifier: Kaynakta belirtilmemiştir.

Affiliation Email addresses: [email protected] (Sorumlu Yazar)

Correspondence Address: Seyhan Özdemir (Süleyman Demirel Üniversitesi, Varsayılan)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

İş’te Mutluluk Ölçeği’nin uyarlama çalışması 2020 yılında tamamlanmış ve yayımlanmıştır. Ölçeğin akademik veya ticari olmayan araştırmalarda kullanımı için sorumlu yazar Seyhan Özdemir ile iletişime geçilmesi tavsiye edilmektedir.

Makalenin orijinal PDF materyali aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir:

• iste-mutluluk-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Özdemir, S., Sever, M. ve Acar, O.K. (2020). İş’te Mutluluk Ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik çalışması. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 18(2), 1-10. DOI: 10.11611/yead.577326

Makalenin tam metnine Dergipark üzerinden erişim sağlanabilir: dergipark.org.tr

[quads id=5]

İş’te Mutluluk Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, kaynak içerikte doğrudan sağlanmamıştır. Maddelere ulaşmak için lütfen Özdemir, Sever ve Acar (2020) tarafından yayımlanan orijinal makaleye başvurunuz.