İç Girişimci Davranışı

Özet

Bu ölçek, 2020 yılında Oytun Boran Sezgin tarafından, çalışanların kurum içi yenilikçilik ve örgütsel performans açısından kritik öneme sahip olan iç girişimci davranış (intrapreneurship) düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiştir. Çalışma, Türk kültürüne uygun, yüksek düzeyde güvenilir ve geçerli bir ölçme aracı oluşturmayı hedeflemiştir. İç girişimci davranışın temel boyutlarını sistematik olarak ele alan bu ölçek, örgütlerin yenilikçi potansiyelini değerlendirmede standart bir araç sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

İç Girişimci Davranışı, Örgütsel Davranış, Ölçek Geliştirme, Intrapreneurship, Güvenilirlik, Geçerlilik.

Yazarlar

Oytun Boran Sezgin

Amaç

Ölçeğin temel amacı, kurumsal bağlamda gözlemlenen iç girişimci davranış boyutlarını doğru ve sistematik bir şekilde ölçebilecek, Türkçeye özgü bir araç geliştirmektir. Bu ölçek, akademisyenlere ve uygulayıcılara, çalışanların yenilikçi ve risk alıcı eğilimlerini teşhis etme ve örgütsel intrapreneurship kapasititelerini yönetme konusunda standartlaştırılmış bir araç sunmayı amaçlamaktadır.

Geliştirme çalışması, literatürdeki mevcut ölçeklerin kültürel uyum eksikliklerini gidermeyi ve iç girişimci davranışın çok boyutlu yapısını kapsamlı bir şekilde yansıtmayı hedeflemiştir. Ölçek, çalışanların proaktiflik, yenilikçilik ve risk alma eğilimlerini ayrı ayrı değerlendirme imkanı sunar.

Yapı (Ölçeğin Ölçtüğü Yapı)

Ölçek, literatürde Intrapreneurship olarak bilinen ve örgütsel yenilikçiliğin temelini oluşturan İç Girişimci Davranışı yapısını ölçmektedir. Bu yapı, genellikle çalışanların mevcut organizasyonel sınırlar içinde yeni fırsatlar keşfetme ve bunları hayata geçirme eğilimlerini ifade eder.

İç girişimci davranış, geleneksel olarak üç temel boyutta incelenir: Yenilikçilik (Novelty), Proaktiflik (Proactiveness) ve Risk Alma (Risk-Taking). Ölçek geliştirme çalışması, bu davranışların Türkiye’deki kurumsal ortamdaki yansımalarını psikometrik olarak geçerli kılmayı amaçlamıştır.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, Sezgin (2020) tarafından detaylı olarak rapor edilmiştir. Çalışmada, ölçeğin yapı geçerliğini tespit etmek amacıyla hem Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) hem de Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılmıştır.

DFA sonuçları, teorik olarak öngörülen boyut yapısının verilerle uyumlu olduğunu göstermiş ve ölçeğin yapı geçerliği sağlanmıştır. Ayrıca, ölçek maddelerinin ilgili yapıyı temsil etme derecesini ölçmek için kapsam geçerliği (uzman görüşleri) de değerlendirilmiştir.

Güvenilirlik

Ölçeğin güvenilirlik analizleri, iç tutarlılık yöntemine odaklanmıştır. Geliştirme çalışmasında, ölçeğin genel olarak ve alt boyutlar bazında tutarlılığını ölçmek için Cronbach Alfa katsayısı hesaplanmıştır.

Elde edilen Cronbach Alfa değerlerinin, sosyal bilimler araştırmaları için kabul edilebilir sınırların (genellikle .70 ve üzeri) üzerinde olduğu rapor edilmiştir. Bu durum, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda yüksek bir güvenilirliğe sahip olduğunu göstermektedir.

Faktör Analizi

Ölçek geliştirme sürecinin temel aşamalarından biri olan faktör analizi, ölçeğin çok boyutlu yapısını ortaya çıkarmıştır. İlk olarak, Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılarak ölçeğin faktör yapısı belirlenmiştir. Bu analiz, iç girişimci davranışın temel boyutlarını ayrıştırmıştır.

Ardından, farklı bir örneklem grubu üzerinde Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. DFA sonuçları, faktör yüklerinin yüksek olduğunu ve uyum indekslerinin (örneğin CFI, TLI, RMSEA) kabul edilebilir düzeylerde olduğunu göstererek, ölçeğin çok boyutlu yapısının istatistiksel olarak doğrulandığını kanıtlamıştır.

Araç Bilgileri

Test Type: Geliştirme (Development)

Format: Likert Tipi Ölçek (Detaylı derecelendirme makalede sunulmuştur.)

Language Available: Türkçe

Population Group: Çalışanlar, Kurumsal Ortamdaki Bireyler

Age Group: Yetişkin Çalışan Popülasyonu

Population Details: Türkiye’deki çeşitli sektörlerde çalışan personeller.

Test Methodology: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Anahtar Kelimeler

Yenilikçilik, Proaktiflik, Risk Alma, Kurum İçi Girişimcilik, Örgütsel Gelişim.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Dokuz Eylül Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi (Makale referansından çıkarılmıştır).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2020 yılında yayımlanmıştır. Akademik amaçlı kullanımlar için genellikle izin gerekmemektedir, ancak ticari veya geniş çaplı uygulamalar için sorumlu yazar Oytun Boran Sezgin ile iletişime geçilmesi önerilir.

İletişim için kullanılan e-posta adresi: [email protected]

Kaynaklar

Sezgin, O. B. (2020). İçgirişimci davranışı: Ölçek Geliştirme, güvenilirlik ve geçerlilik çalışması. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi , 26 , 249-268.

Makalenin orijinal yayınına buradan ulaşılabilir: dergipark.org.tr

Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: ic-girisimci-davranisi-toad.pdf

İç Girişimci Davranışı Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına ulaşmak için yukarıda belirtilen akademik makaleye (Sezgin, 2020) başvurulması gerekmektedir.