Table of Contents
Özet
Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği, Ö. Tayfur tarafından 2006 yılında hazırlanan bir yüksek lisans tezi kapsamında Türkçe’ye uyarlanmış bir ölçektir. Bu ölçek, bireylerin örgütsel veya akademik ortamlarda geri bildirim arama davranışı sergilemelerinin altında yatan temel motivasyonları ölçmeyi amaçlamaktadır. Ölçek, özellikle geri bildirim arama davranışının öncüllerini ve sonuçlarını inceleyen çalışmalar için kritik bir araç olarak tasarlanmıştır. Bu motivasyonlar genellikle performansı artırma, benlik saygısını koruma veya izlenim yönetimi gibi alt boyutları içermektedir.
Anahtar Kelimeler
Geriye Dönük Destek Arama, Motivasyon, Geri Bildirim Davranışı, Ölçek Uyarlama, Örgütsel Psikoloji.
Yazarlar
Tayfur, Ö. (Uyarlayan).
Amaç
Ölçeğin temel amacı, bireylerin neden aktif olarak geri bildirim aradıklarını belirleyen motivasyonel faktörleri nicel olarak ölçmektir. Geri bildirim arama, bireysel gelişim ve örgütsel öğrenme açısından hayati bir süreçtir. Bu ölçek, araştırmacılara bu davranışın altında yatan güdüleri (örneğin, doğruluk arayışı, kendini geliştirme arzusu) inceleme imkanı sunarak, motivasyon ve performans arasındaki ilişkiyi derinlemesine anlamaya yardımcı olur.
Özellikle örgütsel davranış alanında, çalışanların geri bildirimi ne sıklıkta ve hangi amaçla talep ettiğini anlamak, yönetim stratejilerinin etkinliğini artırmak için önemlidir. Ölçek, bu motivasyonları tespit ederek, müdahale programlarının tasarlanmasına zemin hazırlar.
Yapı
Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği’nin ölçtüğü temel psikolojik yapı, Geri Bildirim Arama Motivasyonu‘dur. Bu yapı, genellikle üç ana boyut etrafında şekillenir:
- Instrumental Motivasyon (Araçsal Güdüler): Bireyin görev performansını artırmak veya hedeflerine ulaşmak için doğru ve faydalı bilgi edinme arzusu.
- Ego Koruma/Geliştirme Motivasyonu: Benlik saygısını koruma veya artırma amacı taşıyan güdüler.
- İzlenim Yönetimi Motivasyonu: Başkaları üzerinde olumlu bir izlenim bırakma veya yetkinlik gösterme amacıyla geri bildirim arama.
Ölçek, bu çok boyutlu yapının Türkçe bağlamda geçerliliğini incelemek üzere uyarlanmıştır, ancak alt boyutların tam yapısı için orijinal Master’s thesis kaynağına başvurulması gerekmektedir.
Geçerlik
Ölçeğin kaynak özetinde geçerlik çalışmalarına dair spesifik bir bilgi (“-“) sunulmamıştır. Ancak, bir ölçek uyarlaması söz konusu olduğunda, tezin metodoloji bölümünde yapı geçerliği ve ölçüt bağımlı geçerlik çalışmalarının detaylandırılmış olması beklenir. Araştırmacılar, ölçeğin kavramsal yapısının Türk kültürüne uygunluğunu doğrulamak için genellikle faktör analizi yöntemlerini kullanırlar.
Güvenilirlik
Uyarlamaya ait iç tutarlılık katsayıları (örneğin, Cronbach’s Alpha) bu kaynak özetinde belirtilmemiştir. Yüksek lisans tezi, ölçeğin maddeleri arasındaki tutarlılığı ve zaman içindeki kararlılığını (test-tekrar test güvenilirliği) analiz etmiş olmalıdır. Güvenilirlik değerleri, ölçeğin tutarlı ve hatasız ölçüm yapma kapasitesini gösterir.
Faktör Analizi
Ölçeğin orijinal yapısının Türkçe örneklemde korunup korunmadığını belirlemek amacıyla uygulanan factor analysis sonuçları özet kaynakta mevcut değildir. Uyarlama sürecinde, açımlayıcı (EFA) ve/veya doğrulayıcı (CFA) faktör analizi yapılarak, geri bildirim arama motivasyonunun alt boyutlarının Türk kültüründeki dağılımı ve ayrışımı incelenir.
Enstrüman
Test Type: Uyarlama (Adaptation)
Format: Belirtilmemiş (Muhtemelen Likert Tipi Derecelendirme)
Language Available: Türkçe (Turkish)
Population Group: Yetişkinler, (Tezin bağlamına bağlı olarak çalışanlar veya üniversite öğrencileri).
Age Group: Belirtilmemiş
Population Details: Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Sosyal Bilimler Enstitüsü kapsamında yürütülen yüksek lisans tezi örneklemi.
Test Methodology: Öz-bildirim ölçeği (Self-report scale).
Anahtar Kelimeler
Geri Bildirim Arama, Motivasyonel Süreçler, Örgütsel Davranış, Ölçek Geliştirme, Tayfur (2006).
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Belirtilmemiş
Affiliation Email addresses: Belirtilmemiş
Correspondence Address: Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
İzinler & Ücret ve Test Yılı
Bu ölçek, 2006 yılında Ö. Tayfur tarafından Sosyal Bilimler Enstitüsü bünyesinde gerçekleştirilen tez çalışması için uyarlanmıştır. Ölçeğin ticari veya akademik amaçlarla kullanımı için tezin yazarı veya Orta Doğu Teknik Üniversitesi ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ücret bilgisi kaynakta yer almamaktadır.
Referanslar
- Tayfur, Ö. (2006). Antecedents of feedback seeking behaviors (Master’s thesis). The Graduate School of Social Sciences of Middle East Technical University, Ankara.
Tezin tam kaydına YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilir: tez.yok.gov.tr.
Ölçeğe ait orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: feedback-seeking-motives-scale-toad.pdf.
Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği Maddeleri
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Bu kaynakta, Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği’nin maddeleri (soru listesi) sunulmamıştır. Maddelerin tamamına erişim için yukarıda belirtilen yüksek lisans tezinin tam metnine başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/geriye-donuk-destek-arama-motivasyon-olcegi/
memjavad. "Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 30 Apr. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/geriye-donuk-destek-arama-motivasyon-olcegi/.
memjavad. "Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/geriye-donuk-destek-arama-motivasyon-olcegi/.
memjavad (2026) 'Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/geriye-donuk-destek-arama-motivasyon-olcegi/.
[1] memjavad, "Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, April, 2026.
memjavad. Geriye Dönük Destek Arama Motivasyon Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.