Geribildirim Oryantasyon Ölçeği

Özet

Geribildirim Oryantasyon Ölçeği (GOÖ), bireylerin geribildirime yönelik tutumlarını, geribildirim arama, işleme ve kullanma eğilimlerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş psikolojik bir araçtır. Bu özel giriş, ölçeğin Türkçe diline uyarlama çalışmasına odaklanmaktadır. Kartol ve Arslan (2021) tarafından gerçekleştirilen bu uyarlama çalışması, ölçeğin Türkiye bağlamında geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olarak kullanılabilmesi için gerekli olan psikometrik özellikler incelemesini sunmaktadır. GOÖ, özellikle örgütsel ve eğitimsel ortamlarda bireysel gelişim ve performans yönetimi açısından kritik olan geribildirim kültürünü anlamak için önemli bir gösterge sağlar.

Anahtar Kelimeler

Geribildirim Oryantasyonu, Uyarlama, Psikometrik Özellikler, Örgütsel Psikoloji, Performans Gelişimi, Likert Ölçeği.

Yazarlar

Aslı Kartol, Nuran Arslan.

[quads id=5]

Amaç

Geribildirim Oryantasyon Ölçeği’nin temel amacı, bireylerin geribildirim alma, anlama ve uygulamaya yönelik genel eğilim düzeylerini saptamaktır. Bu oryantasyon, bireyin performansı hakkında dışarıdan gelen bilgileri ne kadar değerli bulduğunu, bu bilgileri ne ölçüde aradığını ve bu bilgileri gelecekteki davranışlarını düzenlemek için ne kadar etkili kullandığını gösterir.

Türkçe uyarlama çalışması, orijinal ölçeğin kültürel ve dilsel eşdeğerliğini sağlayarak, Türkiye’deki akademik ve uygulamalı çalışmalarda geribildirim süreçlerinin bilimsel olarak incelenmesine olanak tanımayı hedeflemiştir. Bu sayede, eğitim ve iş yaşamında geribildirim sistemlerinin etkinliğini artırmaya yönelik stratejiler geliştirilebilir.

Yapı

GOÖ, bireyin geribildirimle ilişkili bilişsel ve davranışsal eğilimlerini ölçen bir yapıyı temsil eder. Bu yapı, genellikle geribildirim arama (feedback seeking), geribildirimi işleme (feedback processing) ve geribildirimi kullanma (feedback utilization) gibi alt boyutları içerebilir. Yüksek geribildirim oryantasyonuna sahip bireyler, gelişim fırsatlarına daha açık olma ve performanslarını sürekli olarak iyileştirme eğilimindedirler.

Ölçek, bireyin geribildirime karşı gösterdiği içsel motivasyonu ve dışsal tepkileri bir bütün olarak değerlendirir. Bu psikolojik yapı, bireyin öğrenme çevikliği ve adaptasyon yeteneği ile yakından ilişkilidir.

Geçerlik

Geribildirim Oryantasyon Ölçeği’nin Türkçe versiyonunun geçerlik çalışmaları, ölçeğin amaçladığı yapıyı ne ölçüde doğru ölçtüğünü belirlemek üzere yapılmıştır. Kaynak makalede (Kartol & Arslan, 2021) detayları sunulan geçerlik analizi, genellikle yapı geçerliğini sağlamak amacıyla Faktör Analizi tekniklerini içerir.

Bu analizler, ölçek maddelerinin kuramsal alt boyutlarla uyumunu test eder ve ölçeğin Türkçe kültürüne uygun bir faktör yapısı sergileyip sergilemediğini ortaya koyar. Orijinal çalışmanın detaylarına ulaşmak için referans bölümündeki makaleye başvurulması gerekmektedir.

Güvenirlik

Güvenirlik, ölçeğin tutarlı ve kararlı sonuçlar verme yeteneğini ifade eder. Türkçe uyarlama çalışmasında, ölçeğin iç tutarlılık katsayısı (genellikle Cronbach Alfa değeri) hesaplanmıştır. Yüksek iç tutarlılık değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı ölçme konusunda homojen olduğunu gösterir.

Kartol ve Arslan (2021) tarafından yürütülen çalışmada elde edilen güvenirlik katsayıları, GOÖ’nün Türkçe formunun kabul edilebilir düzeyde güvenilir olduğunu kanıtlamıştır. Bu katsayılar, ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı örneklemlerde uygulandığında benzer sonuçlar vereceğinin bir göstergesidir.

Faktör Analizi

Uyarlama sürecinin kritik bir adımı olan Faktör Analizi, ölçeğin orijinal çok boyutlu yapısının Türkçe versiyonunda da korunduğunu doğrulamak için kullanılmıştır. Bu analiz, genellikle Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yoluyla gerçekleştirilir.

Analiz sonuçları, maddelerin beklenen faktörlere yüklendiğini ve model uyum indekslerinin kabul edilebilir sınırlar içinde olduğunu göstererek, Geribildirim Oryantasyon Ölçeği’nin yapısal geçerliğini destekler nitelikte olmalıdır. Bu detaylar, ölçeğin psikometrik incelemesini sunan akademik makalede ayrıntılı olarak yer almaktadır.

Araç

Test Türü: Uyarlama

Format: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Mevcut Diller: Türkçe (Uyarlama), İngilizce (Orijinal)

Popülasyon Grubu: Üniversite öğrencileri, çalışanlar veya genel yetişkin popülasyon (Uyarlama çalışmasında kullanılan örneklem detayları için makaleye bakılmalıdır).

Yaş Grubu: Yetişkinler

Popülasyon Detayları: Orijinal çalışmanın hedef kitlesi, geribildirim süreçlerinin yoğun olduğu ortamlardır. Türkçe uyarlama çalışması genellikle eğitim veya iş ortamlarındaki bireyler üzerinde gerçekleştirilmiştir.

Test Metodolojisi: Ölçek, 5’li Likert Ölçeği formatını kullanır (Örn: “Kesinlikle Katılmıyorum”dan “Kesinlikle Katılıyorum”a kadar).

Anahtar Kelimeler

Geribildirim, Oryantasyon, Geribildirim Oryantasyonu, Adaptasyon, Psikoloji, Örgütsel Davranış, Psikometri, Gelişim.

[quads id=5]

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Aslı Kartol

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Makalede belirtilmemiştir.

Kurum E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Makalenin yayımlandığı dönemdeki yazışma adresi ilgili üniversite veya kurumdur.

İzinler & Ücret ve Test Yılı

İzinler: Ölçeğin ticari olmayan akademik kullanımları için yazar veya yayıncıdan izin alınması önerilir. Sorumlu yazar ile iletişime geçilebilir.

Ücret: Akademik araştırmalarda kullanım için genellikle ücretsizdir, ancak ticari veya büyük ölçekli uygulamalar için yazarlarla iletişime geçilmelidir.

Test Yılı (Uyarlama): 2021 (Yayın Yılı).

Orijinal PDF dokümanına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir: geribildirim-oryantasyon-olcegi-toad.pdf

Referanslar

• Kartol, A. & Arslan, N. (2021). Turkish version of the feedback orientatıon scale: investigation of psychometric properties. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 10(1), 321-329. doi: 10.7884/teke.5129

• Makalenin Dergipark bağlantısı: dergipark.org.tr

[quads id=5]

Geribildirim Oryantasyon Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Bu akademik girişte, telif hakları nedeniyle ölçeğin orijinal maddeleri sağlanmamıştır. Ölçek maddelerine ve puanlama yönergelerine ulaşmak için yukarıda belirtilen Kartol & Arslan (2021) makalesine başvurulması gerekmektedir.