Öğretmenlere Yönelik Sınıf İçi Eğitsel Robot Kullanımına Dönük Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği

Özet

Öğretmenlere Yönelik Sınıf İçi Eğitsel Robot Kullanımına Dönük Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği, Şahin ve Korkmaz (2020) tarafından geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçeğin temel amacı, öğretmenlerin sınıf ortamında eğitsel robot kullanımı ve bu teknolojileri pedagojik süreçlere entegre etme becerilerine yönelik sahip oldukları öz-yeterlik algısı düzeylerini belirlemektir. Geliştirme çalışması, eğitim teknolojilerinin hızla yaygınlaştığı bir dönemde, öğretmenlerin bu yeni araçları kullanma konusundaki psikolojik yeterliliklerini objektif olarak ölçme ihtiyacına cevap vermektedir.

Ölçek, 5’li Likert Ölçeği formatında hazırlanmış olup, hem geçerlik (,970) hem de güvenirlik (,759) analizleri sonucunda kabul edilebilir psikometrik özellikler sergilemiştir. Ölçeğin geliştirilmesi, eğitimde robotik uygulamaların yaygınlaşmasına paralel olarak, öğretmen eğitim programlarının planlanması ve desteklenmesi için kritik veriler sunmayı hedeflemektedir.

Anahtar Kelimeler

Öz-Yeterlik Algısı, Eğitsel Robot Kullanımı, Robotik Eğitim, Öğretmen Yeterliliği, Ölçek Geliştirme, Eğitim Teknolojileri.

Yazarlar

Hüsnü Şahin, Ömer Korkmaz.

Amaç

Bu ölçeğin temel amacı, öğretmenlerin sınıf içi öğrenme ortamlarında eğitsel robot kullanımı ile ilgili görevleri başarılı bir şekilde yerine getirebileceklerine dair inançlarını ve güven düzeylerini ölçmektir. Geleneksel öğretim yöntemlerinden farklı olarak, robotik teknolojilerin entegrasyonu özel pedagojik ve teknik beceriler gerektirdiğinden, ölçek bu spesifik alandaki algılanan yeterliliği tespit etmeye odaklanmıştır.

Geliştirme çalışması, ilgili literatürdeki boşluğu doldurmayı ve eğitim araştırmacılarına, öğretmenlerin robotik teknolojilere adaptasyon düzeylerini belirlemede kullanılabilecek, geçerli ve güvenilir bir araç sunmayı amaçlamaktadır. Elde edilen veriler, hizmet içi eğitimlerin içeriğini belirlemede ve öğretmenlerin teknoloji entegrasyonuna yönelik ihtiyaçlarını saptamada yol gösterici olacaktır.

Yapı

Ölçek, Albert Bandura’nın Sosyal Bilişsel Teorisinden türetilen temel psikolojik yapı olan Öz-Yeterlik Algısı üzerine kurulmuştur. Bu bağlamda, ölçek spesifik olarak “Eğitsel Robot Kullanımına Yönelik Öz-Yeterlik” yapısını ölçmektedir. Bu yapı genellikle iki ana bileşen etrafında şekillenir:

• Teknik Yeterlik: Öğretmenin robotların donanım ve yazılımını kurma, çalıştırma ve temel sorunları giderme becerisine olan inancı.
• Pedagojik Yeterlik: Öğretmenin robotları kullanarak öğrenme hedeflerine ulaşma, öğrencilere rehberlik etme ve robotik aktiviteleri ders planlarına etkili bir şekilde dahil etme becerisine olan inancı.

Ölçek, öğretmenlerin bu iki boyuttaki algılanan yeterliliklerini birleştirerek, sınıf içi robotik entegrasyonuna dair genel güven düzeylerini yansıtan bir puan sağlamaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, ölçmek istediği yapıyı ne derece doğru ve tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermek amacıyla yapılmıştır. Şahin ve Korkmaz (2020) tarafından yürütülen çalışmada, ölçeğin yapı geçerliğini tespit etmek için Faktör Analizi teknikleri kullanılmıştır.

Elde edilen analiz sonuçlarına göre, ölçeğin genel geçerlik katsayısı oldukça yüksektir: ,970. Bu yüksek değer, genellikle ölçeğin maddelerinin ölçülmek istenen tek bir yapıyı ne kadar iyi temsil ettiğini gösteren güçlü bir yapısal uyuma işaret eder (muhtemelen KMO ve Barlett’s testi sonuçları ile desteklenmiştir). Ayrıca, uzman görüşleri alınarak içerik geçerliği de sağlanmıştır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, ölçüm sonuçlarının zamana ve farklı koşullara karşı ne derece tutarlı olduğunu belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. İç tutarlılık güvenirlik katsayısı olarak yaygın kullanılan Cronbach Alpha değeri hesaplanmıştır.

Geliştirme çalışmasında elde edilen Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı ,759 olarak rapor edilmiştir. Bu değer, sosyal bilimler ölçekleri için kabul edilebilir bir düzeyde olup, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir. Bu, öğretmenlerin öz-yeterlik algılarının ölçümünde ölçeğin güvenilir sonuçlar ürettiği anlamına gelmektedir.

Faktör Analizi

Öğretmenlere Yönelik Sınıf İçi Eğitsel Robot Kullanımına Dönük Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği’nin yapı geçerliğini sağlamak amacıyla Faktör Analizi uygulanmıştır. Ölçek Geliştirme sürecinde, Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılarak maddelerin hangi alt boyutlar altında toplandığı belirlenmiştir.

Analizler sonucunda, ölçeğin teorik yapıyla uyumlu olduğu ve maddelerin yeterli faktör yüklerine sahip olduğu tespit edilmiştir. Bu faktörler, büyük olasılıkla teknik ve pedagojik yeterlik boyutlarını temsil etmektedir. Faktör yapısının netleştirilmesi, ölçeğin puanlanmasında ve sonuçların yorumlanmasında alt boyutların ayrı ayrı değerlendirilmesine imkan tanımaktadır.

Araç

Test Türü: Geliştirme çalışması (Öz-Yeterlik Ölçeği)

Format: 5’li Likert Ölçeği (Örneğin: 1=Hiç Katılmıyorum, 5=Tamamen Katılıyorum)

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Öğretmenler

Yaş Grubu: Yetişkinler (Çalışan Öğretmenler)

Popülasyon Detayları: Çalışma genellikle farklı branş ve kademelerde görev yapan aktif öğretmenler üzerinde gerçekleştirilmiştir.

Test Metodolojisi: Öz bildirim raporlama. Katılımcılar, sınıf içi robot kullanımıyla ilgili çeşitli senaryolara yönelik öz-yeterlik inançlarını derecelendirirler.

Anahtar Kelimeler

Ölçek Geliştirme, Öğretmen, Robotik, Eğitsel Teknoloji, Cronbach Alpha, Özgüven.

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Hüsnü Şahin

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Yazarların ilgili akademik kurumları (Makalede belirtilen referans üzerinden erişilebilir).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2020

İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik bir dergide yayımlanmıştır ve bilimsel çalışmalarda kullanım için genellikle sorumlu yazardan izin alınması tavsiye edilir. Ticari kullanım ücretlendirmeye tabi olabilir.

Orijinal makaleye ve ölçek detaylarına aşağıdaki bağlantılardan ulaşılabilir:

• Makale Linki: ahibilge.com
• Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: ogretmenlere-yonelik-sinif-ici-egitsel-robot-kullanimina-donuk-oz-yeterlik-algisi-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Şahin, H., ve Korkmaz, Ö. (2020). Öğretmenlere Yönelik Sınıf İçi Eğitsel Robot Kullanımına Dönük Öz-Yeterlik Algısı Ölçeği Geliştirme Çalışması. Ahi Bilge Eğitim Dergisi, 1(1), 1-14.

Ölçeğin Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına ulaşmak için yukarıda belirtilen referans makalenin incelenmesi gerekmektedir.