Geleceğe Yönelik Öngörüler Ölçeği

Özet

Geleceğe Yönelik Öngörüler Ölçeği (GYÖÖ), bireylerin geleceğe dair beklentilerini, tahminlerini ve genel olarak yaşamlarına yönelik oluşturdukları psikolojik yapı ve yönelimlerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir araçtır. Ölçek, Ergüler ve Durak Batıgün (2018) tarafından Türkçe’ye uyarlanmış ve geçerlik (yapı geçerliği) ve güvenirlik (güvenirlik) çalışmaları tamamlanarak Türk popülasyonunda kullanıma sunulmuştur. Bu uyarlama çalışması, ölçeğin klinik ve akademik araştırmalarda kullanılması için sağlam bir zemin oluşturmayı hedeflemiştir.

Anahtar Kelimeler

Gelecek, öngörü, beklenti, psikolojik uyarlama, psikometrik özellikler, psikometri, klinik psikiyatri.

Yazarlar

H. Ergüler, A. Durak Batıgün

Amaç

Ölçeğin temel amacı, bireylerin geleceğe dair kişisel ve durumsal tahminlerini sistematik bir şekilde değerlendirebilecek, kültürel olarak uygun, geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı sağlamaktır. Türkçeye uyarlama çalışması, orijinal ölçeğin psikometrik kalitesini koruyarak, Türkiye’deki araştırmacıların gelecek yönelimi ve bilişsel süreçler arasındaki ilişkileri incelemesine olanak tanımıştır.

Ölçek, özellikle psikiyatri ve klinik psikoloji alanlarında, bireylerin ruh sağlığı, başa çıkma stratejileri ve genel yaşam memnuniyetleri ile gelecek algıları arasındaki korelasyonları incelemek için kritik bir araç görevi görmektedir.

Yapı

Geleceğe Yönelik Öngörüler Ölçeği, bireyin geleceğe dair bilişsel değerlendirmelerini ve duygusal tepkilerini içeren çok boyutlu bir yapıyı ölçer. Bu yapı, sadece pasif tahminleri değil, aynı zamanda bireyin gelecekteki olayları ne kadar kontrol edilebilir veya tehdit edici gördüğünü de içerir. Bu tür öngörüler, depresyon, anksiyete ve stres gibi çeşitli psikopatolojilerle güçlü bir ilişki içindedir.

Ölçek, bireyin gelecek olayları algılama biçimini belirleyerek, onların motivasyon düzeyleri ve hedef belirleme kapasiteleri hakkında önemli bilgiler sunar. Bu psikolojik değerlendirme, müdahale programlarının planlanmasında temel bir başlangıç noktası sağlar.

Geçerlik

Geleceğe Yönelik Öngörüler Ölçeği’nin Türkçe uyarlama çalışmasında (2018), ölçeğin yapısal uygunluğunu doğrulamak için kapsamlı geçerlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Bu analizler, ölçeğin teorik olarak ölçmesi beklenen yapıyı ne ölçüde ölçtüğünü göstermiştir.

Yapılan Faktör Analizi sonuçları, ölçeğin orijinal yapısına benzer veya tutarlı bir faktör yapısına sahip olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, ölçüt bağıntılı geçerlik kapsamında ölçeğin, ilgili diğer psikolojik yapılarla (örneğin, umutsuzluk veya iyimserlik) beklenen yönde ilişkiler gösterdiği tespit edilmiştir, bu da ölçeğin kullanım alanının ve geçerliğinin güçlü olduğunu desteklemektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik çalışmaları, ölçüm sonuçlarının zaman içinde tutarlı ve kararlı olduğunu göstermek için yapılmıştır. Ergüler ve Durak Batıgün (2018) çalışmasında, ölçeğin iç tutarlılık güvenilirliği (Cronbach Alfa katsayısı) hesaplanmıştır.

Genellikle kabul edilebilir düzeyde yüksek çıkan Cronbach Alfa değerleri, ölçek maddelerinin aynı temel yapıyı ölçmekte ne kadar başarılı olduğunu teyit eder. Bu yüksek güvenirlik düzeyi, ölçeğin psikometrik açıdan sağlam olduğunu ve araştırmalarda tekrarlanabilir sonuçlar verebileceğini işaret etmektedir.

Faktör Analizi

Türkçe uyarlama sürecinde, Geleceğe Yönelik Öngörüler Ölçeği’nin temel boyutlarını belirlemek ve orijinal ölçek yapısının Türk kültürü bağlamında korunup korunmadığını incelemek amacıyla faktör analizleri uygulanmıştır.

Yapılan analizler, ölçeğin kaç alt boyuttan oluştuğunu ve her bir maddenin hangi boyuta yüklendiğini netleştirmiştir. Bu analizler, ölçeğin çok boyutlu yapısının geçerliliğini desteklemiş ve araştırmacılara ölçekten elde edilen puanların yorumlanması konusunda yol göstermiştir.

Araç

Test Type: Uyarlama (Adaptation)

Format: Bireysel veya grup uygulamasına uygun, öz bildirim (self-report) tipi ölçek. Derecelendirme formatı, uyarlama makalesinde detaylandırılmıştır (muhtemelen Likert tipi).

Language Available: Türkçe

Population Group: Yetişkin Popülasyon

Age Group: Genç ve orta yaş yetişkinler (Uyarlama çalışması örneklemi detayları için referans makaleye bakılmalıdır).

Population Details: Klinik ve genel popülasyon örneklemlerinde kullanılabilir.

Test Methodology: Psikometrik değerlendirme metodolojisi kullanılarak geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Öz bildirim, gelecek algısı, psikopatoloji, psikometri, klinik araç, adaptasyon, Türkiye.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Belirtilmemiş.

Affiliation Email addresses: Ayşegül Durak Batıgün (Sorumlu Yazar): [email protected]

Correspondence Address: Ankara Üniversitesi (Uyarlama çalışmasının yapıldığı kurum).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin uyarlama çalışması 2018 yılında yayımlanmıştır. Ölçeğin akademik ve araştırma amaçlı kullanımı için, sorumlu yazar Ayşegül Durak Batıgün ile iletişime geçilmesi tavsiye edilmektedir. Ticari veya geniş ölçekli uygulamalar için yazarların izni gereklidir.

Ölçek hakkındaki detaylı bilgilere ve kullanım koşullarına ulaşmak için sorumlu yazar ile iletişim kurulması önemlidir.

Kaynaklar

1. Ergüler, H. ve Durak Batıgün, A. (2018). Geleceğe Yönelik Öngörüler Ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. Klinik Psikiyatri Dergisi, 21(2), 168-176. doi: 10.5505/kpd.2017.76376

Ölçeğin orijinal PDF dokümanına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir: gelecege-yonelik-ongoruler-olcegi-toad.pdf

Geleceğe Yönelik Öngörüler Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The scale items were not provided in the source content. The full list of items and scoring instructions can be found in the published reference (Ergüler & Durak Batıgün, 2018) or the PDF document linked above.