Ergenler İçin Çevrimiçi Duygu Ölçeği

Özet

Ergenler İçin Çevrimiçi Duygu Ölçeği (EÇDÖ), özellikle COVID-19 pandemisi gibi dönemlerde yaygınlaşan uzaktan eğitim süreçlerinde, ergenlerin çevrimiçi derslere yönelik deneyimlediği duygusal tepkileri ölçmek amacıyla geliştirilmiş özgün bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, öğrencilerin sanal öğrenme ortamlarına adaptasyonları sırasında ortaya çıkan hem olumlu hem de olumsuz duygusal durumları (ilgi, kaygı, can sıkıntısı vb.) sistematik bir şekilde değerlendirmeyi hedefler. Türkiye’deki ergen popülasyonu üzerinde geliştirilen EÇDÖ, eğitim teknolojileri ve ergen psikolojisi alanlarında çevrimiçi öğrenmenin duygusal sonuçlarını araştırmayı amaçlayan çalışmalar için değerli bir kaynak sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Ergen duyguları, Çevrimiçi öğrenme, Uzaktan eğitim, Duygusal değerlendirme, Psikometrik araç, Likert ölçeği, Eğitim teknolojileri.

Yazarlar

M. Betül Yılmaz, Fatih Orhan, S. Gizem Zeren.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, ortaöğretim düzeyindeki ergenlerin çevrimiçi derslere katılım sağladıkları sırada deneyimledikleri duygusal durumları nicel olarak belirlemektir. Geliştirme çalışması, bu yeni öğrenme modelinin ergenlerin motivasyon ve akademik başarısı üzerindeki potansiyel etkilerini anlamak için duygusal girdileri ölçme ihtiyacından doğmuştur. EÇDÖ, eğitimcilerin ve araştırmacıların çevrimiçi öğrenme ortamlarını duygusal açıdan daha destekleyici hale getirmelerine yardımcı olacak veriler sağlamayı amaçlamaktadır.

Bu araç, çevrimiçi ortamda yaşanan duygusal tepkilerin yoğunluğunu ve türünü saptayarak, pedagojik stratejilerin bu duygusal gerçekliklere göre yeniden düzenlenmesine olanak tanır. Ölçek, özellikle ergenlerin çevrimiçi derslere karşı geliştirdikleri ilgiyi, memnuniyeti, hayal kırıklığını veya kaygıyı ölçmekte kullanılabilir.

Yapı

Ergenler İçin Çevrimiçi Duygu Ölçeği, öğrencilerin çevrimiçi öğrenme ortamlarına yönelik geliştirdikleri çok boyutlu duygusal tepkileri ölçen bir yapıyı temel alır. Bu yapı, genellikle pozitif ve negatif duygulanım olmak üzere iki ana bileşenden oluşur. Ölçek, ergenlerin algıladığı öğrenme kalitesinin ve sosyal etkileşimin duygusal çıktılarını yansıtacak şekilde tasarlanmıştır.

Ölçeğin ölçtüğü psikolojik yapı, çevrimiçi dersler sırasında hissedilen dikkat, odaklanma, can sıkıntısı, yalnızlık ve başarı hissi gibi spesifik duygusal durumları kapsar. Bu boyutlar, ergenlerin dijital öğrenme ortamına yönelik tutumlarının ve deneyimlerinin derinlemesine anlaşılması için kritik öneme sahiptir.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirme aşamasında kapsamlı geçerlik çalışmaları yürütülmüştür. İçerik geçerliği, alanında uzman akademisyenlerin görüşleri alınarak sağlanmış ve maddelerin ölçülmek istenen yapıyı yeterince temsil edip etmediği incelenmiştir. Yapı geçerliği ise, ölçeğin teorik yapısını desteklemek amacıyla faktör analizi teknikleri kullanılarak incelenmiştir.

Yapılan analizler, EÇDÖ’nün çevrimiçi öğrenme bağlamında ergen duygularını ölçme konusunda yeterli geçerlik kanıtları sunduğunu göstermiştir. Ölçeğin alt boyutları arasındaki ilişkiler ve ölçeğin genel puanının ilgili diğer yapılarla (örneğin, akademik motivasyon) olan korelasyonları, ölçeğin yapısal bütünlüğünü desteklemektedir.

Güvenirlik

EÇDÖ’nün güvenirlik çalışmaları, ölçek maddelerinin iç tutarlılığını değerlendirmeye odaklanmıştır. Ölçek geliştirme çalışmasında, iç tutarlılık genellikle Cronbach Alfa katsayısı ile rapor edilmiştir. Bu katsayının kabul edilebilir düzeyde yüksek çıkması, ölçek maddelerinin tutarlı bir şekilde aynı duygusal yapıyı ölçtüğünü göstermektedir.

Yüksek Cronbach Alfa değerleri, ölçeğin farklı uygulamalarda benzer sonuçlar verme yeteneğini yani ölçüm istikrarını kanıtlamaktadır. Bu güvenilirlik kanıtları, EÇDÖ’nün ergenlerin çevrimiçi duygularını doğru ve güvenilir bir biçimde ölçebilen standart bir psikometrik araç olduğunu teyit etmektedir.

Faktör Analizi

Ölçeğin faktör yapısını belirlemek amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılmış, ardından elde edilen yapının farklı örneklemler üzerinde doğrulanması için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanmıştır. Bu analizler, ölçeğin çevrimiçi öğrenme ortamında ergenlerin yaşadığı duygusal deneyimleri temsil eden birden fazla alt boyuta sahip olduğunu ortaya koymuştur.

Faktör analizi sonuçları, ölçeğin güçlü bir yapısal geçerliğe sahip olduğunu ve maddelerin ilgili alt boyutlara net bir şekilde yüklendiğini göstermiştir. Bu çok boyutlu yapı, araştırmacılara ergenlerin çevrimiçi eğitime yönelik duygusal tepkilerinin karmaşık doğasını ayrıntılı olarak inceleme imkanı sunmaktadır.

Araç

Test Türü: Geliştirme / Özgün Ölçek

Format: 5’li Likert Derecelendirme Ölçeği (Örneğin, 1=Hiç Katılmıyorum, 5=Tamamen Katılıyorum şeklinde bir derecelendirme sistemi kullanılmıştır.)

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Ergenler

Yaş Grubu: Ortaöğretim öğrencileri (Genellikle 14-18 yaş aralığı)

Popülasyon Detayları: Türkiye’de uzaktan eğitim veya çevrimiçi derslere katılan lise öğrencileri örneklemi üzerinde geliştirilmiştir.

Test Metodolojisi: Öz-bildirim (Self-report) ölçeği.

Anahtar Kelimeler

Lise öğrencileri, Psikolojik yapı, Eğitim teknolojileri, Uzaktan eğitim duyguları, Cronbach Alfa, Ölçek geliştirme.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2021 yılında yayımlanan bir çalışma ile geliştirilmiştir. Akademik ve araştırma amaçlı kullanımlar için sorumlu yazar M. Betül Yılmaz ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ticari kullanım veya geniş çaplı uygulamalar için özel izinler talep edilebilir. Genellikle akademik çalışmalarda ücret talep edilmez, ancak kullanım koşulları yazar tarafından belirlenir.

Kaynaklar

Yilmaz, M.B., Orhan, F. & Zeren, S.G. (2021). Adolescent emotion scale for online lessons: A study from Turkey. Education and Information Technologies. https://doi.org/10.1007/s10639-021-10734-6

Bu çalışmanın tam metin makalesine Springer platformu üzerinden buradan erişilebilir.

Sorumlu yazarın iletişim adresi: [email protected]

Ölçeğin orijinal PDF belgesi şuradan indirilebilir: ergenler-icin-cevrimici-duygu-olcegi-toad.pdf

Ergenler İçin Çevrimiçi Duygu Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin maddeleri kaynak içerikte yer almamaktadır. Maddelerin tamamı için yayımlanan orijinal makaleye başvurulması gerekmektedir.

Aşağıdaki bölümde, ölçeğin orijinal geliştirme çalışmasında yer alan maddeler listelenmelidir:

• (Ölçek maddeleri, orijinal çalışmanın eklerinde veya makale metninde bulunmaktadır.)