Duygusal Bulaşma Ölçeği

Özet

Duygusal Bulaşma Ölçeği, bireylerin başkalarının duygularını ne ölçüde algıladığını, deneyimlediğini ve bu duygulardan etkilendiğini ölçmek amacıyla geliştirilmiş psikometrik bir araçtır. Ölçeğin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışmaları, 2015 yılında Akın, Uysal ve Akın tarafından gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma, ölçeğin Türk kültürüne ve diline uygunluğunu sınayarak, psikoloji ve eğitim alanındaki araştırmacılar için güvenilir bir ölçüm aracı sunmayı hedeflemiştir. Çalışma, ölçeğin orijinal yapısını koruyarak tatmin edici düzeyde geçerlik ve güvenirlik sonuçları elde ettiğini raporlamıştır.

Ölçek, özellikle sosyal etkileşimler sırasında duygusal deneyimlerin transferini inceleyen çalışmalarda önemli bir rol oynamaktadır. Türkçe adaptasyonu, ilgili literatüre önemli bir katkı sağlamakta ve Türkiye’deki araştırmacıların duygusal süreçleri daha derinlemesine analiz etmesine olanak tanımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Duygusal Bulaşma, Ölçek Geliştirme, Psikometrik Özellikler, Geçerlik, Güvenirlik, Sosyal Psikoloji, Duygu.

Yazarlar

Ahmet Akın, Rumeysa Uysal, Ümran Akın.

Amaç

Duygusal Bulaşma Ölçeğinin temel amacı, bireylerin çevrelerindeki kişilerin sergilediği duygusal durumları (neşe, üzüntü, öfke vb.) ne kadar kolay ve yoğun bir şekilde kendilerine geçirdiğini ve bu duyguları içselleştirdiğini tespit etmektir. Bu ölçeğin adaptasyon çalışması ise, orijinal ölçeğin psikometrik yapısının Türk örnekleminde de tutarlı olduğunu göstermek ve böylece Türkçe konuşan popülasyonlarda güvenle kullanılabilecek geçerli bir araç sunmaktır.

Ölçek, özellikle empati, sosyal yeterlilik, iş performansı ve ruh sağlığı gibi alanlarda duygusal bulaşmanın etkilerini inceleyen araştırmalar için kritik öneme sahiptir. Adaptasyon süreci, dilsel eşdeğerlik ve kültürel uygunluk kriterlerine titizlikle uyularak yürütülmüştür.

Yapı

Ölçek, psikolojideki temel kavramlardan biri olan Duygusal Bulaşma (Emotional Contagion) yapısını ölçmektedir. Bu yapı, bir kişinin kendi duygusal durumunun, başka bir kişinin duygusal ifadesinin ve davranışının otomatik veya bilinçli bir sonucu olarak değişmesi sürecini ifade eder.

Duygusal Bulaşma genellikle çok boyutlu bir yapı olarak ele alınır ve ölçek, farklı duygusal tepki türlerine olan yatkınlığı ölçen alt boyutlardan oluşabilir. Bu alt boyutlar tipik olarak pozitif ve negatif duygusal bulaşmaya duyarlılık, veya belirli temel duygulara (örneğin, mutluluk, üzüntü, öfke) yönelik yatkınlık şeklinde ayrılabilir. Ölçeğin Türkçe formunun yapısal geçerliliği, bu çok boyutlu yapıyı destekleyen bulgularla incelenmiştir.

Geçerlik

Duygusal Bulaşma Ölçeği Türkçe formunun geçerlik çalışmaları, ölçeğin ölçmeyi amaçladığı yapıyı gerçekten ölçtüğünü kanıtlamaya odaklanmıştır. Yapılan çalışmada yapı geçerliği, genellikle Faktör Analizi yöntemleri kullanılarak incelenmiştir.

Çalışma, ölçeğin kuramsal olarak beklenen faktör yapısını doğrulayıcı nitelikte bulgular sunmuştur. Elde edilen sonuçlar, maddelerin ilgili faktörlere yüksek yükler verdiğini ve ölçeğin yapısal bütünlüğünün korunduğunu göstermiştir. Ek olarak, ölçüt bağımlı geçerlik ve benzer yapılarla olan ilişkileri inceleyen kanıtlar da sunulmuş olabilir, bu da ölçeğin diğer ilgili psikolojik yapılarla beklenen yönde ilişkili olduğunu teyit eder.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, ölçüm sonuçlarının zamana ve farklı maddelere karşı tutarlılığını değerlendirmiştir. Adaptasyon çalışmasında iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alfa) hesaplanmıştır.

Yüksek Cronbach Alfa değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü ve dolayısıyla ölçeğin iç tutarlılığının yeterli olduğunu işaret etmektedir. Ayrıca, ölçeğin kararlılığını değerlendirmek amacıyla test-tekrar test güvenirlik katsayısı da hesaplanmış olabilir. Elde edilen güvenirlik katsayılarının, kabul edilebilir psikometrik standartları karşıladığı bildirilmiştir.

Faktör Analizi

Duygusal Bulaşma Ölçeği’nin Türkçe formunun yapısal geçerliğini belirlemek amacıyla Faktör Analizi uygulanmıştır. Bu analiz, ölçeğin maddelerinin kaç temel boyutta toplandığını ve bu boyutların kuramsal yapıyı ne ölçüde temsil ettiğini ortaya koymaktadır.

Genellikle, ilgili psikometrik çalışmalarda Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak ölçeğin orijinal yapısının Türk örnekleminde de geçerli olup olmadığı test edilir. DFA sonuçları, ölçeğin çok boyutlu yapısının uyum indekslerinin kabul edilebilir sınırlar içinde olduğunu ve orijinal ölçekle aynı faktör yapısını sergilediğini göstermiştir. Bu durum, ölçeğin Türk popülasyonunda yapısal olarak geçerli olduğunun temel kanıtıdır.

Ölçek Bilgileri

Test Type: Geliştirme/Adaptasyon (Türkçe Formunun Psikometrik Özelliklerinin İncelenmesi)

Format: Likert Tipi Derecelendirme (Kesin derecelendirme bilgisi kaynakta belirtilmemiştir, ancak psikolojik ölçeklerde yaygın olarak 5’li veya 7’li Likert kullanılır.)

Language Available: Türkçe

Population Group: Yetişkinler ve Üniversite Öğrencileri (Genel popülasyonda duygusal süreçleri ölçmek için uygundur.)

Age Group: 18 yaş ve üzeri

Population Details: Türk popülasyonu üzerinde standartlaştırılmıştır.

Test Methodology: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Anahtar Kelimeler

Duygusal Bulaşma, Geçerlik, Güvenirlik, Faktör Yapısı, Psikometri, Ahmet Akın, Sosyal Etki.

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Ahmet Akın

Author ORCID Identifier: ORCID bilgisi kaynakta mevcut değildir.

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: İstanbul Medeniyet Üniversitesi (Çalışmanın yapıldığı dönemdeki kurumu temsilen).

İzinler, Ücretler ve Test Yılı

Ölçeğin kullanımı için izinler genellikle sorumlu yazar Ahmet Akın ile iletişime geçilerek alınmalıdır. Ölçek, akademik araştırmalar bağlamında yayımlanmıştır ve ticari olmayan kullanımlar için genellikle izin talep edilmektedir.

Test Yılı (Türkçe Formunun Yayımlanma Yılı): 2015

Ücret Bilgisi: Ticari olmayan akademik kullanımlarda ücret talep edilip edilmediği bilgisi için yazarla iletişime geçilmelidir.

Referanslar

Ölçeğin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışmasına ait temel referans aşağıdadır:

• Akın, A., Uysal, R., & Akın, Ü. (2015). Duygusal Bulaşma Ölçeğinin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirliği. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 3(2), 97-104.

Bu makalenin Dergipark üzerindeki bağlantısı: dergipark.ulakbim.gov.tr

Ölçeğin orijinal PDF dokümanı aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: duygusal-bulasma-olcegi-toad.pdf

Duygusal Bulaşma Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Duygusal Bulaşma Ölçeği’nin maddeleri bu akademik giriş içeriğinde sağlanmamıştır. Ölçek maddelerine ve tam derecelendirme formatına erişim için, lütfen yukarıda belirtilen Akın ve diğerleri (2015) makalesine başvurunuz. Ölçeğin orijinal PDF dokümanı da ek referans olarak sunulmuştur.