Covid-19 Obsesyon Ölçeği

Özet

Covid-19 Obsesyon Ölçeği (OCS), bireylerin COVID-19 salgınına ilişkin yoğun ve kontrol edilemez düşüncelerini, yani obsesif belirtileri ölçmek amacıyla geliştirilmiş psikometrik bir araçtır. Ölçek, pandemi döneminde koronavirüs ile ilgili tekrarlayıcı, rahatsız edici düşüncelerin ve rüyaların şiddetini saptamayı hedefler. Sunulan versiyon, ölçeğin Türk kültürüne ve diline uyarlanması (validasyon) çalışması sonucu elde edilmiş olup, zihinsel sağlık araştırmalarında salgının psikolojik etkilerini değerlendirmek için kritik bir araç olarak kabul edilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Covid-19 Obsesyon Ölçeği, OCS, COVID-19, Obsesyon, Uyarlama, Psikometrik, Salgın, Kaygı.

Yazarlar

Mehmet Emin Kurt, Cuma Çakmak, İsmail Biçer.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, COVID-19 pandemisi bağlamında ortaya çıkan bilişsel ve duygusal tepkilerin obsesif niteliğini nicel olarak belirlemektir. Bu araç, bireylerin koronavirüs ile enfekte olma veya başkalarını enfekte etme gibi konularda ne derece rahatsız edici ve tekrarlayıcı düşüncelere sahip olduğunu tespit etmeyi amaçlar. Ölçek, özellikle obsesif kompulsif bozukluk (OKB) spektrumundaki belirtilerin salgınla ilişkili olarak artışını araştırmacılara ve klinisyenlere değerlendirme imkanı sunar.

Covid-19 Obsesyon Ölçeği, salgın sırasında artan genel kaygıdan ziyade, spesifik olarak koronavirüs temelli intrusive (davetsiz) düşüncelere odaklanarak, daha hedefli bir psikopatoloji değerlendirmesi sağlar.

Yapı

Covid-19 Obsesyon Ölçeği, temelde obsesyon yapısını ölçmektedir, ancak bunu spesifik olarak COVID-19 teması üzerinden yapar. Bu yapı, bilişsel düzeyde sürekli tekrar eden, istenmeyen ve rahatsız edici düşünceleri (intrüzyonlar) kapsar. Ölçek maddeleri, enfeksiyon kapma korkusu, başkalarını enfekte etme endişesi ve virüsle ilgili kontrol edilemeyen düşünceler gibi temel obsesif temaları yansıtır.

Ölçeğin uyarlama çalışması, bu obsesif yapıların Türk popülasyonunda da geçerli ve güvenilir bir şekilde ölçüldüğünü göstermeyi hedeflemiştir. Bu yapı, özellikle belirsizlik ve tehdit algısının yüksek olduğu dönemlerde zihinsel sağlığın anlaşılması için önemlidir.

Geçerlik

Covid-19 Obsesyon Ölçeği’nin Türkçe versiyonunun geçerlik çalışmaları, Mehmet Emin Kurt ve arkadaşları tarafından yapılmıştır. Geçerlik (Validity) analizleri, ölçeğin teorik olarak ölçmesi beklenen yapıyı (COVID-19 ile ilgili obsesif düşünceleri) tutarlı bir şekilde ölçebildiğini göstermeyi amaçlamıştır. Çalışmanın başlığı “Validation of the Turkish version of the obsession with Covid-19 scale (OCS)” olup, yapısal geçerlik ve diğer geçerlik türleri incelenmiştir.

Güvenirlik

Güvenirlik (Reliability) analizleri, ölçeğin zamana karşı tutarlılığını ve iç tutarlılığını değerlendirir. Türkçe uyarlama çalışmasında elde edilen yüksek faktör yükleri, ölçek maddelerinin aynı temel yapıyı ölçme konusunda yüksek bir iç tutarlılığa sahip olduğunu düşündürmektedir. Maddelerin faktör yüklerinin (0.834, 0.780, 0.716) yüksek olması, ölçeğin güvenilir bir ölçüm aracı olduğunu destekleyen önemli bir bulgudur.

Faktör Analizi

Türkçe adaptasyon çalışmasında, ölçeğin yapısal geçerliğini incelemek amacıyla faktör analizleri kullanılmıştır. Bu analizler, OCS’nin tek boyutlu bir yapıyı mı, yoksa birden fazla ilişkili boyutu mu ölçtüğünü belirlemeye yardımcı olmuştur. Sunulan maddelerin faktör yükleri, ölçek maddelerinin ölçülen temel faktörle ne kadar güçlü ilişkili olduğunu göstermektedir.

• “I had some disturbing thoughts that some people I saw might be infected with the coronavirus” maddesi 0.834 faktör yüküne sahiptir.
• “I couldn’t stop thinking about coronavirus” maddesi 0.780 faktör yüküne sahiptir.
• “I had some disturbing thoughts as I might have infected with the coronavirus” maddesi 0.716 faktör yüküne sahiptir.

Bu yüksek yükler, bu maddelerin ölçeğin ölçtüğü temel obsesyon yapısının güçlü göstergeleri olduğunu belirtmektedir.

Enstrüman

Test Çeşidi: Uyarlama (Adaptation/Validation)

Format: Öz bildirim (Self-report)

Mevcut Diller: Türkçe (Turkish)

Popülasyon Grubu: Yetişkin Popülasyon

Yaş Grubu: Yetişkinler

Popülasyon Detayları: Orijinal validasyon çalışmasının yapıldığı, COVID-19 salgını döneminde bulunan Türk örneklemi.

Test Metodolojisi: 5’li Likert tipi derecelendirme kullanılarak katılımcıların belirtilen obsesif düşüncelerin sıklığını veya şiddetini işaretlemesi esasına dayanır.

Anahtar Kelimeler

Obsesif Belirtiler, Kaygı Ölçeği, Pandemi, Zihin Sağlığı, COVID-19 Psikolojisi, Psikopataloji, Likert Ölçeği.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Araştırma makalesinde belirtilmemiştir.

İletişim E-posta Adresi: [email protected] (Sorumlu Yazar: Mehmet Emin Kurt)

Yazışma Adresi: Sorumlu yazarın e-posta adresi üzerinden iletişim kurulabilir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin Türkçe uyarlama çalışması 2021 yılında yayımlanmıştır. Ölçeğin kullanımı, telif hakları ve izin gereklilikleri hakkında detaylı bilgi almak için sorumlu yazar Mehmet Emin Kurt ile e-posta yoluyla iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Referanslar

Mehmet Emin Kurt, Cuma Çakmak, İsmail Biçer. Validation of the Turkish version of the obsession with Covid-19 scale (OCS). Ann Clin Anal Med 2021;12(Suppl 4): S390-394.

Makalenin orijinal bağlantısı: secureservercdn.net

Orijinal PDF dosyası buradadır: validation-of-the-turkish-version-of-the-obsession-with-covid-19-scale-ocs-toad.pdf

Covid-19 Obsesyon Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmuştur ve hiçbir şekilde değiştirilmemiştir.

2. I had some disturbing thoughts that some people I saw might be
infected with the coronavirus. 0.834
3. I couldn’t stop thinking about coronavirus. 0.780
1. I had some disturbing thoughts as I might have infected with the
coronavirus. 0.716
4. I had coronavirus dreams.