Çocukluk Çağı Narsisizm Ölçeği

Özet

Çocukluk Çağı Narsisizm Ölçeği, çocuklarda narsisistik eğilimleri değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, Akın, Şahin ve Gülşen (2015) tarafından Türkçe’ye uyarlanmış ve geçerlik ile güvenirlik çalışmaları yapılarak Türk kültürüne kazandırılmıştır. Ölçeğin uyarlama çalışması, tek boyutlu bir yapıyı destekleyen güçlü psikometrik kanıtlar sunmaktadır. Bu araç, özellikle okul çağındaki çocuklarda görülen benmerkezcilik, üstünlük hissi ve ilgi odağı olma ihtiyacı gibi Çocukluk Çağı Narsisizm özelliklerinin belirlenmesinde önemli bir rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Narsisizm, Çocukluk Çağı, Psikoloji, Ölçek Uyarlaması, Psikometrik Özellikler, Doğrulayıcı Faktör Analizi, Türkiye

Yazarlar

Ahmet Akın, Mehmet Şahin, Mahmut Gülşen

Amaç

Ölçeğin temel amacı, çocukluk dönemindeki bireylerde gözlemlenen narsisistik eğilimlerin sistematik ve güvenilir bir şekilde ölçülmesini sağlamaktır. Uyarlama çalışması, orijinal ölçeğin psikometrik özelliklerinin Türk örnekleminde de geçerli ve güvenilir olduğunu kanıtlamayı hedeflemiştir. Bu sayede, Türk eğitim ve klinik ortamlarında Çocukluk Çağı Narsisizm düzeylerini tespit etmek ve erken müdahale programlarına temel oluşturmak amaçlanmıştır.

Bu ölçek, çocukların kendilerine yönelik abartılı bir önem atfetme, ayrıcalık beklentisi ve dikkat çekme arzusu gibi davranışsal ve bilişsel özelliklerini nicel olarak değerlendirmeye olanak tanır.

Yapı

Çocukluk Çağı Narsisizm Ölçeği, genellikle tek boyutlu bir yapıyı ölçmek üzere tasarlanmıştır ve narsisizmin büyüklenmeci (grandiose) yönünü temsil eden özelliklere odaklanır. Bu yapı, çocuğun kendisini özel ve üstün görmesi, başkalarından daha fazlasını hak ettiğine inanması ve sürekli olarak takdir ve ilgi beklemesi gibi temel bileşenleri içerir.

Ölçek, çocukların sosyal etkileşimler sırasında sergiledikleri benmerkezci düşünce kalıplarını ve davranışları yakalamayı hedefler. Elde edilen veriler, çocuğun narsisistik özelliklerinin şiddeti hakkında bilgi sağlar.

Geçerlik

Ölçeğin Yapı Geçerliği, Akın ve arkadaşları (2015) tarafından yapılan uyarlama çalışması kapsamında analiz edilmiştir. Uygulanan Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) sonuçları, ölçeğin tek boyutlu yapısının Türk örnekleminde iyi bir uyum sergilediğini göstermiştir.

Elde edilen uyum iyiliği indeksleri, modelin veriyle mükemmel derecede uyumlu olduğunu kanıtlamıştır: Ki-kare değeri (x²=49.88), serbestlik derecesi (sd=35) ve anlamlılık düzeyi (p=0.04920) kabul edilebilir sınırlar içerisindedir. Diğer kritik uyum indeksleri ise şunlardır: RMSEA=.042, NFI=.91, IFI=.97, CFI=.97, GFI=.96 ve SRMR=.050. Bu değerler, tek faktörlü modelin yapısal olarak geçerli olduğunu güçlü bir şekilde desteklemektedir.

Güvenirlik

Çocukluk Çağı Narsisizm Ölçeği’nin Güvenirlik analizleri, ölçeğin tutarlılığını değerlendirmek üzere gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin İç Tutarlılık güvenirlik katsayısı (Cronbach Alfa) .72 olarak hesaplanmıştır. Bu değer, sosyal bilimler ölçekleri için kabul edilebilir bir düzeyde olup, maddelerin aynı yapıyı ölçme konusunda yeterli derecede uyumlu olduğunu göstermektedir.

Ayrıca, ölçeğin düzeltilmiş madde toplam korelasyonları incelenmiştir. Bu korelasyonlar .29 ile .52 arasında sıralanmaktadır. Madde toplam korelasyonlarının bu aralıkta olması, her bir maddenin ölçeğin genel puanına anlamlı bir katkı sağladığını ve ölçekten çıkarılması gereken zayıf bir madde bulunmadığını işaret etmektedir.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapısal geçerliğini test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. Analiz, ölçeğin orijinal yapısına uygun olarak tek boyutlu bir modelin test edilmesine odaklanmıştır.

DFA sonuçları, tek faktörlü modelin iyi bir uyum sergilediğini açıkça göstermiştir. Elde edilen istatistiksel veriler (x²=49.88, sd=35, p=0.04920), modelin teorik beklentilerle tutarlı olduğunu doğrulamıştır. Özellikle CFI (.97) ve GFI (.96) gibi uyum indekslerinin yüksek olması, modelin güçlü bir yapısal geçerliğe sahip olduğunu kanıtlamaktadır. RMSEA değerinin (.042) ise mükemmel uyum sınırları içinde yer alması, modelin örneklem dışındaki popülasyonlarda da geçerli olma potansiyelini artırmaktadır.

Araç

Test Türü: Uyarlama (Adaptasyon)

Format: Derecelendirme formatı (detaylı derecelendirme bilgisi kaynakta belirtilmemiştir, ancak psikometrik ölçek tipine uygun olarak Likert veya benzeri bir format kullanıldığı varsayılmaktadır.)

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Okul Çağı Çocukları

Yaş Grubu: Kaynakta kesin yaş aralığı belirtilmemekle birlikte, çocukluk çağı popülasyonuna yöneliktir.

Popülasyon Detayları: Türkiye’deki okul çağındaki öğrencilerden oluşan örneklem grubu.

Test Metodolojisi: Öz bildirim ölçeği veya öğretmen/ebeveyn bildirim ölçeği formatında uygulanır. Psikometrik analizler Doğrulayıcı Faktör Analizi ve İç Tutarlılık katsayısı hesaplamalarını içermektedir.

Anahtar Kelimeler

Narsisizm, Çocuk Gelişimi, Psikometrik Ölçek, Güvenirlik, Yapı Geçerliği, Faktör Analizi, Dicle Üniversitesi

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Ahmet Akın (Sorumlu Yazar), Medeniyet Üniversitesi (bilgiler güncel olmayabilir).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2015 yılında yayımlanmıştır. Kullanım izinleri ve ücret bilgileri için sorumlu yazar Ahmet Akın ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik çalışmalar için genellikle izin alınması tavsiye edilir. Ölçeğin orijinal makalesi Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi’nde yayımlanmıştır.

Kaynaklar

Akın, A., Şahin, M. ve Gülşen, M. (2015). Çocukluk çağı narsisizm ölçeği: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Dicle Üniversitesi Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 24, 203-215. DOI: http://dx.doi.org/10.14582/DUZGEF.476

Makalenin orijinal PDF bağlantısı: zgefdergi.com

Ölçeğin PDF dosyası (Uyarlama Kaynağı): cocukluk-cagi-narsisizm-olcegi-toad.pdf

Çocukluk Çağı Narsisizm Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmuş olup hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

• “Göz önünde olmanın önemli olduğunu düşünürüm.”

• ” Ben gibi olan çocuklar daha fazlasını hak eder.”

• ” Sınıfımızda ben olmazsam sınıfımız daha az eğlenceli olurdu.”