Table of Contents
Özet
Bitişik Eğik Yazıya Yönelik Tutum Ölçeği (Sınıf Öğretmenleri İçin), sınıf öğretmenlerinin eğitim programlarında yer alan bitişik eğik yazı öğretimine dair sahip oldukları tutum düzeylerini belirlemek amacıyla geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, öğretmenlerin bitişik eğik yazının gerekliliği, uygulanabilirliği ve öğrencilerin gelişimine katkısı hakkındaki inançlarını, duygularını ve davranışsal eğilimlerini nicel olarak değerlendirmeyi hedefler. Ölçeğin geliştirilmesi Arslan (2016) tarafından gerçekleştirilmiş olup, eğitim bilimleri alanında öğretmen görüşlerinin sistematik analizi için önemli bir kaynak teşkil etmektedir.
Anahtar Kelimeler
Bitişik Eğik Yazı, Sınıf Öğretmeni, Tutum Ölçeği, Ölçek Geliştirme, Eğitim Psikolojisi, Öğretmen Görüşleri
Yazarlar
Arslan, A.
Amaç
Bitişik Eğik Yazıya Yönelik Tutum Ölçeği’nin temel amacı, ilkokul düzeyinde görev yapan sınıf öğretmenlerinin, öğretim programlarında zorunlu kılınan bitişik eğik yazı kullanımına ve öğretimine yönelik olumlu veya olumsuz duygusal ve bilişsel eğilimlerini ölçmektir. Bu ölçek, öğretmenlerin bu yazı türüne dair algılarını, bu algıların öğretim süreçlerine nasıl yansıdığını ortaya koymak ve böylece eğitim politikalarına ve öğretmen yetiştirme programlarına girdi sağlamak amacıyla tasarlanmıştır.
Ölçek, öğretmenlerin mesleki yeterlilikleri, uygulama tercihleri ve pedagojik yaklaşımları arasındaki ilişkiyi anlamak için kritik bir araçtır. Elde edilen veriler, bitişik eğik yazının sınıflardaki başarısını veya başarısızlığını etkileyen faktörler arasında yer alan öğretmen tutumlarının rolünü incelemeye olanak tanır.
Yapı
Ölçek, psikolojideki temel tanımıyla bir nesneye, duruma veya kişiye karşı gösterilen duygusal, bilişsel ve davranışsal eğilimlerin bileşkesi olan Tutum yapısını ölçmektedir. Spesifik olarak, ölçülen yapı, sınıf öğretmenlerinin bitişik eğik yazıya yönelik genel kabul düzeyleri ve bu yazı türünün öğrencilerin okuma-yazma becerileri üzerindeki potansiyel etkisine dair inançlarıdır.
Ölçek maddeleri genellikle, bitişik eğik yazının motor becerilere katkısı, okunaklılık, öğrenci motivasyonu ve uygulama zorluğu gibi boyutları kapsayacak şekilde düzenlenmiştir. Ölçeğin, bu tutumları pozitif ve negatif boyutlarda ayrıştıran alt faktörlere sahip olması beklenir, bu da tutumun çok boyutlu yapısını yansıtır.
Geçerlik
Ölçek geliştirme çalışmasının detaylı geçerlik analizleri hakkında spesifik sayısal veriler kaynakta doğrudan belirtilmemiştir. Ancak, geliştirme çalışmalarında geçerlik, ölçeğin gerçekten ölçmek istediği yapıyı ölçüp ölçmediğini gösteren temel bir kriterdir.
Tipik olarak bu tür bir ölçekte aşağıdaki geçerlik türlerinin incelenmesi beklenir:
- Kapsam Geçerliği: Maddelerin, bitişik eğik yazıya yönelik tutumun tüm boyutlarını (bilişsel, duyuşsal ve davranışsal) ne ölçüde temsil ettiğinin uzman görüşleri ile belirlenmesi.
- Yapı Geçerliği: Ölçeğin altında yatan teorik yapıyı destekleyip desteklemediğinin Faktör Analizi yöntemleriyle test edilmesi.
- Ölçüt Bağlantılı Geçerlik: Ölçek puanlarının, öğretmenlerin sınıftaki fiili uygulama sıklığı veya ilgili diğer ölçütlerle (örneğin, geleneksel el yazısına yönelik tutum ölçekleri) korelasyonunun incelenmesi.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirlik (tutarlılık) verileri kaynakta eksi (-) olarak belirtilmiştir. Ölçek geliştirme çalışmalarında güvenirlik, ölçüm sonuçlarının zamana ve farklı maddelere göre ne kadar istikrarlı olduğunu ifade eder.
Bu ölçeğin geliştirme sürecinde incelenmesi beklenen temel güvenirlik yöntemleri şunlardır:
- İç Tutarlılık Güvenirliği: Genellikle Cronbach Alfa (α) katsayısı ile hesaplanır. Bu katsayının 0.70 veya üzerinde olması, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir.
- Test-Tekrar Test Güvenirliği: Aynı öğretmen grubuna farklı zamanlarda (örneğin 2-4 hafta arayla) ölçeğin uygulanması ve iki uygulama arasındaki korelasyonun incelenmesi. Yüksek korelasyon, ölçeğin zaman içinde tutarlı sonuçlar verdiğini gösterir.
Faktör Analizi
Ölçek geliştirme sürecinin önemli bir adımı olan Faktör Analizi verileri kaynakta belirtilmemiştir. Ancak, geliştirme türündeki bu çalışmada, ölçeğin yapı geçerliğini belirlemek için büyük olasılıkla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve/veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır.
Ölçeğin, bitişik eğik yazıya yönelik tutumu yansıtan bir veya birden fazla faktörden (boyuttan) oluşması muhtemeldir. Örneğin, bir faktör yazının pedagojik faydalarına yönelik olumlu inançları (Örn: “Gelişimsel Fayda”), diğer bir faktör ise uygulama zorluklarına yönelik olumsuz algıları (Örn: “Uygulama Güçlüğü”) temsil edebilir. Faktör yüklerinin incelenmesi, hangi maddelerin hangi alt boyuta ait olduğunu netleştirir ve ölçeğin teorik yapısını destekler.
Araç
Test Türü: Ölçek geliştirme çalışmasıdır. Psikometrik bir tutum ölçme aracıdır.
Format: Kaynakta derecelendirme bilgisi verilmemiştir, ancak tutum ölçekleri tipik olarak 5’li (Kesinlikle Katılıyorum – Kesinlikle Katılmıyorum) veya 7’li Likert tipi derecelendirme formatını kullanır.
Mevcut Diller: Türkçe.
Popülasyon Grubu: Eğitimciler (Sınıf Öğretmenleri).
Yaş Grubu: Yetişkin (Mesleğini icra eden öğretmenler).
Popülasyon Detayları: İlkokul kademesinde görev yapan sınıf öğretmenleri. Ölçek, genellikle farklı deneyim yıllarına ve demografik özelliklere sahip öğretmenlerden oluşan bir örneklem üzerinde standardize edilmiştir.
Test Metodolojisi: Öz bildirimli (Self-report) bir ölçektir. Katılımcılar, bitişik eğik yazıya yönelik tutumlarını yansıtan ifadelere ne ölçüde katıldıklarını belirtirler.
Anahtar Kelimeler
Öğretmen Tutumu, Eğitim Programı, Yazı Öğretimi, Psikometrik Ölçek, Likert Tipi, İlkokul
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcı: Kaynakta belirtilmemiştir.
İletişim E-posta Adresi: [email protected]
Yazışma Adresi: Kaynakta belirtilmemiştir (Yazarın 2016 yılındaki yayın sırasındaki kurumsal adresi ilgili makaleden kontrol edilebilir).
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: Ölçeğin geliştirildiği çalışma 2016 yılında yayımlanmıştır.
İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanımı için yazar (A. Arslan) ile e-posta yoluyla iletişime geçilmesi önerilir. Akademik araştırmalarda genellikle atıf şartıyla ücretsiz kullanım mümkündür.
Kaynaklar
Arslan, A. (2016). Sınıf öğretmenlerinin bitişik eğik yazıya yönelik tutumlarının incelenmesi. Turkish Studies, 11 (3), 2009-2024.
Ölçeğin orijinal PDF dosyasına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir:
The original PDF can be downloaded here: bitisik-egik-yaziya-yonelik-tutum-olcegi-sinif-ogretmenleri-icin-toad.pdf
Bitişik Eğik Yazıya Yönelik Tutum Ölçeği Maddeleri (Sınıf Öğretmenleri İçin)
ÖNEMLİ: Bu ölçek maddeleri, sağlanan kaynak içerikte bulunmamaktadır. Maddelere ulaşmak için yukarıda belirtilen referans makalenin incelenmesi gerekmektedir.
Sağlanan kaynak materyalde ölçek maddeleri yer almadığı için, bu alanda herhangi bir madde listesi sunulamamaktadır.
Cite this article
memjavad (2026). Bitişik Eğik Yazıya Yönelik Tutum Ölçeği (Sınıf Öğretmenleri İçin). Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/bitisik-egik-yaziya-yonelik-tutum-olcegi-sinif-ogretmenleri-icin/
memjavad. "Bitişik Eğik Yazıya Yönelik Tutum Ölçeği (Sınıf Öğretmenleri İçin)." Turkish Psychological Scales, 21 Jul. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/bitisik-egik-yaziya-yonelik-tutum-olcegi-sinif-ogretmenleri-icin/.
memjavad. "Bitişik Eğik Yazıya Yönelik Tutum Ölçeği (Sınıf Öğretmenleri İçin)." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/bitisik-egik-yaziya-yonelik-tutum-olcegi-sinif-ogretmenleri-icin/.
memjavad (2026) 'Bitişik Eğik Yazıya Yönelik Tutum Ölçeği (Sınıf Öğretmenleri İçin)', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/bitisik-egik-yaziya-yonelik-tutum-olcegi-sinif-ogretmenleri-icin/.
[1] memjavad, "Bitişik Eğik Yazıya Yönelik Tutum Ölçeği (Sınıf Öğretmenleri İçin)," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, July, 2026.
memjavad. Bitişik Eğik Yazıya Yönelik Tutum Ölçeği (Sınıf Öğretmenleri İçin). Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.