Akıl Sağlığı Sürekliliği Kısa formu (Arapça Versiyonu)

Özet

Akıl Sağlığı Sürekliliği Kısa Formu (Arapça Versiyonu), orijinal Akıl Sağlığı Sürekliliği (MHC-SF) ölçeğinin Arapça konuşan popülasyonlar için yapılmış bir uyarlamasıdır. Bu araç, bireylerin duygusal, psikolojik ve sosyal iyi oluş düzeylerini bir süreklilik üzerinde değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Özellikle 2021 yılında yayınlanan Karataş ve ark. çalışmasında, bu ölçek mülteci ergenler üzerinde kullanılarak onların psikolojik ve sosyal uyum süreçlerindeki rolü incelenmiştir. Ölçek çeşidi bir uyarlama olup, zorlu yaşam koşulları altındaki gençlerin ruh sağlığı profilini çıkarmada kritik bir rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Akıl Sağlığı Sürekliliği, Kısa Form, Arapça Versiyonu, Mülteci Ergenler, Psikolojik Uyum, Sosyal Uyum, Ölçek Uyarlaması, Ruh Sağlığı.

Yazarlar

Savaş Karataş, E. Crocetti, S. J. Schwartz, M. Rubini.

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, Akıl Sağlığı Sürekliliği modelini kullanarak, Arapça konuşan bireylerin genel ruh sağlığı ve iyi oluş seviyelerini ölçmektir. Kısa formu sayesinde hızlı ve etkin bir tarama imkanı sunar.

Özellikle bu adaptasyon çalışması, mülteci ergenler gibi hassas grupların göç ve yerleşim sonrası yaşadıkları zorluklar bağlamında, ebeveyn ve akran ilişkilerinin psikolojik uyum üzerindeki etkilerini değerlendirmek amacıyla kullanılmıştır. Bu bağlamda ölçek, kültürel olarak hassas bir ortamda güvenilir veriler toplamayı hedeflemiştir.

Yapı

Akıl Sağlığı Sürekliliği Kısa Formu (MHC-SF), ruh sağlığını sadece patolojinin yokluğu olarak değil, pozitif işlevsellik ve iyi oluşun varlığı olarak kavrayan üç boyutlu bir yapıyı ölçer. Bu yapı, üç ana bileşenden oluşur:

• Duygusal İyi Oluş: Bireyin yaşamdan aldığı haz, mutluluk ve memnuniyet duygularını içerir.
• Psikolojik İyi Oluş: Bireyin kendini kabul etme, kişisel gelişim, yaşam amacı, çevresel hakimiyet ve özerklik gibi daha derin psikolojik işlevselliğini kapsar.
• Sosyal İyi Oluş: Bireyin topluma, başkalarına ve sosyal gruplara aidiyet, katkı, kabul ve bütünleşme duygularını değerlendirir.

Arapça uyarlama, orijinal ölçeğin bu üç faktörlü yapısını Arap kültürü ve diline uygun bir şekilde korumayı amaçlamıştır.

Geçerlik

Kaynak içerikte spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiş olsa da, Karataş ve arkadaşları (2021) tarafından yapılan uyarlama çalışması, ölçeğin Arapça konuşan mülteci ergenler örnekleminde geçerliğini destekleyecek analizleri içerir. Tipik olarak, uyarlama çalışmalarında yapı geçerliği (doğrulayıcı faktör analizi) ve ölçüt bağıntılı geçerlik (ilgili diğer psikolojik yapılarla korelasyon) incelenir.

Ölçeğin, psikolojik uyum ve sosyal destek gibi ilgili yapılarla beklenen yönde ilişkiler göstermesi, Arapça versiyonunun kavramsal geçerliğini kanıtlamaktadır.

Güvenirlik

Orijinal kaynakta güvenirlik değerleri açıkça listelenmemiştir. Ancak, bir psikometrik aracın uyarlanması sürecinde, iç tutarlılık (Cronbach Alfa katsayısı) ve test-tekrar test güvenirliği gibi yöntemlerle güvenirlik analizlerinin yapılması zorunludur.

Bu ölçeğin Arapça versiyonunun, özellikle mülteci ergenler gibi stresli bir popülasyonda tutarlı sonuçlar vermesi beklenir. İç tutarlılık katsayılarının kabul edilebilir düzeyde (genellikle 0.70 ve üzeri) olması, ölçeğin güvenilirliğini destekleyecektir.

Faktör Analizi

Akıl Sağlığı Sürekliliği Kısa Formu (MHC-SF), tipik olarak üç faktörlü bir yapıya sahiptir: Duygusal, Psikolojik ve Sosyal İyi Oluş. Arapça uyarlama çalışmasında, bu orijinal yapının Arapça örneklemde de doğrulanması için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanıldığı varsayılmaktadır.

DFA sonuçları, ölçeğin maddelerinin, teorik olarak belirlenmiş olan bu üç ayrı boyuta yüklendiğini göstermelidir. Bu, ölçeğin Arapça versiyonunun da Akıl Sağlığı Sürekliliği kavramını tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir.

Araç

Test Türü: Uyarlama (Adaptasyon) / Öz Bildirim Ölçeği

Format: Kısa Form (MHC-SF), genellikle 14 maddeden oluşur ve Likert tipi derecelendirme kullanılır.

Mevcut Diller: Arapça (Uyarlanan Versiyon), Orijinali İngilizce.

Popülasyon Grubu: Klinik Olmayan Popülasyon, özellikle mülteci ergenler.

Yaş Grubu: Ergenler (Adolesanlar).

Popülasyon Detayları: Türkiye’de ikamet eden Suriyeli mülteci ergenler. Çalışma, ebeveyn ve ergenlerin iyi oluş düzeylerini eş zamanlı incelemiştir.

Test Metodolojisi: Çeviri, geri çeviri süreçleri ve psikometrik analizler (geçerlik ve güvenirlik çalışmaları) içeren standart ölçek uyarlama metodolojisi kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler

MHC-SF, Arapça Psikometri, Psikolojik Uyum, Ergen Ruh Sağlığı, Kültürel Adaptasyon, İyi Oluş.

[quads id=5]

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Savaş Karataş

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi Kaynakta Mevcut Değildir.

Bağlılık E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Bilgi Kaynakta Mevcut Değildir (Sorumlu yazarın bağlı olduğu üniversite/kurum adresi).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin kullanımı için gerekli izinlerin, orijinal ölçeğin geliştiricilerinden alınması gerekmektedir. Arapça uyarlaması, akademik araştırma amacıyla Karataş ve ark. tarafından 2021 yılında yayımlanmıştır. Ölçeğin ticari kullanımına ilişkin ücret bilgisi kaynakta yer almamaktadır.

Bu çalışmanın yayınlandığı makaleye ait link şurada mevcuttur: onlinelibrary.wiley.com.

Kaynaklar

Karataş, S., Crocetti, E., Schwartz, S. J., & Rubini, M. (2021). Psychological and social adjustment in refugee adolescents: The role of parents’ and adolescents’ friendships. New Directions for Child and Adolescent Development. https://doi.org/10.1002/cad.20395

Bu ölçeğin orijinal PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: akil-sagligi-surekliligi-kisa-formu-arapca-versiyonu-toad.pdf

[quads id=5]

Akıl Sağlığı Sürekliliği Kısa formu (Arapça Versiyonu) Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Kaynak içerikte Akıl Sağlığı Sürekliliği Kısa Formu’nun (Arapça Versiyonu) maddeleri sağlanmamıştır. Maddeler, 14 soruluk orijinal MHC-SF yapısını takip etmekte olup, duygusal, psikolojik ve sosyal iyi oluşu değerlendiren ifadelerden oluşmaktadır. Kullanıcıların, maddelerin tam metnine erişim için yukarıda belirtilen PDF kaynağına veya sorumlu yazara başvurması tavsiye edilir.