Yükseköğretim Öğrencilerinin Girişimcilik Yeterliliğinin Değerlendirilmesi Ölçeği

Özet

Yükseköğretim Öğrencilerinin Girişimcilik Yeterliliğinin Değerlendirilmesi Ölçeği, yükseköğretim düzeyindeki öğrencilerin sahip olduğu Girişimcilik Yeterliliği düzeylerini ölçmek amacıyla Türkçeye uyarlama çalışması olarak geliştirilmiştir. Bu ölçek, Çelik ve Solmaz (2019) tarafından 13. Uluslararası Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Sempozyumu’nda sunulan bir bildiri kapsamında literatüre kazandırılmaya çalışılmıştır. Çalışmanın temel amacı, uluslararası alanda kullanılan geçerli bir aracı Türk kültürüne uyarlayarak, girişimcilik becerilerini değerlendiren, geçerliliği ve güvenirliği kanıtlanmış bir Türkçe ölçüm aracı sağlamaktır.

Uyarlama sürecinde, ölçeğin orijinal yapısının korunup korunmadığını incelemek üzere Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yapılması, güvenirlik için ise Cronbach’s Alpha ve iki yarı test güvenirliği katsayılarının hesaplanması planlanmıştır. Bu çalışma, yükseköğretim kurumlarında verilen girişimcilik eğitimlerinin etkinliğini ölçme ve değerlendirme ihtiyacına cevap vermektedir.

Anahtar Kelimeler

Girişimcilik, Girişimcilik Yeterliliği, Yükseköğretim, Öğrenci, Ölçek Uyarlama, Doğrulayıcı Faktör Analizi, Güvenirlik.

Yazarlar

A. Çelik, Ebru Solmaz (Sorumlu Yazar).

Amaç

Ölçeğin temel amacı, uluslararası literatürde var olan bir girişimcilik yeterliliği ölçeğinin, Türk yükseköğretim sistemi bağlamında geçerli ve güvenilir bir şekilde kullanılıp kullanılamayacağını tespit etmektir. Bu adaptasyon çalışması, özellikle yükseköğretim öğrencilerinin girişimcilik becerileri, tutumları ve yeterlilikleri hakkındaki değerlendirmelerin bilimsel zeminde yürütülmesine katkı sağlamayı hedeflemektedir.

Çalışma, akademisyenlere ve eğitim planlayıcılarına, öğrencilerin girişimcilik eğitimlerinden ne ölçüde fayda sağladığını belirlemede kullanılabilecek standart bir araç sunmayı amaçlamaktadır. Böylece, eğitim programlarının müfredat ve içeriği optimize edilebilirken, öğrencilerin mezuniyet sonrası iş hayatına hazırlanma süreçleri daha etkin yönetilebilecektir.

Yapı

Ölçek, psikometrik açıdan Girişimcilik Yeterliliği yapısını ölçmektedir. Bu yapı, sadece bir iş kurma bilgisini değil, aynı zamanda yenilikçilik, risk alma eğilimi, fırsat tanıma, kaynak yönetimi, finansal okuryazarlık ve proaktif davranışlar gibi çok boyutlu becerilerin bir kombinasyonunu içermektedir. Ölçeğin, bu yeterliliklerin yükseköğretim düzeyindeki bireylerde ne kadar geliştiğini ve mevcut eğitimlerle desteklenip desteklenmediğini ortaya koyması beklenmektedir.

Uyarlama çalışmasının başarısı, orijinal ölçeğin kuramsal boyutlarını koruyarak veya Türk kültürüne özgü faktörler ekleyerek bu yapıyı geçerli bir şekilde temsil etmesine bağlıdır.

Geçerlik

Ölçeğin yapı geçerliğini test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulanması planlanmıştır. Bu analiz, ölçeğin orijinal faktör yapısının Türkçe çeviri sonrasında da hedef kitle (yükseköğretim öğrencileri) üzerinde aynı şekilde korunup korunmadığını istatistiksel olarak incelemeyi amaçlamaktadır.

Geçerlik çalışmaları, ölçeğin Türkçe dilinde de aynı yapıyı koruyup korumadığına odaklanmakta, böylece yeni hedef kitleye uyumlu olup olmadığının kanıtlanmasını sağlamaktadır. DFA sonuçları, ölçek maddelerinin kuramsal olarak belirlenen boyutları ne derece temsil ettiğini göstererek, ölçeğin yapısal uygunluğuna dair önemli kanıtlar sunacaktır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirliğini sağlamak için iki temel istatistiksel yöntem kullanılması planlanmıştır. Bunlardan ilki, ölçeğin iç tutarlılığını ölçmek üzere Cronbach’s Alpha katsayısının hesaplanmasıdır. Bu katsayı, ölçek maddelerinin birbiriyle ne kadar tutarlı olduğunu ve aynı gizil yapıyı ölçme yeteneğini gösterir.

İkinci olarak, ölçeğin zamana karşı tutarlılığını veya içsel tutarlılığını desteklemek amacıyla iki yarı test güvenirliği (Split-Half Reliability) yöntemi kullanılacaktır. Bu kapsamlı güvenirlik analizleri sayesinde, girişimcilik yeterliliklerini ölçen bu Türkçe ölçeğin literatüre güçlü bir geçerlilik ve güvenilirlik temeliyle kazandırılması hedeflenmiştir.

Faktör Analizi

Ölçek uyarlama çalışmasında temel faktör analizi yöntemi olarak Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) benimsenmiştir. DFA, orijinal ölçeğin önceden belirlenmiş faktör modelinin, yeni örneklem verileriyle ne ölçüde uyum sağladığını kontrol etmeye yarayan, hipotez testine dayalı istatistiksel bir tekniktir.

Bu analiz, ölçeğin çok boyutlu yapısının Türkçe versiyonunda da geçerliliğini koruduğunu teyit etmek için zorunludur. Analiz sonuçları, uyum indeksleri (RMSEA, CFI, TLI vb.) aracılığıyla değerlendirilerek ölçeğin faktör yapısının sağlamlığına karar verilir.

Araç

Test Türü: Uyarlama Ölçeği

Format: Kaynak içerikte derecelendirme bilgisi verilmemiştir; ancak bu tür yeterlilik ölçeklerinde genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi derecelendirme formatı kullanılmaktadır.

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Yükseköğretim Öğrencileri

Yaş Grubu: Üniversite öğrencisi yaş grubu (Genellikle 18-25 yaş arası).

Popülasyon Detayları: Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarında öğrenim gören, farklı fakülte ve bölümlerden öğrenciler.

Test Metodolojisi: Öz bildirim (Self-report) yöntemiyle, çeviri ve dilsel eşdeğerlik süreçlerinden geçirilmiş maddelerin uygulanması.

Anahtar Kelimeler

Girişimcilik Yeteneği, Faktör Analizi, İki Yarı Test, Cronbach’s Alpha, Üniversite Öğrencileri, Psikometrik Özellikler.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanıtıcısı: Bilgi mevcut değildir.

Kurum E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değildir.

Yazışma Adresi: Ebru Solmaz (Sorumlu Yazar).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2019 (Bildiri sunumu).

İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik bir bildiri kapsamında sunulmuş bir uyarlama çalışmasıdır. Kullanım, izinler ve ücret bilgileri için sorumlu yazar (Ebru Solmaz) veya ilgili kurum ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Ölçeğin orijinal sunumunun yapıldığı sempozyum özeti şurada mevcuttur: icits2019.org

Ölçeğin orijinal PDF belgesi şuradan indirilebilir: yuksekogretim-ogrencilerinin-girisimcilik-yeterliliginin-değerlendirilmesi-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

• Çelik, A. ve Solmaz, E. (2019). Bir ölçek uyarlama çalışması: Yükseköğretim öğrencilerinin girişimcilik yeterliliğinin değerlendirilmesi. 13. Uluslararası Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Sempozyumu’nda sunulan bildiri. Kırşehir: Ahi Evran Üniversitesi, Türkiye.

Yükseköğretim Öğrencilerinin Girişimcilik Yeterliliğinin Değerlendirilmesi Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Bu ölçek maddeleri, sunulan kaynak içerikte yer almamaktadır. Ölçek maddeleri, derecelendirme yapısı ve puanlama bilgileri için orijinal bildiri metnine veya sorumlu yazar Ebru Solmaz’a başvurulması gerekmektedir.