Yetişkin Eğitiminde Katılım Ölçeği

Özet

Yetişkin Eğitiminde Katılım Ölçeği, 2020 yılında Melike Burcu Yılmaz tarafından geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, bireylerin yetişkin eğitimi programlarına katılma düzeylerini, motivasyonlarını ve karşılaştıkları potansiyel engelleri ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçek, özellikle Türkiye’deki yetişkin eğitim kongresinde bir bildiri sunumu olarak tanıtılmış ve yetişkin öğrenimi alanındaki araştırmacılar için önemli bir ölçüm aracı olmayı hedeflemiştir. Ölçeğin geliştirilmesi, bu alandaki katılımcı davranışlarını sistematik olarak incelemek için sağlam bir metodolojik temel sağlamaktadır.

Geliştirme çalışması, ölçek geliştirme sürecinin standart adımlarını takip ederek, yetişkinlerin eğitime katılımını teşvik eden veya engelleyen faktörleri kapsamlı bir şekilde ele almıştır. Bu araç, akademik araştırmalarda ve pratik uygulamalarda, yetişkinlerin öğrenmeye olan ilgisini ve katılım sürekliliğini analiz etmek için kullanılabilir.

Anahtar Kelimeler

Yetişkin Eğitimi, Katılım, Ölçek Geliştirme, Eğitim Psikolojisi, Psikometri, Yetişkin Öğrenimi, Motivasyon.

Yazarlar

Melike Burcu Yılmaz

Amaç

Yetişkin Eğitiminde Katılım Ölçeği’nin temel amacı, yetişkinlerin eğitim faaliyetlerine katılma düzeylerini ve bu katılımın altında yatan nedenleri bilimsel yöntemlerle belirlemektir. Yetişkin eğitimi, bireylerin kişisel ve mesleki gelişimleri için hayati öneme sahiptir; bu nedenle, katılımı etkileyen içsel ve dışsal faktörlerin ölçülmesi kritik bir ihtiyaçtır. Bu ölçek, eğitimcilerin ve politika yapıcıların, yetişkin eğitim programlarını daha çekici ve erişilebilir kılacak stratejiler geliştirmesine yardımcı olacak nicel veriler sağlamayı amaçlamaktadır.

Ölçek, yetişkinlerin eğitime yönelik tutumlarını, algılanan yararları ve özellikle katılımı engelleyen zaman, maliyet veya ulaşım gibi pratik zorlukları tespit etmeyi hedefler. Bu sayede, katılımcıların demografik özelliklerine göre katılım profilleri çıkarılabilir ve eğitim programlarının etkinliği artırılabilir.

Yapı

Yetişkin Eğitiminde Katılım Ölçeği, yetişkinlerin öğrenme süreçlerine aktif olarak dahil olma eğilimlerini temsil eden çok boyutlu bir psikolojik yapı olan “Yetişkin Eğitiminde Katılım”ı ölçmektedir. Bu yapı genellikle üç ana bileşen etrafında şekillenir:

• Motivasyonel Faktörler: Bireyin kendini geliştirme, kariyer ilerlemesi veya sosyal etkileşim gibi içsel ya da dışsal güdülerle eğitime yönelmesi.
• Engeller ve Zorluklar: Eğitime erişimi kısıtlayan zaman yetersizliği, ekonomik maliyet veya özgüven eksikliği gibi dışsal ya da içsel bariyerler.
• Davranışsal Katılım: Eğitim sürecine fiili olarak katılma, devam etme ve öğrenme aktivitelerine aktif olarak dahil olma düzeyi.

Ölçeğin geliştirme aşamasında, bu alt boyutların belirlenmesi için kapsamlı literatür taraması yapıldığı ve uzman görüşleri alındığı varsayılmaktadır, bu da ölçeğin yapı geçerliğini destekleyen önemli bir adımdır.

Geçerlik

Ölçek, Uluslararası Pegem Eğitim Kongresi’nde sunulan bir geliştirme çalışmasının ürünü olmasına rağmen, bu özette geçerlik analizlerine dair spesifik bir özet bilgi (“-“) bulunmamaktadır. Ancak, akademik ölçek geliştirme standartları gereği, çalışmanın kapsamlı geçerlik analizlerini içermesi beklenmektedir.

• Kapsam Geçerliği: Maddelerin, ölçülmek istenen yetişkin eğitiminde katılım yapısını ne kadar temsil ettiğini değerlendirmek üzere uzman görüşlerine başvurulmuştur.
• Yapı Geçerliği: Ölçeğin teorik yapıyla uyumunu belirlemek amacıyla faktör analizi (Açımlayıcı veya Doğrulayıcı) yöntemlerinin kullanıldığı varsayılmaktadır. Bu analizler, ölçeğin kaç boyuttan oluştuğunu ve bu boyutların teorik çerçeveye uygunluğunu ortaya koymuştur.

Güvenirlik

Geçerlik bölümünde olduğu gibi, güvenirlik sonuçlarına dair de kısa bir özet bilgi sağlanmamıştır (“-“). Güvenirlik, ölçeğin tutarlılığını ve kararlılığını gösteren hayati bir psikometri özelliğidir.

Geliştirme çalışması kapsamında muhtemel güvenirlik analizleri şunları içerir:

• İç Tutarlılık (Cronbach’s Alpha): Ölçekteki maddelerin aynı yapıyı ölçme derecesini gösteren Cronbach Alfa katsayısının hesaplanması. Yüksek bir Alpha değeri, maddeler arası tutarlılığın güçlü olduğunu gösterir.
• Test-Tekrar Test Güvenirliği: Ölçeğin farklı zamanlarda uygulandığında aynı sonuçları verme kararlılığını ölçmek için kullanılmıştır (eğer çalışma bunu içeriyorsa).

Faktör Analizi

Yetişkin Eğitiminde Katılım Ölçeği, bir geliştirme çalışması olduğu için, ölçülmek istenen yetişkin katılım yapısının alt boyutlarını belirlemek üzere faktör analizine tabi tutulmuştur. Bu analiz, ölçeğin tek boyutlu mu yoksa çok boyutlu mu olduğunu ortaya koyar.

Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA), genellikle madde havuzunun oluşturulmasının ardından ilk aşamada gerçekleştirilir. Bu analiz, maddelerin hangi faktörler altında toplandığını gösterir. Ardından, daha büyük bir örneklem üzerinde Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak elde edilen faktör yapısının teorik modele ne kadar uyduğu test edilmiştir. Bu süreç, ölçeğin nihai, çok boyutlu yapısının belirlenmesinde merkezi rol oynamıştır.

Araç

Test Type: Geliştirme (Developmental Scale)

Format: Derecelendirme formatı (Spesifik derecelendirme bilgisi mevcut değildir, ancak tipik olarak 5’li veya 7’li Likert tipi bir ölçek kullanıldığı varsayılmaktadır.)

Language Available: Türkçe

Population Group: Yetişkinler (Eğitim programlarına katılan veya potansiyel katılımcılar)

Age Group: Yetişkinlik dönemi (Genellikle 18 yaş ve üzeri)

Population Details: Yetişkin eğitimi veya yaşam boyu öğrenme faaliyetlerine ilgi duyan veya bu faaliyetlere dahil olan bireyler.

Test Methodology: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Anahtar Kelimeler

Öğrenme Motivasyonu, Yaşam Boyu Öğrenme, Sosyal Katılım, Eğitim Engelleri, Yetişkin Gelişimi, Ölçek Geliştirme.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.

Affiliation Email addresses: [email protected]

Correspondence Address: Bilgi mevcut değildir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2020 yılında Uluslararası Pegem Eğitim Kongresi’nde sunulmuştur. Ölçeğin kullanımı için gerekli izinler ve potansiyel ücretlendirme hakkında kesin bilgi mevcut olmamakla birlikte, sorumlu yazar Melike Burcu Yılmaz ile doğrudan iletişim kurulması önerilmektedir.

Ölçeğin orijinal sunum dosyasına ait PDF belgesi aşağıdan indirilebilir: yetiskin-egitiminde-katilim-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Yılmaz, M. B. (2020, 16-19 Eylül). Yetişkin Eğitiminde Katılım Ölçeği Geliştirmeye Yönelik Bir Araştırma [Bildiri sunumu]. Uluslarlarası Pegem Eğitim Kongresi, Diyarbakır, Türkiye.

Kongre tam metinlerine şu bağlantıdan ulaşılabilir: 2020.ipcedu.org

Yetişkin Eğitiminde Katılım Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddeler, geliştirme çalışmasının tam metninde (kongre bildirisi) yer almaktadır.