Worthington Özerklik Ölçeği

Özet

Worthington Özerklik Ölçeği, psikolojik psikometrik bir araç olup, orijinal formunun Türk kültürüne uyarlanmış halidir. Bu uyarlama, 1997 yılında Yücel Öksüz tarafından Ondokuz Mayıs Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde sunulan doktora tezi kapsamında gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin temel amacı, üniversite öğrencilerinin özerklik düzeylerini, özellikle de Duyguların Açılması Eğitimi gibi müdahalelerin bireylerin özerk karar verme ve öz-yönelim kapasiteleri üzerindeki etkilerini ölçmektir. Bu çalışma, ölçeğin Türkiye’deki genç yetişkin popülasyonunda kullanımına olanak sağlamıştır.

Anahtar Kelimeler

Worthington Özerklik Ölçeği, Özerklik, Psikolojik Ölçek, Uyarlama, Yücel Öksüz, Duyguların Açılması Eğitimi.

Yazarlar

Yücel Öksüz (Türkçe Uyarlamadan Sorumlu Yazar).

Amaç

Ölçeğin Türkçe uyarlamasının birincil amacı, bireylerin kendi yaşamları hakkında bilinçli, baskılanmamış kararlar alma ve kişisel değerlerine uygun hareket etme kapasitesini ifade eden özerklik yapısını güvenilir ve geçerli bir şekilde ölçebilecek bir araç sağlamaktır. Ölçek, özellikle üniversite öğrencilerinin gelişimsel süreçlerinde psikometrik değerlendirme yapmak üzere tasarlanmıştır.

Yapı

Worthington Özerklik Ölçeği, psikolojideki temel yapılardan biri olan özerkliği ölçmektedir. Özerklik, genellikle bireyin dışsal baskılardan bağımsız olarak, kendi içsel motivasyonları ve rasyonel düşünceleri doğrultusunda hareket etme yeteneği olarak tanımlanır. Bu yapı, bireyin kendini yönetme, sorumluluk alma ve kişisel hedefler belirleme becerilerini kapsar.

Geçerlik

Uyarlama çalışmasına ait detaylı geçerlik analizleri (içerik geçerliği, yapı geçerliği ve ölçüt geçerliği) bu kaynakta belirtilmemiştir. Ancak, bir ölçeğin farklı bir kültüre uyarlanması sürecinde, orijinal ölçeğin ölçtüğü yapıyı hedef kültürde de doğru bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamak için kapsamlı geçerlik çalışmalarının yapılması zorunludur. Bu çalışmalar, özellikle kültürel farklılıkların özerklik algısı üzerindeki potansiyel etkilerini ele almalıdır.

Güvenirlik

Ölçeğin Türkçe formunun güvenirlik katsayıları (örneğin, Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı veya test-tekrar test güvenirliği) bu kaynakta detaylandırılmamıştır. Yüksek güvenirlik, ölçeğin tutarlı sonuçlar ürettiğini ve rastgele hatalardan arınmış olduğunu gösterir. Uyarlama çalışmasında, ölçek maddelerinin Türk öğrencileri arasında ne ölçüde tutarlı olduğunu belirlemek amacıyla güvenirlik analizlerinin gerçekleştirilmiş olması beklenir.

Faktör Analizi

Worthington Özerklik Ölçeği’nin faktör yapısına ilişkin spesifik bulgular (açıklayıcı veya doğrulayıcı faktör analizi sonuçları) bu kaynakta yer almamaktadır. Faktör analizi, ölçeğin ölçmeyi amaçladığı temel alt boyutların (faktörlerin) Türk örnekleminde de korunduğunu doğrulamak için kritik öneme sahiptir. Bu analizler, ölçeğin yapısal bütünlüğünü ve çok boyutluluğunu gösterir.

Enstrüman Detayları

Test Türü:

Uyarlama

Format:

Derecelendirme formatı (Kaynakta detaylandırılmamıştır, ancak psikolojik ölçeklerde yaygın olarak kullanılan Likert tipi ölçek olması muhtemeldir.)

Mevcut Dil:

Türkçe

Popülasyon Grubu:

Üniversite Öğrencileri

Yaş Grubu:

Genç Yetişkinlik (Genellikle 18-25 yaş aralığı)

Popülasyon Detayları:

Ölçek, Yücel Öksüz’ün doktora tezi kapsamında Ondokuz Mayıs Üniversitesi öğrencileri üzerinde uygulanmıştır.

Test Metodolojisi:

Ölçek, Duyguların Açılması Eğitimi müdahalesinin etkisini ölçmek amacıyla ön test ve son test deseni içinde kullanılmıştır.

Anahtar Kelimeler (Tekrar)

Geçerlik, Güvenirlik, Doktora Tezi, Psikolojik Değerlendirme, Üniversite Öğrencisi.

Yazarlar (Detaylar)

Yazar ORCID Tanımlayıcısı:

Uyarlama çalışması referansında belirtilmemiştir.

Bağlılık E-posta Adresleri:

Uyarlama çalışması referansında belirtilmemiştir.

Yazışma Adresi:

Yücel Öksüz, Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü (1997 tarihli tez çalışması).

İzinler, Ücretler ve Test Yılı

Ölçeğin adaptasyon yılı 1997’dir. Ölçeğin ticari kullanımı veya yeniden basımı için izin ve ücret bilgileri, tez yazarından veya orijinal ölçeğin telif hakkı sahibinden temin edilmelidir. Akademik amaçlı kullanımlar genellikle tez referansı ile mümkündür.

Referanslar

• Öksüz, Y. (1997). Duyguların açılması eğitiminin üniversite öğrencilerinin özerklik düzeyine etkisi (Dotora tezi). Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Samsun.

Worthington Özerklik Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Bu kaynakta Worthington Özerklik Ölçeği’nin maddeleri veya puanlama sistemi hakkında herhangi bir bilgi bulunmamaktadır.