Westside Sınav Kaygısı Ölçeği

Özet

Westside Sınav Kaygısı Ölçeği (WSKÖ), öğrencilerin akademik sınav süreçlerinde deneyimledikleri kaygı düzeyini saptamak amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik ölçüm aracıdır. Ölçeğin Türkçe uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışması Tarık Totan ve Yusuf Yavuz tarafından 2009 yılında gerçekleştirilmiştir. Orijinal yapısıyla uyumlu olarak tek boyutlu bir yapıya sahip olan Türkçe form, 11 maddeden oluşmaktadır. Ölçek, 5’li Likert tipi derecelendirme kullanılarak bireylerin sınavlara yönelik gösterdiği gerilim ve endişe tepkilerini nicel olarak değerlendirmeye olanak tanır.

Anahtar Kelimeler

Sınav kaygısı, WSKÖ, psikometrik özellikler, geçerlik, güvenirlik, kaygı, adaptasyon.

Yazarlar

Tarık Totan, Yusuf Yavuz.

[quads id=5]

Amaç

Ölçeğin temel amacı, bireylerin akademik sınavlardan önce, sınav sırasında veya sınav sonrasında deneyimledikleri öznel kaygı ve endişe seviyelerini standart bir yöntemle belirlemektir. Bu araç, özellikle yükseköğretim ve ortaöğretim düzeyindeki öğrencilerin yaşadığı sınav stresi ve kaygısının teşhisinde ve bu duruma yönelik geliştirilen psikolojik müdahale programlarının etkinliğinin değerlendirilmesinde kullanılmak üzere Türkçeye uyarlanmıştır.

WSKÖ, sınav kaygısının tek boyutlu bir yapı olarak ele alınmasına olanak tanır ve bu sayede eğitim psikologlarına ve rehberlik uzmanlarına hızlı ve etkili bir değerlendirme imkanı sunar. Bu araç sayesinde, sınav kaygısı yaşayan öğrencilere yönelik gerekli psikolojik destek mekanizmaları daha isabetli bir şekilde oluşturulabilir.

Yapı

Westside Sınav Kaygısı Ölçeği (WSKÖ), temel olarak Sınav Kaygısı yapısını ölçmektedir. Sınav kaygısı, akademik başarıyı olumsuz yönde etkileyebilen, sınav durumlarına özgü fizyolojik uyarılma, bilişsel endişe ve gerginlik hislerinden oluşan karmaşık bir psikolojik durumdur. Bu kaygı, genel anksiyete bozukluğundan farklı olarak, belirli bir performans durumuyla tetiklenen durumsal bir tepkidir.

Türkçe formda yapılan analizler, ölçeğin 11 madde ile temsil edilen tek boyutlu bir yapı sergilediğini göstermektedir. Bu tek boyutluluk, sınav kaygısının bilişsel (endişe) ve duygusal (duygu durumu) bileşenlerini ayrıştırmadan, toplam bir kaygı puanı elde etmeyi amaçlayarak genel stres düzeyine odaklanır.

Geçerlik

WSKÖ’nün Türkçe formunun geçerlik çalışmaları kapsamında, benzer ölçek geçerliği yöntemi kullanılmıştır. Bu çalışma, ölçeğin puanlarının, genel kaygı ve anksiyeteyi ölçen standart araçlarla ilişkisini incelemeyi amaçlamıştır. İlişki kurulan temel araçlar Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ) ve Spielberger Sürekli-Durumluk Kaygı Ölçekleri (STAI) olmuştur.

Yapılan korelasyon analizi sonuçlarına göre, WSKÖ ile BAÖ arasında orta düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki (r= .44, p= .000) tespit edilmiştir. Bu bulgu, sınav kaygısı ile genel anksiyete belirtileri arasında beklenen teorik örtüşmenin varlığını desteklemektedir. Öte yandan, WSKÖ’nün Spielberger Sürekli Kaygı Ölçeği (r= .14, p= .000) ve Durumluluk Kaygı Ölçeği (r= .17, p= .000) ile ilişkileri düşük düzeyde bulunmuştur.

Araştırmacılar, BAÖ ve STAI ölçeklerinin genel olarak üst düzey kaygıyı ölçmek için kullanıldığını belirtmişlerdir. Sınav kaygısının ise sınava yaklaşırken ortaya çıkan duruma özgü bir tepki olması nedeniyle, elde edilen korelasyon sonuçlarının beklenen düzeylerde olduğu ve WSKÖ’nün spesifik yapıyı ölçme yeteneğini desteklediği düşünülmektedir. Bu sonuçlar, ölçeğin yapısal olarak geçerli olduğunu göstermektedir.

Güvenirlik

WSKÖ’nün güvenirlik analizleri, iç tutarlılık ve test-tekrar test yöntemleri kullanılarak değerlendirilmiştir. İç tutarlılığı belirlemek amacıyla Cronbach Alfa katsayısı hesaplanmıştır.

Yapılan analizler neticesinde, ölçeğin Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı .89 olarak hesaplanmıştır. Bu katsayı, ölçeğin maddelerinin birbiriyle yüksek düzeyde tutarlı olduğunu ve güvenilir bir şekilde aynı psikolojik yapıyı ölçtüğünü göstermektedir. Ayrıca, ölçeğin zamana karşı kararlılığını değerlendirmek için test-tekrar test yöntemi de uygulanmıştır, bu da ölçeğin uzun vadede kararlı sonuçlar verdiğini göstermeyi amaçlamıştır.

Faktör Analizi

Westside Sınav Kaygısı Ölçeği’nin Türkçe formu, tek boyutlu bir yapı sergilemektedir. Bu yapı, ölçeğin toplam 11 maddesinin tek bir temel faktör altında toplandığını işaret etmektedir. Bu sonuç, Türkçe uyarlamanın, sınav kaygısını ayrıştırılmış alt boyutlar yerine bütüncül bir stres tepkisi olarak ele alan orijinal ölçeğin teorik çerçevesini koruduğunu göstermektedir.

Ölçeğin tek faktörlü yapısı, uygulayıcıların hızlı ve net bir toplam sınav kaygısı puanı elde etmesini kolaylaştırır, böylece öğrencilerin genel kaygı yükünü belirlemede pratik bir araç sunar.

Araç

Test Türü: Uyarlama (Adaptasyon)

Format: Kendi kendine raporlama (Self-report) aracıdır. 11 madde ve tek boyuttan oluşur.

Mevcut Diller: Türkçe, İngilizce (Orijinal dil).

Popülasyon Grubu: Akademik sınava giren öğrenciler (Ortaöğretim ve yükseköğretim öğrencileri).

Yaş Grubu: Akademik sınava giren ergenler ve yetişkinler.

Popülasyon Detayları: Geçerlik ve güvenirlik çalışması, ilgili akademik popülasyon üzerinde gerçekleştirilmiştir.

Test Metodolojisi: 5’li Likert tipi derecelendirme (1= asla doğru değil – 5= daima doğru) kullanılmaktadır. Ölçekten alınan yüksek puanlar, yüksek düzeyde sınav kaygısını işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler

Öğrenci kaygısı, psikometri, Cronbach Alfa, test-tekrar test, benzer ölçek geçerliği, akademik performans.

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilgi mevcut değildir.

Bağlantılı E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar Tarık Totan)

Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değildir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin Türkçe uyarlama ve psikometrik özellikleri 2009 yılında yayımlanmıştır. Kullanım izinleri ve ticari amaçlı kullanıma dair ücretlendirme bilgileri için sorumlu yazar Tarık Totan ile e-posta yoluyla iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Çalışmanın orijinal makalesi çevrimiçi erişime açıktır: efd.mehmetakif.edu.tr.

The original PDF can be downloaded here: westside-sinav-kaygisi-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

• Totan, T. ve Yavuz, Y. (2009). Westside Sınav Kaygısı Ölçeğinin Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17, 95-109. Makale Bağlantısı

[quads id=5]

Westside Sınav Kaygısı Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin maddeleri kaynak metin içerisinde açıkça belirtilmemiştir. Ancak, ölçeğin yapısal özellikleri şunlardır:

• Ölçek, tek boyutlu yapıya sahiptir.

• Toplam 11 maddeden oluşmaktadır.

• Derecelendirme 5’li Likert tipindedir (1= asla doğru değil – 5= daima doğru).