Teknoloji ve Derslerde Teknoloji Kullanımına Yönelik Veli Tutum Ölçeği

Özet

Bu ölçek, velilerin genel olarak teknolojiye ve öğrencilerin derslerinde teknoloji kullanımına yönelik tutumlarını ölçmek amacıyla 2012 yılında geliştirilmiştir. Ölçek geliştirme çalışması, özellikle Eğitimde Fırsatları Artırma ve Teknolojiyi İyileştirme Hareketi (FATİH Projesi) kapsamında tablet PC uygulamaları bağlamında gerçekleştirilmiştir. Ölçek, 25 maddeden oluşmakta olup, veli tutumunun dört alt boyutunu değerlendiren çok boyutlu bir yapıya sahiptir. Yapı geçerliği faktör analizi ile, iç tutarlılık güvenirliği ise Cronbach’s Alfa katsayısı ile sınanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Teknoloji, Veli Tutumu, Eğitim Teknolojileri, Tablet PC, Likert Ölçeği, Psikometrik Özellikler.

Yazarlar

İsmail Kenar

[quads id=5]

Amaç

Bu ölçeğin temel amacı, velilerin teknolojiye karşı sahip oldukları genel tutumları ve bu teknolojilerin öğrencilerin öğrenme süreçlerinde, özellikle de derslerdeki entegrasyonuna yönelik görüşlerini nicel olarak belirlemektir. Ölçek, velilerin teknolojik yeniliklere karşı ne kadar destekleyici veya dirençli olduğunu tespit etmeyi hedefler.

Geliştirme çalışması, özellikle eğitimde yeni teknolojik araçların (örneğin tablet PC) yaygınlaşması sürecinde, veli bakış açısını anlamak için kritik bir araç sunar. Elde edilen veriler, teknoloji destekli öğrenme ortamlarının başarısını artırmak ve veli katılımını teşvik etmek amacıyla eğitim politikaları ve uygulama stratejileri geliştirilirken kullanılabilir.

Yapı

Ölçek, velilerin teknoloji ve eğitimde teknoloji kullanımına dair tutumlarını ölçmektedir. Tutum, bilişsel, duyuşsal ve davranışsal eğilimleri içeren karmaşık bir psikolojik yapıdır. Ölçek, velilerin teknolojinin eğitime katkısına olan inançlarını, teknoloji kullanımına dair duygusal tepkilerini ve çocuklarının derslerdeki teknolojik araçları kullanmasına yönelik destekleyici veya kısıtlayıcı davranışsal niyetlerini kapsayan dört temel faktör altında bu tutumu incelemektedir.

Ölçülen tutum yapısı, teknolojiye yönelik genel kabullenme düzeyini, derslerdeki spesifik kullanımın faydasına olan inancı, teknolojik araçların potansiyel risklerine yönelik endişeleri ve velinin teknoloji entegrasyonuna verdiği pratik desteği yansıtmaktadır.

Geçerlik

Ölçeğin yapı geçerliğini belirlemek amacıyla kapsamlı bir faktör analizi kullanılmıştır. Bu analiz, geliştirilen ölçeğin yapı geçerliliğini ortaya koymak ve ölçekte yer alan maddelerin faktör yüklerini tespit ederek boyutlara ayırmak amacıyla yapılmıştır.

Yapı geçerliğine ilişkin bilgi toplamak amacıyla “Döndürülmüş Temel Bileşenler Analizi’’nden (Rotated Principal Components Analysis) yararlanılmıştır. Bu analiz, maddelerin faktörlere net bir şekilde ayrılmasını sağlayarak ölçeğin çok boyutlu yapısının teorik beklentilerle uyumlu olduğunu göstermiştir. Ayrıca, ölçekten alınan toplam puanlar ile ölçüt olarak alınan alt boyutlardan elde edilen puanlar arasındaki ilişkiyi belirlemek için Pearson korelasyon katsayıları hesaplanmıştır. Bu katsayılar, alt boyutların toplam ölçek puanıyla tutarlı ve anlamlı ilişkiler sergilediğini doğrulamıştır.

Güvenirlik

Velilerin tutumlarını belirlemek amacıyla hazırlanan 25 maddelik ölçeğin güvenirliğini tespit etmek için iç tutarlılık sınaması yapılmıştır. Bu sınama sonucunda, genel ölçek için Cronbach’s Alfa güvenirlik katsayısı 0.92 olarak oldukça yüksek bir seviyede bulunmuştur. Bu değer, ölçeği oluşturan maddelerin birbiriyle yüksek düzeyde tutarlı olduğunu ve ölçmek istediği yapıyı güvenilir bir şekilde yansıttığını göstermektedir.

Alt boyutlar için elde edilen güvenirlik katsayıları da genel olarak iyi seviyededir: Birinci alt boyut için 0.88, ikinci alt boyut için 0.86, üçüncü alt boyut için 0.76 ve dördüncü alt boyut için 0.69 olarak belirlenmiştir. Dördüncü faktörün katsayısı kabul edilebilir düzeyin alt sınırında yer alsa da, diğer alt boyutların yüksek iç tutarlılığı ve genel ölçek katsayısının mükemmel olması, ölçeğin araştırma amaçları için güvenilir olduğunu desteklemektedir.

Faktör Analizi

Ölçek, yapılan psikometrik analizler neticesinde 25 madde ve 4 faktörden oluşan bir yapı sergilemiştir. Bu faktörler, velilerin teknolojiye yönelik tutumlarının farklı yönlerini temsil etmektedir. Faktörlerin madde dağılımları aşağıdaki gibidir:

• Faktör 1: 11 madde
• Faktör 2: 7 madde
• Faktör 3: 4 madde
• Faktör 4: 3 madde

Faktör yükleri, Döndürülmüş Temel Bileşenler Analizi kullanılarak belirlenmiştir. Tüm maddelerin ilgili faktörlere yeterli düzeyde yüklendiği ve faktör yapısının teorik beklentilerle uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Bu sonuçlar, ölçeğin yapı geçerliği için sağlam bir temel oluşturmaktadır.

Araç

Test Type: Geliştirme Ölçeği (Developmental Scale)

Format: 5’li Likert Ölçeği (1= hiçbir zaman – 5= her zaman)

Language Available: Türkçe (Turkish)

Population Group: Öğrencilerin Velileri (Parents of Students)

Age Group: Yetişkinler (Parents/Adults)

Population Details: Ölçek, eğitim ortamında tablet PC uygulaması yapılan ilköğretim ve ortaöğretim öğrencilerinin velileri üzerinde geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılarak geliştirilmiştir.

Test Methodology: Kendi kendine doldurulan tutum ölçeği (Self-report attitude scale).

Anahtar Kelimeler

Ölçek Geliştirme, Veli Tutumu, Eğitim Teknolojisi, Cronbach’s Alfa, Psikometri, Öğretim.

[quads id=5]

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.

Affiliation Email addresses: Bilgi mevcut değildir.

Correspondence Address: Bilgi mevcut değildir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin geliştirme çalışması 2012 yılında yayımlanmıştır. Ölçeğin ticari olmayan akademik araştırmalarda kullanımı genellikle kaynak gösterme şartına bağlıdır. Kullanım izinleri ve olası ücret bilgileri için sorumlu yazar İsmail Kenar ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Kaynaklar

• Kenar, İ. (2012). Teknoloji ve Derslerde Teknoloji Kullanımına Yönelik Veli Tutum Ölçeği geliştirilmesi ve tablet pc uygulaması. Eğitim Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 2(2), 124-139.

Ölçeğin orijinal makalesine buradan erişilebilir: pegem.net

Ölçeğin orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: teknoloji-ve-derslerde-teknoloji-kullanimina-yonelik-veli-tutum-olcegi-toad.pdf

[quads id=5]

Teknoloji ve Derslerde Teknoloji Kullanımına Yönelik Veli Tutum Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, orijinal kaynağın ekinde yer almaktadır. Ölçeğin 25 maddelik tam içeriğine ulaşmak için Kaynaklar bölümünde belirtilen makale incelenmelidir.