Süpervizör Rolleri Ölçeği (SRÖ)

Özet

Süpervizör Rolleri Ölçeği (SRÖ), eğitim ve psikolojik danışmanlık alanlarında görev yapan süpervizörlerin üstlendikleri rolleri (Öğretmen, Rehber ve Psikolojik Danışman) belirlemek ve değerlendirmek amacıyla geliştirilmiş 24 maddelik, üç faktörlü bir ölçektir. Ölçek, süpervizyon süreçlerini inceleyen araştırmacılar ve uygulayıcılar için güvenilir ve geçerli bir araç sunmayı hedeflemektedir. Ölçeğin geliştirilmesi sürecinde hem Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) hem de Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak yapısal geçerliliği sağlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Süpervizyon, Süpervizör Rolleri, Psikolojik Danışmanlık, Öğretmen Rolü, Rehberlik, Ölçek Geliştirme, Psikometri.

Yazarlar

Tahsin İlhan, Yeliz Sarıkaya, M. Kürşat Yöntem.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, süpervizyon sürecinde süpervizörlerin üstlendikleri kritik görev ve davranışları psikometrik açıdan sağlam bir şekilde ölçebilecek bir araç oluşturmaktır. Bu araç sayesinde, süpervizyonun etkinliği, süpervizörlerin eğitim ihtiyaçları ve süpervizyon alan kişilerin rollere ilişkin algıları bilimsel olarak incelenebilmektedir. Özellikle eğitim bilimleri ve rehberlik alanındaki süpervizyon uygulamalarının çok boyutlu doğasını yakalamak amaçlanmıştır.

Yapı

Süpervizör Rolleri Ölçeği, süpervizörlük kavramını üç ana boyutta ele almaktadır. Bu boyutlar, süpervizörün hem pedagojik hem de gelişimsel destek sağlama işlevlerini kapsamaktadır. Ölçülen temel yapı, süpervizörün birincil olarak hangi rolü benimsediği veya süpervizyon alan kişi tarafından nasıl algılandığıdır. Bu roller şunlardır: Öğretmen, Rehber ve Psikolojik Danışman. Bu üçlü ayrım, süpervizörün bilgi aktarımı, kariyer yönlendirmesi ve duygusal destek sağlama gibi farklı sorumluluklarını temsil eder.

Geçerlik

Ölçeğin Yapı Geçerliliği çalışmaları, ölçek geliştirme sürecinin önemli bir aşamasını oluşturmuştur. Yapılan Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) sonucunda, ölçeğin toplam 24 maddeden ve 3 faktörden oluştuğu belirlenmiştir. Bu faktör yapısının doğruluğu ve teorik modele uygunluğu, daha sonra gerçekleştirilen Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile teyit edilmiştir. DFA sonuçları, üç faktörlü yapının iyi bir model uyumu gösterdiğini kanıtlamıştır.

Güvenirlik

SRÖ’nün iç tutarlılık güvenilirliği, her bir faktör için ayrı ayrı Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı hesaplanarak incelenmiştir. Elde edilen katsayılar, ölçeğin son derece yüksek bir güvenilirliğe sahip olduğunu göstermektedir:

• Öğretmen Faktörü için Cronbach Alfa katsayısı: .95
• Rehber Faktörü için iç tutarlılık katsayısı: .96
• Psikolojik Danışman Faktörü için iç tutarlılık katsayısı: .91

Bu değerler, ölçek maddelerinin kendi faktörleri içinde tutarlı bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü ve ölçeğin bilimsel araştırmalarda kullanıma uygun olduğunu işaret etmektedir.

Faktör Analizi

Ölçek, toplamda 24 maddeden oluşmakta ve üç temel faktöre ayrılmaktadır. Bu faktörler ve içerdikleri madde sayıları aşağıdaki gibidir:

• Öğretmen Rolü: 9 madde (9m)
• Rehber Rolü: 6 madde (6m)
• Psikolojik Danışman Rolü: 9 madde (9m)

Geliştirme aşamasında kullanılan Açımlayıcı Faktör Analizi, ölçeğin üç faktörlü yapısını ortaya çıkarmış; Doğrulayıcı Faktör Analizi ise bu yapıyı istatistiksel olarak desteklemiştir. Bu analizler, SRÖ’nün teorik olarak beklenen Süpervizör Rolleri modelini başarıyla temsil ettiğini göstermektedir.

Enstrüman

Test Türü: Geliştirme (Developmental)

Format: 24 maddelik, üç faktörlü öz bildirim ölçeğidir. Derecelendirme formatı kaynakta açıkça belirtilmemiştir (Genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi olması beklenir).

Mevcut Diller: Türkçe

Popülasyon Grubu: Süpervizyon alan veya veren profesyoneller (Özellikle Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık alanında çalışanlar).

Yaş Grubu: Yetişkin (Profesyonel)

Popülasyon Detayları: Süpervizörlerin rol algılarını veya süpervizyon alanların süpervizör algılarını ölçmek için kullanılabilir.

Test Metodolojisi: Öz bildirim ölçeği metodu.

Anahtar Kelimeler

Süpervizyon, Süpervizör Rolleri, Ölçek Geliştirme, Güvenirlik, Faktör Analizi, Psikolojik Danışmanlık Eğitimi.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Veri mevcut değil.

Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected]

Yazışma Adresi: Tahsin İlhan.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Süpervizör Rolleri Ölçeği, 2018 yılında yayımlanan bir makale ile bilim dünyasına sunulmuştur. Ölçeğin kullanımı için resmi izinler ve ücretlendirme bilgileri konusunda sorumlu yazar Tahsin İlhan ile iletişime geçilmesi önerilir. Ölçeğin orijinal makalesi ve ek materyalleri içeren PDF dosyası buradan indirilebilir: supervizor-rolleri-olcegi-toad.pdf.

Referanslar

İlhan, T., Sarıkaya, Y. ve Yöntem, M. K. (2018). Süpervizör Rolleri Ölçeği’nin (SRÖ) geliştirilmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18 (4), 2103-2122.

Süpervizör Rolleri Ölçeği (SRÖ) Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Ölçek 24 madde ve üç faktörden oluşmaktadır.

• Öğretmen (9m)
• Rehber (6m)
• Psikolojik danışman (9m)