Table of Contents
Özet
Sunu Performans Ölçeği, 2008 yılında Kaan Güney tarafından doktora tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, özellikle öğretmen adaylarının akademik ve mesleki bağlamlarda sergiledikleri sunum becerilerini ve performans düzeylerini objektif bir şekilde değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Ölçek, sunu yapma sürecindeki hazırlık, içerik, sunum teknikleri ve yansıtıcı düşünme becerileri gibi kritik boyutları kapsamaktadır. Yapılan psikometrik çalışmalar, ölçeğin yüksek düzeyde güvenilir ve geçerli olduğunu göstermiştir.
Toplam 27 maddeden oluşan bu araç, 5’li Likert tipi derecelendirme sistemi kullanılarak puanlanmaktadır (0= hiç uygulanmadı, 4= çok iyi uygulandı). Ölçeğin geliştirilmesi, eğitim psikolojisi alanında mikro-yansıtıcı öğretim yöntemlerinin etkisini inceleyen kapsamlı bir çalışmanın parçasıdır.
Anahtar Kelimeler
Sunu Performansı, Öğretmen Adayı, Likert Ölçeği, Psikometrik Özellikler, Güvenirlik, Geçerlik, Eğitim Psikolojisi.
Yazarlar
Kaan GÜNEY
Amaç
Sunu Performans Ölçeği’nin temel amacı, öğretmen adaylarının akademik ve pedagojik sunum becerilerini nicel olarak ölçmek ve değerlendirmektir. Ölçek, özellikle Kaan Güney’in doktora tezinde belirtildiği üzere, mikro-yansıtıcı öğretim yöntemlerinin adayların sunu performansı üzerindeki potansiyel etkilerini saptamak amacıyla geliştirilmiştir. Bu sayede, eğitim programlarının etkinliği değerlendirilebilir ve öğretmen adaylarının iletişim ile sunum yeterliliklerinin geliştirilmesine yönelik iyileştirmeler yapılabilir.
Ölçek, sunumun çeşitli aşamalarındaki yeterlilikleri (planlama, uygulama, değerlendirme) kapsayarak, adayların sadece teknik yeterliliklerini değil, aynı zamanda eleştirel düşünme ve yansıtıcı pratiklerini de dolaylı yoldan ölçmeye yardımcı olmaktadır.
Yapı
Sunu Performans Ölçeği, bireyin bir konu hakkında bilgi aktarırken sergilediği davranışsal, bilişsel ve duyuşsal yeterliliklerin ölçülmesine odaklanan çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, genellikle sunumun hazırlanış biçimi, içeriğin mantıksal akışı, görsel-işitsel araçların kullanımı, diksiyon, beden dili ve dinleyici etkileşimi gibi temel bileşenleri içermektedir.
Ölçek, sunum performansını tek bir genel puan üzerinden değerlendirmenin yanı sıra, uygulanan faktör analizi sonuçlarına göre performansın alt boyutlarını da ortaya koyma potansiyeline sahiptir. Ölçeğin maddeleri, performansı kapsamlı bir şekilde incelemek üzere tasarlanmış 27 ifadeden oluşmaktadır.
Geçerlik
Ölçeğin yapı geçerliğini incelemek amacıyla faktör analizi gerçekleştirilmiştir. Analiz sonuçları, ölçeğin ölçülmek istenen yapıyı temsil etme yeteneğinin yüksek olduğunu göstermektedir. Yapılan analizde, toplam varyansın yüzde 48.591’inin ölçek tarafından açıklandığı tespit edilmiştir, bu da kabul edilebilir bir düzeyde yapısal geçerliğe işaret etmektedir.
Ayrıca, örneklem verilerinin faktör analizine uygunluğunu değerlendirmek için Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) ve Barlett Küresellik Testleri kullanılmıştır. Ölçeğin KMO değeri 0.97 olarak bulunmuştur; bu değer, örneklem büyüklüğünün ve verilerin faktörleştirme için mükemmel derecede uygun olduğunu göstermektedir. Barlett testi değeri ise 13278,79 olarak raporlanmıştır (p < .001, varsayılarak), bu da değişkenler arasındaki korelasyonun faktör yapısı oluşturmaya yeterli olduğunu kanıtlamaktadır. Ek olarak, ölçek için eşdeğer iki yarı puanları arasındaki korelasyon da belirlenerek geçerlik kanıtları desteklenmiştir.
Güvenirlik
Sunu Performans Ölçeği’nin iç tutarlılık güvenirliği, Cronbach Alpha katsayısı hesaplanarak incelenmiştir. Yapılan analiz sonucunda iç tutarlılık katsayısı 0.953 olarak belirlenmiştir. Bu değer, psikometrik standartlara göre mükemmel düzeyde bir güvenilirliği işaret etmektedir.
Yüksek Cronbach Alpha değeri, ölçek maddelerinin birbiriyle tutarlı olduğunu ve aynı psikolojik yapıyı ölçtüğünü göstermektedir. Bu yüksek güvenilirlik düzeyi, ölçeğin farklı uygulamalarda istikrarlı sonuçlar vereceği beklentisini desteklemektedir.
Faktör Analizi
Sunu Performans Ölçeği’nin yapısal özelliklerini belirlemek amacıyla açımlayıcı faktör analizi (AFA) kullanılmıştır. Analiz, ölçeğin çok boyutlu yapısını desteklemekte olup, varyansın %48.591 gibi önemli bir kısmını açıklayan faktörler ortaya çıkarmıştır.
Faktör yapısının uygunluğu, KMO (0.97) ve Barlett testi (13278.79) sonuçlarıyla doğrulanmıştır. Bu sonuçlar, maddeler arasındaki yüksek korelasyonun varlığını ve verilerin faktör çıkarma işlemi için son derece uygun olduğunu göstermektedir. Elde edilen faktör yapısı, sunu performansının farklı yönlerini ayırt edebilen güçlü bir ölçme aracı olduğunu teyit etmektedir.
Araç
Test Türü: Geliştirme Ölçeği (Performans Değerlendirme Aracı)
Format: 27 maddeden oluşan 5’li Likert tipi derecelendirme ölçeği.
Mevcut Dil: Türkçe.
Popülasyon Grubu: Öğretmen Adayları (Yükseköğretim öğrencileri).
Yaş Grubu: Genç Yetişkinler (Üniversite öğrencisi yaşı, genellikle 18-25).
Popülasyon Detayları: Fırat Üniversitesi’ndeki öğretmen adayları üzerinde uygulanmıştır.
Test Metodolojisi: Gözlemci veya öz-bildirim yoluyla sunu performansının değerlendirilmesi. Puanlama 0 (hiç uygulanmadı) ile 4 (çok iyi uygulandı) arasında değişmektedir.
Anahtar Kelimeler
Sunu Becerileri, Cronbach Alpha, KMO Değeri, Öğretmen Eğitimi, Yansıtıcı Düşünme, Eğitim Teknolojisi.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcı: Belirtilmemiştir.
Bağlılık E-posta Adresleri: Belirtilmemiştir.
Yazışma Adresi: Kaan Güney (2008 itibarıyla Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü).
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçek, 2008 yılında Kaan Güney tarafından doktora tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin ticari kullanımı veya telif hakları hakkında spesifik bilgi verilmemiştir; ancak akademik ve araştırma amaçlı kullanımının yaygın olduğu varsayılmaktadır.
Ölçeğin orijinal PDF dosyaları aşağıdan indirilebilir:
Kaynaklar
Güney, K. (2008). Mikro-yansıtıcı öğretim yönteminin öğretmen adaylarının sunu performansı ve yansıtıcı düşünmesine etkisi (Yayınlanmamış doktora tezi). Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Elazığ.
Sunu Performans Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. (Orijinal içerikte ölçek maddeleri listelenmemiştir, bu nedenle bu bölüm boş bırakılmıştır.)
Ölçeğin toplam 27 maddesi bulunmaktadır. Maddelerin tam listesi, yazarın doktora tezinde veya yukarıda bağlantısı verilen PDF dosyalarında mevcuttur.
Cite this article
memjavad (2025). Sunu Performans Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/sunu-performans-olcegi/
memjavad. "Sunu Performans Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 16 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/sunu-performans-olcegi/.
memjavad. "Sunu Performans Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/sunu-performans-olcegi/.
memjavad (2025) 'Sunu Performans Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/sunu-performans-olcegi/.
[1] memjavad, "Sunu Performans Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Sunu Performans Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.