Stratejik Yönetimde Karşılaşılan Sorunlar Ölçeği

Özet

Bu ölçek, Hakan Çetin’in 2012 yılında tamamladığı doktora tezi kapsamında, eğitim kurumlarında stratejik yönetim süreçlerinin uygulanması sırasında karşılaşılan sorunları ve engelleri sistematik olarak ölçmek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçek, stratejik planlama bilincinin yanı sıra, uygulamanın önündeki engelleri de değerlendiren iki farklı veri toplama aracından biridir.

Ölçek, kurumsal, personel ve yönetimsel düzeyde ortaya çıkan zorlukları beş ana alt boyut altında toplamaktadır. 35 maddeden oluşan bu araç, eğitim yöneticilerinin ve personelinin stratejik hedeflere ulaşmadaki algıladıkları engellerin şiddetini belirlemek için 5’li Likert tipi ölçek formatında tasarlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Stratejik yönetim, Stratejik planlama, Eğitim kurumları, Yönetim sorunları, Ölçek geliştirme, Likert ölçeği, Hakan Çetin.

Yazarlar

Hakan ÇETİN

Amaç

Stratejik Yönetimde Karşılaşılan Sorunlar Ölçeği’nin temel amacı, eğitim kurumlarında stratejik yönetim uygulamasının etkinliğini engelleyen veya zorlaştıran faktörleri teşhis etmektir. Ölçek, bu sorunları yapılandırılmış beş boyutta inceleyerek, uygulama sürecindeki tıkanıklık noktalarını belirlemeye yardımcı olur.

Bu sistematik ölçüm sayesinde, kurumlar ve politika yapıcılar, stratejik planlama sürecinin yalnızca kâğıt üzerinde kalmasını önlemek için hangi alanlarda iyileştirme yapılması gerektiğini somut verilerle tespit edebilirler. Ölçek, özellikle yöneticilerin ve personelin stratejik yönetim anlayışına olan inanç düzeylerini de ölçerek, kültürel ve algısal engelleri ortaya koymayı hedefler.

Yapı

Ölçek, stratejik yönetim uygulamasına yönelik zorlukları ölçen çok boyutlu bir yapıya sahiptir. Toplam 35 maddeden oluşan ölçek, sorunların kaynağına göre ayrılmış 5 ana alt boyuttan oluşmaktadır. Bu alt boyutlar, kurum içi dinamiklerden dışsal baskılara kadar geniş bir yelpazeyi kapsamaktadır.

Ölçeğin alt boyutları, stratejik yönetimin başarısızlığının tek bir nedene bağlı olmadığını, aksine iç ve dış çevreden, insan kaynaklarından ve yönetimsel yaklaşımlardan kaynaklanan karmaşık bir etkileşim sonucu ortaya çıktığını varsayar. Bu yapı, araştırmacılara ve uygulayıcılara, zorlukların hangi spesifik alana odaklandığını detaylıca analiz etme imkanı sunar.

Geçerlik

Ölçeğin yapı geçerliği, faktör analizine uygunluğunu değerlendirmek amacıyla hem KMO analizi hem de Barlett’s Test of Sphericity kullanılarak incelenmiştir. Stratejik yönetim uygulaması sorunlarına ilişkin ölçme aracının KMO değeri 0,97 olarak belirlenmiştir. Bu değer, 1’e son derece yakın olup, korelasyon matrisinin faktör analizi için mükemmel düzeyde uygun olduğunu göstermektedir.

Ek olarak, Barlett’s Test of Sphericity analizi sonucu 53191,313 bulunmuştur. Bu sonuç, P=0,000 önem düzeyinde anlamlıdır. Bu istatistiksel kanıtlar, ölçek maddeleri arasındaki korelasyonların faktör yapısını oluşturmak için yeterli olduğunu ve ölçeğin yapısal olarak geçerli olduğunu desteklemektedir.

Güvenilirlik

Geliştirilen Likert tipi ölçeklerin iç tutarlılık güvenirlik katsayısını hesaplamak amacıyla yaygın olarak kullanılan Cronbach’s Alpha yöntemi kullanılmıştır. Likert tipi ölçeklerde temel varsayım, her bir maddenin tek bir tutumu doğru bir şekilde ölçtüğüdür. Bu bağlamda, ölçeğin iç tutarlılığının yüksek düzeyde olması beklenmektedir.

Araştırmada, hazırlanan ölçeğin iç tutarlılığını detaylıca incelemek ve güvenilirliğe dair ek kanıtlar sunmak amacıyla faktör analizi yapılmıştır. Faktör analizi sonrası son halini alan ölçeğin genel Cronbach Alpha iç tutarlılık katsayısı hesaplanmıştır (Spesifik değer kaynakta belirtilmemiştir, ancak metodoloji bu şekilde rapor edilmiştir).

Faktör Analizi

Ölçek, yapılan faktör analizi sonucunda toplam 35 maddeyi içeren 5 alt boyutta yapılandırılmıştır. Bu faktör yapısı, stratejik yönetim uygulamasındaki sorunların hiyerarşik ve kategorik bir dökümünü sunmaktadır. Analiz sonuçları, ölçeğin kavramsal yapısıyla uyumlu, güçlü bir faktörleşmeye işaret etmektedir.

Ölçeğin alt boyutları ve madde sayıları şu şekildedir:

• Stratejik Yönetimde kurum içi sorunlar (9 madde): Kurumun iç işleyişinden kaynaklanan engelleri içerir.
• Stratejik Yönetimde kurum dışı sorunlar (7 madde): Mali yetersizlikler, çevresel baskılar gibi dışsal zorlukları kapsar.
• Eğitim personelinden kaynaklanan sorunlar (7 madde): Çalışanların tutumları, bilgi eksiklikleri veya ekip üyelerinin sık değişimi gibi insan kaynaklı engelleri içerir.
• Yöneticilerden kaynaklanan sorunlar (7 madde): Yöneticilerin stratejik yönetim anlayışını benimsememesi gibi liderlik ve idari eksiklikleri değerlendirir.
• Stratejik yönetime inanma düzeyi (4 madde): Kurum çalışanlarının ve yöneticilerinin stratejik yönetimin gerekliliğine ve faydasına olan genel inancını ölçer.

Ölçek Bilgileri

Test Type: Geliştirme Ölçeği

Format: 35 maddeden oluşan 5 alt boyutlu, 5’li Likert tipi ölçek.

Language Available: Türkçe

Population Group: Eğitim Kurumları Çalışanları (Yöneticiler ve Öğretmenler)

Age Group: Yetişkinler

Population Details: Ölçek, Denizli ilindeki eğitim kurumlarında yapılan bir araştırma kapsamında uygulanmıştır.

Test Methodology: 5’li Likert derecelendirme sistemi kullanılmıştır (1= Hiç Engellemez – 5= Çok Engeller). Ölçekten alınan yüksek puanlar, uygulayıcıların stratejik yönetimde karşılaştıkları sorunların şiddetinin yüksek olduğunu gösterir.

Anahtar Kelimeler

Eğitim yönetimi, Kurum içi sorunlar, Kurum dışı sorunlar, Personel sorunları, Yöneticilik, Stratejik planlama bilinci, KMO.

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilinmiyor

Affiliation Email addresses: Bilinmiyor

Correspondence Address: Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü (Çalışmanın yapıldığı dönemdeki kurum).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2012

İzinler ve Ücret: Ölçek, doktora tezi kapsamında geliştirilmiş bir araçtır. Ticari olmayan akademik kullanımlar için tezin referans gösterilmesi gerekmektedir. Kullanım izinleri ve detaylı bilgi için sorumlu yazar Hakan ÇETİN ile iletişime geçilmesi önerilir.

Referanslar

Çetin, H. (2012). Eğitim kurumlarında stratejik planlama bilinç düzeyi ve stratejik yönetimde karşılaşılan sorunlar: Denizli ilinde bir araştırma (Doktora Ttezi). Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Isparta.

Tezin tam metnine YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilir: tez.yok.gov.tr

Ölçeğin orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: stratejik-yonetimde-karsilasilan-sorunlar-olcegi-toad.pdf

Stratejik Yönetimde Karşılaşılan Sorunlar Ölçeği Maddeleri

5 alt boyut ve 35 madde

• Stratejik Yönetimde kurum içi sorunlar(9m): Kurumumuzda rehber öğretmenin bulunmaması
• Stratejik Yönetimde kurum dışı sorunlar(7m):Kurumun mali yönden yetersizlikleri
• Eğitim personelinden kaynaklanan sorunlar(7m):OGYE ekip üyelerinin sık değişmesi
• Yöneticilerden kaynaklanan sorunlar(7m):Yöneticilerin stratejik yönetim anlayışını benimsememesi
• Stratejik yönetime inanma düzeyi(4m):Yöneticilerin stratejik yönetim anlayışını benimsememesi