STEM Eğitimi Kullanımına Yönelik Umut ve Amaçlar Ölçeği

Özet

STEM Eğitimi Kullanımına Yönelik Umut ve Amaçlar Ölçeği (STEM-KUÖ), bireylerin (özellikle öğretmenlerin ve öğretmen adaylarının) eğitim süreçlerinde STEM yaklaşımlarını kullanmaya yönelik sahip oldukları kişisel umut düzeylerini ve bu konudaki hedeflerini ölçmek amacıyla tasarlanmış bir ölçektir. Ölçek, Betül Timur ve B. K. Kurt tarafından 2020 yılında Türkçe konuşan popülasyon için kültürel ve dilsel adaptasyonu yapılarak kullanıma sunulmuştur. Bu uyarlama çalışması, ölçeğin orijinal yapısının Türk eğitim bağlamına uygunluğunu ve yüksek psikometrik özelliklere sahip olduğunu doğrulamıştır. Bu araç, eğitim araştırmalarında STEM entegrasyonuna yönelik bireysel motivasyon, inanç ve beklentilerin analiz edilmesinde kritik bir rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler

STEM Eğitimi, Umut Ölçeği, Amaçlar, Motivasyon, Psikometrik, Geçerlik, Güvenirlik, Uyarlama Çalışması.

Yazarlar

Betül Timur, B. K. Kurt.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, eğitimcilerin ve eğitimci adaylarının mesleki yaşamlarında STEM eğitimine dayalı öğretim yöntemlerini ne ölçüde benimsemeyi ve uygulamayı hedeflediklerini belirlemektir. Bu ölçüm aracı, bireylerin geleceğe yönelik umutlarını ve bu umutları gerçekleştirmeye yönelik belirledikleri spesifik amaçları değerlendirerek, yenilikçi pedagojik yaklaşımların benimsenmesindeki bilişsel ve motivasyonel engelleri veya destekleyici faktörleri ortaya çıkarmayı amaçlar.

Uyarlama çalışmasının birincil amacı ise, uluslararası geçerliliği kanıtlanmış olan orijinal ölçeğin Türkçe formunun, Türk kültürüne ve eğitim sistemine özgü farklılıklar göz önüne alınarak, aynı yapısal bütünlüğü ve ölçme kalitesini koruduğunu bilimsel yöntemlerle kanıtlamaktır. Bu sayede, Türkiye’deki eğitim araştırmacıları için güvenilir bir veri toplama imkanı sağlanmıştır.

Yapı

STEM Eğitimi Kullanımına Yönelik Umut ve Amaçlar Ölçeği, iki temel psikolojik yapı üzerinde yoğunlaşır: Umut ve Amaç Belirleme. Umut boyutu, bireyin STEM uygulamalarını başarılı bir şekilde müfredatına entegre edebileceğine dair genel iyimserliğini ve öz yeterlilik inancıyla ilişkili beklentilerini ölçer.

Amaçlar boyutu ise, bu umudu somut eylemlere ve kısa/uzun vadeli mesleki hedeflere dönüştürme niyetini ifade eder. Ölçek, bireyin bilişsel ve motivasyonel kaynaklarını değerlendirerek, pasif beklentilerden ziyade aktif hedef belirleme ve planlama süreçlerini ne ölçüde kullandığını ortaya koyar. Bu yapı, genellikle eğitim psikolojisindeki hedef teorileri ve beklenti-değer teorileri çerçevesinde incelenmektedir.

Geçerlik

Timur ve Kurt (2020) tarafından gerçekleştirilen uyarlama çalışmasında, ölçeğin yapı geçerlik kanıtları sunulmuştur. Bu kapsamda, ölçeğin Türkçe formunun orijinal ölçeğin teorik olarak varsayılan faktör yapısını koruyup korumadığı Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile incelenmiştir.

Çalışmanın sonuçları, DFA uyum indekslerinin kabul edilebilir sınırlar içinde olduğunu ve maddelerin ilgili faktörlere yüksek yükler verdiğini göstermiştir. Bu bulgular, ölçeğin Türkçe formunun, ölçmeyi amaçladığı Umut ve Amaçlar yapılarını kültürel bağlamda geçerli bir şekilde ölçebildiğini teyit etmektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri, iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alfa) hesaplanarak raporlanmıştır. Uyarlama çalışmasında, ölçeğin genel iç tutarlılık katsayısının ve alt boyutlara ait katsayıların yüksek değerlerde olduğu belirtilmiştir. Yüksek güvenirlik değerleri, ölçek maddelerinin tutarlı bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü ve ölçüm sonuçlarının kararlı olduğunu göstermektedir.

Bu yüksek iç tutarlılık, ölçeğin Türkçe formunun tekrarlı ölçümlerde benzer sonuçlar üretme kapasitesine sahip olduğunu ve dolayısıyla eğitim araştırmalarında güvenle kullanılabileceğini ortaya koymaktadır.

Faktör Analizi

Uyarlama çalışmasında, ölçeğin orijinal yapısının Türk örnekleminde de sürdürülüp sürdürülmediğini belirlemek için Faktör Analizi tekniklerinden yararlanılmıştır. Araştırmacılar, teorik yapıyı test etmek amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) uygulamışlardır.

DFA sonuçları, ölçeğin iki faktörlü yapısının (Umut ve Amaçlar) Türk popülasyonunda da geçerli olduğunu doğrulamıştır. Uyum indekslerinin kabul edilebilir seviyede olması, modelin gözlenen veriyle uyumlu olduğunu ve ölçeğin yapısal geçerliliğinin güçlü kanıtlarını sunduğunu göstermektedir.

Araç

Test Türü: Uyarlama (Adaptasyon) Ölçeği.

Format: Likert tipi derecelendirme formatı (detaylı derecelendirme bilgisi makalede yer almaktadır).

Mevcut Diller: Türkçe (Uyarlama); Orijinal dili (muhtemelen İngilizce).

Popülasyon Grubu: Öğretmenler ve Öğretmen Adayları.

Yaş Grubu: Yetişkinler ve Genç Yetişkinler (Öğretmenlik eğitimi alan üniversite öğrencileri dahil).

Popülasyon Detayları: Uyarlama çalışması, genellikle eğitim fakültesi öğrencileri veya farklı branşlardan görev yapan öğretmenler örnekleminde gerçekleştirilmiştir.

Test Metodolojisi: Öz Bildirim Ölçeği. Katılımcılar, STEM eğitimini kullanmaya yönelik kişisel inanç ve hedeflerini derecelendirirler.

Anahtar Kelimeler

Eğitim Psikolojisi, Öğretmen Yeterliliği, STEM Entegrasyonu, Psikometri, Akademik Araştırma, Ölçek Geliştirme, Bilişsel Motivasyon.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Sağlanmamıştır.

Bağlılık E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar Betül Timur).

Yazışma Adresi: Uyarlama çalışmasının yapıldığı kuruma ait adres bilgisi (Makalede detaylıca belirtilmiştir).

İzinler & Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Betül Timur ve B. K. Kurt tarafından 2020 yılında Türkçe’ye uyarlanmıştır. Akademik ve araştırma amaçlı kullanımlar için genellikle yazarlardan izin alınması tavsiye edilir. Ticari veya klinik kullanımlar için sorumlu yazar (Betül Timur) ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ücret bilgisi açıkça belirtilmemiştir.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi mevcuttur. Orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: stem-egitimi-kullanimina-yonelik-umut-ve-amaclar-olcegi-toad.pdf

Referanslar

Timur, B., ve Kurt, B. K. (2020). STEM Eğitimi Kullanımına Yönelik Umut ve Amaçlar Ölçeğinin Türkçeye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Academia Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(1), 166-189.

Makalenin tam metnine aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir: dergipark.org.tr

STEM Eğitimi Kullanımına Yönelik Umut ve Amaçlar Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri, kaynak içerikte doğrudan sağlanmamıştır. Ölçeğin maddelerine erişim için, yukarıda belirtilen Timur ve Kurt (2020) referanslı akademik makaleye başvurulması gerekmektedir.