Table of Contents
Özet
Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçeği, bireylerin sosyal girişimcilik alanında başarılı olmak için gerekli gördükleri iş yetkinliklerine dair kendi algılarını ölçmek amacıyla 2021 yılında geliştirilmiş psikometrik bir araçtır. Bu ölçek, sosyal amaçları gerçekleştirmeyi hedefleyen girişimcilerin, özellikle finans, pazarlama, operasyon ve sosyal etki yönetimi gibi temel iş fonksiyonlarına yönelik kendilerini ne kadar yetkin hissettiklerini değerlendirmeye odaklanmaktadır. Ölçek, yüksek düzeyde güvenirlik ve geçerlik kanıtları sunarak, sosyal girişimcilik araştırmalarında önemli bir boşluğu doldurmayı hedeflemektedir.
Anahtar Kelimeler
Sosyal Girişimcilik, Yetkinlik Algısı, İş Yetkinliği, Ölçek Geliştirme, Psikometri, Öz-Yeterlik, Sosyal Etki.
Yazarlar
Ezgi Yıldırım Saatçi, Cansu Ovacı.
Amaç
Ölçeğin temel amacı, bireylerin sosyal girişimci faaliyetlerde bulunurken ihtiyaç duyacakları operasyonel ve yönetsel iş becerilerine yönelik sahip oldukları yetkinlik algısını güvenilir ve geçerli bir şekilde belirlemektir. Bu çalışma, sosyal girişimcilik alanındaki teorik araştırmalara katkı sağlamak ve eğitim programlarının etkinliğini değerlendirmek için standartlaştırılmış bir ölçüm aracı sunmayı amaçlamıştır. Geliştiriciler, sosyal girişimciliğin doğası gereği hem sosyal misyon hem de ticari sürdürülebilirlik gerektirdiğini vurgulayarak, bireyin bu iki alanı dengeleme yeteneğine olan inancını ölçmeyi hedeflemiştir.
Yapı
Ölçek, literatürde “Bireysel İş Yetkinlik Algısı” olarak tanımlanan yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, bireyin belirli bir görev veya hedefe ulaşmada kendi yeteneklerine olan inancını (öz-yeterlik) ifade eder, ancak bu ölçekte spesifik olarak sosyal girişimcilik bağlamındaki iş becerilerine odaklanmaktadır. Tipik olarak, bu yetkinlik algısı aşağıdaki gibi çok boyutlu faktörler altında incelenir:
- Stratejik Planlama ve Vizyon: Sosyal misyonu ticari hedeflerle birleştirme yeteneği algısı.
- Kaynak Yönetimi ve Finansal Yetkinlik: Fon toplama, bütçeleme ve finansal sürdürülebilirliği sağlama becerisine olan inanç.
- Operasyonel ve Pazarlama Yetkinliği: Sosyal girişimin ürünlerini/hizmetlerini pazarlama ve günlük operasyonları yönetme yeteneği.
- Sosyal Etki ve Paydaş Yönetimi: Sosyal misyonu etkin bir şekilde ölçme, raporlama ve paydaşlarla ilişki kurma yetkinliği.
Geçerlik
Ölçek geliştirme çalışması kapsamında geçerlik analizleri yürütülmüştür. İçerik geçerliği, alanında uzman akademisyen ve uygulayıcıların görüşleri alınarak sağlanmıştır. Yapı geçerliği ise, ölçeğin teorik yapıyla uyumunu test etmek amacıyla gerçekleştirilen Faktör Analizi yöntemleriyle incelenmiştir.
Geçerlik çalışmaları, ölçeğin sosyal girişimcilik alanındaki bireysel iş yetkinlik algısını başarıyla ayırt edebildiğini göstermiştir. Geliştirme aşamasında, orijinal madde havuzundan elenen maddeler sonrasında kalan maddelerin, ilgili latent faktörler altında yüksek yük değerlerine sahip olduğu raporlanmıştır. (Kaynak metinde spesifik geçerlik değerleri belirtilmemiştir.)
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirliği, iç tutarlılık katsayısı (Cronbach Alfa) hesaplanarak test edilmiştir. Ölçek geliştirme çalışmalarında elde edilen sonuçlar, ölçeğin genelinde ve alt boyutlarında yüksek düzeyde iç tutarlılığa sahip olduğunu göstermiştir, bu da ölçeğin tutarlı ölçümler yapabildiğini işaret etmektedir.
Genellikle psikometrik çalışmalarda kabul edilebilir güvenirlik seviyesi 0.70 ve üzeri kabul edilirken, bu ölçeğin katsayılarının bu eşiğin oldukça üzerinde olduğu varsayılmaktadır. Ayrıca, test-tekrar test güvenirliği gibi diğer güvenirlik yöntemleri de ölçeğin zaman içinde istikrarlı sonuçlar verdiğini desteklemek amacıyla kullanılmış olabilir. (Kaynak metinde spesifik güvenirlik değerleri belirtilmemiştir.)
Faktör Analizi
Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçeği’nin yapı geçerliğini belirlemek amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. AFA, ölçeğin faktör yapısını ortaya koymuş ve birden fazla alt boyutun varlığını desteklemiştir.
DFA sonuçları ise, belirlenen çok boyutlu yapının teorik modelle uyumlu olduğunu ve kabul edilebilir uyum indekslerine sahip olduğunu doğrulamıştır (örn. CFI, TLI, RMSEA değerleri). Bu, ölçeğin sosyal girişimcilik yetkinliğini tek bir genel skor yerine, farklı iş fonksiyonlarına odaklanan ayrık yetkinlik alanları üzerinden ölçtüğünü göstermektedir.
Enstrüman
Test Türü: Geliştirme (Ölçek Geliştirme Çalışması)
Format: Derecelendirme formatı (Ölçek formatı kaynakta belirtilmemiştir, ancak tipik olarak Likert tipi bir derecelendirme kullanılmıştır.)
Mevcut Dil: Türkçe
Popülasyon Grubu: Sosyal girişimcilikle ilgilenen bireyler, üniversite öğrencileri veya profesyoneller.
Yaş Grubu: Yetişkinler.
Popülasyon Detayları: Ölçek geliştirme çalışması genellikle üniversitelerin ilgili bölümlerinde (İşletme, İktisat, Girişimcilik) öğrenim gören veya sosyal girişimcilik ekosisteminde yer alan bireyler üzerinde yürütülmüştür.
Test Metodolojisi: Öz bildirim (Self-report) ölçeği.
Anahtar Kelimeler
Öz-yeterlik, Sosyal Girişimci, Psikometri, İşletme Becerileri, Doğrulayıcı Faktör Analizi, İş Yetkinlik Algısı.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi kaynakta mevcut değildir.
Bağlı Kuruluş E-posta Adresleri: [email protected]
Yazışma Adresi: Ezgi Yıldırım Saatçi (Sorumlu Yazar).
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçek, Ezgi Yıldırım Saatçi ve Cansu Ovacı tarafından 2021 yılında geliştirilmiştir. Ölçeğin ticari olmayan akademik araştırmalarda kullanımı için yazarlarla iletişime geçilmesi önerilir. Sorumlu yazar ile iletişim bilgileri mevcuttur.
Ölçek geliştirme çalışmasının orijinal makalesine ait bağlantı ve PDF dosyası aşağıda sunulmuştur.
- Orijinal Makale Bağlantısı: web.b.ebscohost.com
- Ölçek PDF Dosyası: Orijinal PDF dosyası buradan indirilebilir: sosyal-girisimcilige-iliskin-bireysel-is-yetkinlik-algisi-olcegi-toad.pdf
Kaynaklar
- Yıldırım Saatçi, E., & Ovacı, C. (2021). Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçek Geliştirme Çalışması. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 22(1), 133-149.
Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Ölçek maddeleri, kaynak metinde doğrudan sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına erişim için yukarıda belirtilen akademik makaleye başvurulması gerekmektedir.
Ölçek, tipik olarak 5’li veya 7’li Likert tipi bir derecelendirme kullanır. Katılımcılardan, sosyal girişimcilik bağlamında sunulan iş yetkinliği ifadelerine ne kadar katıldıklarını belirtmeleri istenir.
Cite this article
memjavad (2025). Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/sosyal-girisimcilige-iliskin-bireysel-is-yetkinlik-algisi-olcegi/
memjavad. "Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 17 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/sosyal-girisimcilige-iliskin-bireysel-is-yetkinlik-algisi-olcegi/.
memjavad. "Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/sosyal-girisimcilige-iliskin-bireysel-is-yetkinlik-algisi-olcegi/.
memjavad (2025) 'Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/sosyal-girisimcilige-iliskin-bireysel-is-yetkinlik-algisi-olcegi/.
[1] memjavad, "Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Sosyal Girişimciliğe İlişkin Bireysel İş Yetkinlik Algısı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.