Table of Contents
Özet
Sınıf Öğretmenlerinin Türkçe Öğretiminde Pekiştireç Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği, Nalan Kendirci tarafından 1999 yılında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, ilkokul düzeyindeki sınıf öğretmenlerinin, Türkçe Öğretimi derslerinde çeşitli pekiştireç türlerini (olumlu, olumsuz, sosyal vb.) kullanmaya yönelik sahip oldukları profesyonel tutum düzeylerini belirlemek amacıyla tasarlanmıştır.
Ölçek, özellikle pekiştireç kullanımının öğrencilerin akademik başarısı üzerindeki etkisini inceleyen bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Araç, eğitim psikolojisi ve davranışçı öğrenme kuramlarının sınıf içi uygulamalarına yönelik öğretmen görüşlerini değerlendirmede kritik bir rol oynamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Tutum Ölçeği, Sınıf Öğretmenleri, Türkçe Öğretimi, Pekiştireç, Pekiştirme, Akademik Başarı, Ölçek Geliştirme, İlköğretim, Eğitim Psikolojisi.
Yazarlar
Nalan Kendirci
Amaç
Ölçeğin temel amacı, sınıf öğretmenlerinin Türkçe derslerinde davranış yönetimi ve öğrenme motivasyonunu artırma stratejileri arasında yer alan pekiştirme tekniklerine karşı gösterdikleri eğilim ve inançları nicel olarak ölçmektir. Bu tutumların belirlenmesi, öğretmen eğitim programlarının etkinliğini değerlendirmek ve sınıf içi uygulamalara rehberlik etmek açısından önem taşımaktadır.
Ölçek, öğretmenlerin pekiştireç kullanımına ne ölçüde değer verdiğini, hangi tür pekiştireçleri tercih ettiğini ve bu yöntemlerin öğrencilerin başarı ve davranışları üzerindeki etkisine ne kadar inandığını ortaya koymayı hedefler.
Yapı
Ölçek, öğretmenlerin pedagojik yaklaşımlarını ve davranışçı öğrenme ilkelerine olan inançlarını yansıtan bir psikolojik tutum yapısını ölçmektedir. Ölçeğin ölçtüğü temel yapı, sınıf öğretmenlerinin Türkçe öğretimi sürecinde pekiştireç kullanımının gerekliliği, etkililiği ve uygunluğuna dair bilişsel, duyuşsal ve davranışsal eğilimleridir.
Bu yapı, öğretmenlerin mesleki yeterlilik algılarını ve öğrenci motivasyonunu artırmaya yönelik stratejik tercihlerini kapsar. Ölçeğin faktör yapısı hakkında detaylı bilgi, ilgili yüksek lisans tezinin tam metninde bulunmaktadır.
Geçerlik
Ölçeğin geçerlik çalışmalarına dair spesifik istatistiksel değerler (kapsam, yapı veya ölçüt geçerliği) bu kaynak özetinde sunulmamıştır. Ancak, bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş olması nedeniyle, geçerlik çalışmalarının (genellikle uzman görüşü ve yapı geçerliği) tezin metodoloji bölümünde detaylıca ele alındığı varsayılmaktadır.
İlgili geçerlik analizlerinin sonuçlarına ulaşmak için, YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden tezin orijinaline başvurulması gerekmektedir.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirliğine ilişkin istatistiksel veriler (örneğin, Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı, test-tekrar test güvenirliği) sağlanan özet bilgide yer almamaktadır. Geliştirme ölçeklerinde güvenirlik çalışmalarının yapılması zorunlu olduğundan, ilgili katsayıların Nalan Kendirci’nin 1999 tarihli tezinde sunulduğu düşünülmektedir.
Ölçeğin iç tutarlılık ve zamana karşı kararlılık değerleri, ölçeğin akademik çalışmalarda kullanımı için teyit edilmesi gereken önemli detaylardır.
Faktör Analizi
Ölçeğin kaç faktörden oluştuğu, maddelerin hangi faktörlere yüklendiği ve açıklanan varyans oranları gibi faktör analizine dair bilgiler kaynak özetinde mevcut değildir. Ölçek, muhtemelen pekiştireç kullanımının farklı boyutlarını (örneğin, sosyal pekiştireçlere yönelik tutum, maddi pekiştireçlere yönelik tutum) ölçen alt boyutlara sahiptir.
Bu yapısal bilgilerin tamamına ulaşmak için, Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde tamamlanan yüksek lisans tezinin tam metninin incelenmesi gerekmektedir.
Araç
Test Türü: Ölçek Geliştirme (Attitude Scale Development)
Format: 5’li Likert Ölçeği
Mevcut Dil: Türkçe
Popülasyon Grubu: Sınıf Öğretmenleri (Öğretmenler)
Yaş Grubu: Yetişkin Eğitimciler
Popülasyon Detayları: İlköğretim okullarında görev yapan, Türkçe öğretiminden sorumlu sınıf öğretmenleri. Tezin odak noktası İlköğretim üçüncü sınıflardır.
Test Metodolojisi: Öz bildirim yoluyla tutum ölçümü. Derecelendirme sistemi şu şekildedir: 1= hiç katılmıyorum, 5= tamamen katılıyorum.
Anahtar Kelimeler
Pekiştirme Teknikleri, Öğrenci Motivasyonu, İlkokul Öğretmenleri, Pedagojik Tutumlar, Türkçe Dersi, Davranış Yönetimi, Pamukkale Üniversitesi.
Yazarlar
Yazar ORCID Tanıtıcısı: Bilgi mevcut değildir.
Bağlılık E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değildir.
Yazışma Adresi: Nalan Kendirci (1999 yılında Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde yüksek lisans öğrencisi)
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Ölçek, Nalan Kendirci tarafından 1999 yılında bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin akademik ve ticari kullanımı için gerekli izinlerin tezin yazarından veya ilgili üniversiteden alınması önerilir.
Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir:
Kaynaklar
- Kendirci, N. (1999). İlköğretim üçüncü sınıflarda, Türkçe öğretiminde kullanılan pekiştireç değişkeninin öğrencilerin akademik başarısına etkisi (Yüksek Lisans tezi). Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli.
- Tez Bağlantısı: tez.yok.gov.tr
Sınıf Öğretmenlerinin Türkçe Öğretiminde Pekiştireç Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Bu ölçeğin maddeleri, sağlanan kaynak özetinde yer almamaktadır. Ölçek maddelerine ulaşmak için yukarıda belirtilen yüksek lisans tezinin tam metninin incelenmesi gerekmektedir.
Bu bölümde, ölçeğin orijinal maddeleri listelenmelidir; ancak kaynak metinde bu maddeler sağlanmamıştır.
Cite this article
memjavad (2025). Sınıf Öğretmenlerinin Türkçe Öğretiminde Pekiştireç Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/sinif-ogretmenlerinin-turkce-ogretiminde-pekistirec-kullanmaya-yonelik-tutum-olcegi/
memjavad. "Sınıf Öğretmenlerinin Türkçe Öğretiminde Pekiştireç Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 18 Nov. 2025, https://tr-scales.arabpsychology.com/sinif-ogretmenlerinin-turkce-ogretiminde-pekistirec-kullanmaya-yonelik-tutum-olcegi/.
memjavad. "Sınıf Öğretmenlerinin Türkçe Öğretiminde Pekiştireç Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2025. https://tr-scales.arabpsychology.com/sinif-ogretmenlerinin-turkce-ogretiminde-pekistirec-kullanmaya-yonelik-tutum-olcegi/.
memjavad (2025) 'Sınıf Öğretmenlerinin Türkçe Öğretiminde Pekiştireç Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/sinif-ogretmenlerinin-turkce-ogretiminde-pekistirec-kullanmaya-yonelik-tutum-olcegi/.
[1] memjavad, "Sınıf Öğretmenlerinin Türkçe Öğretiminde Pekiştireç Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, November, 2025.
memjavad. Sınıf Öğretmenlerinin Türkçe Öğretiminde Pekiştireç Kullanmaya Yönelik Tutum Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2025;vol(issue):pages.