Sınıf Öğretmenlerine Yönelik Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi Ölçeği

Özet

Sınıf Öğretmenlerine Yönelik Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi Ölçeği, 2013 yılında Sibel Kaya ve Funda Dağ tarafından Türkçeye uyarlanmıştır. Bu ölçek, sınıf öğretmenlerinin teknoloji, pedagoji ve içerik bilgilerini bütünleştirme yetkinliklerini, yani Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi (TPİB) düzeylerini belirlemek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçek, 7 alt boyuttan ve toplam 46 maddeden oluşmakta olup, öğretmenlerin bu üç bilgi alanındaki algılanan yeterliliklerini ölçmeyi hedeflemektedir. Uyarlama çalışması, ölçeğin Türkiye bağlamında geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olduğunu göstermektedir.

Ölçek, orijinal TPACK çerçevesini temel alarak, öğretmenlerin modern eğitim ortamlarında teknolojiyi etkili bir şekilde kullanma becerileri hakkında derinlemesine bilgi sağlamaktadır. Bu araç, özellikle öğretmen eğitim programlarının ve mesleki gelişim faaliyetlerinin planlanmasında kritik bir rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler

TPACK, Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi, Sınıf Öğretmenleri, Öğretmen Yeterlikleri, Ölçek Uyarlama, Eğitim Teknolojileri, Pedagoji Bilgisi.

Yazarlar

Sibel Kaya, Funda Dağ

Amaç

Bu ölçeğin temel amacı, görev yapmakta olan sınıf öğretmenlerinin Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi (TPİB) düzeylerini ölçmektir. TPİB, öğretmenlerin belirli bir içeriği öğretmek için uygun pedagojik yöntemleri seçme ve bu süreçte teknolojiyi etkili bir araç olarak kullanma becerilerinin kesişimini ifade eden karmaşık bir yapıdır.

Ölçek, öğretmenlerin yalnızca teknolojiye sahip olma veya teknoloji kullanma becerilerini değil, aynı zamanda teknolojiyi ders içeriğine ve öğrenci ihtiyaçlarına uygun olarak entegre etme yetkinliklerini de nicel olarak değerlendirmeye olanak tanır. Böylece, eğitim araştırmacılarına ve politika yapıcılara, öğretmenlerin mesleki gelişim ihtiyaçları hakkında somut veriler sunulması amaçlanmıştır.

Yapı (Konstrukt)

Ölçek, temel olarak Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi (TPİB) yapısını ölçmektedir. TPİB modeli, Lee S. Shulman’ın Pedagojik İçerik Bilgisi (PİB) modelinin teknoloji boyutu eklenerek genişletilmiş halidir. Bu yapı, üç temel bilgi alanının (Teknoloji, Pedagoji, İçerik) yedi farklı kesişimini incelemektedir.

Ölçek, bu yedi bilgi alanının her birinde öğretmenlerin kendilerini ne kadar yeterli gördüklerini sorgular. Bu kapsamlı yapı, öğretmenlerin içeriği nasıl dönüştürdüğünü, öğrencilere nasıl aktardığını ve tüm bu süreçleri dijital araçlarla nasıl desteklediğini anlamak için kritik bir teorik zemin sunar.

Geçerlik

Ölçeğin Türkçeye uyarlanması sürecinde, yapı geçerliğini sağlamak amacıyla faktör analizi çalışmaları yürütülmüştür. Bu analizler, orijinal ölçeğin teorik yapısının (7 alt boyut) Türk örnekleminde de korunduğunu doğrulamayı amaçlamıştır. Uyarlama çalışmasında, ölçeğin maddelerinin ölçmek istediği yapıyı gerçekten ölçtüğünü gösteren istatistiksel kanıtlar elde edilmiştir.

Ayrıca, dilsel geçerlik için çeviri-geri çeviri süreçleri titizlikle uygulanmış ve uzman görüşlerine başvurulmuştur. Bu yöntemler, maddelerin kültürel ve dilsel olarak Türk öğretmenler için anlamlı olmasını sağlamış, böylece ölçeğin yapı geçerliği desteklenmiştir.

Güvenilirlik

Sınıf Öğretmenlerine Yönelik Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi Ölçeği’nin güvenilirliği, iç tutarlılık katsayıları (Cronbach Alfa) hesaplanarak incelenmiştir. Uyarlama çalışmasında, ölçeğin genel olarak yüksek düzeyde güvenilirliğe sahip olduğu belirlenmiştir. Yüksek iç tutarlılık değerleri, ölçekteki maddelerin aynı yapıyı, yani TPİB’yi tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir.

Yedi alt boyutun her biri için ayrı ayrı hesaplanan Cronbach Alfa değerleri, her bir alt boyutun da kendi içerisinde yeterli düzeyde güvenilir olduğunu kanıtlamıştır. Bu durum, ölçeğin tekrarlanan ölçümlerde benzer sonuçlar verme kapasitesinin yüksek olduğunu işaret etmektedir.

Faktör Analizi

Uyarlama çalışması, ölçeğin yapısal modelini incelemek üzere faktör analizi kullanmıştır. Analiz sonucunda, ölçeğin toplam 46 madde ile 7 alt boyutta toplandığı görülmüştür. Bu alt boyutlar, TPACK modelinin temel bileşenlerini temsil etmektedir.

Faktör yükleri ve model uyum indeksleri, 7 faktörlü yapının Türk sınıf öğretmenleri örnekleminde geçerli olduğunu desteklemiştir. Bu yedi faktör, öğretmenlerin teknolojik, pedagojik ve içerik bilgilerinin farklı kesişimlerini net bir şekilde ayırmaktadır:

• Teknoloji Bilgisi (TB)
• İçerik Bilgisi (İB)
• Pedagoji Bilgisi (PB)
• Pedagojik İçerik Bilgisi (PİB)
• Teknolojik İçerik Bilgisi (TİB)
• Teknolojik Pedagojik Bilgi (TPB)
• Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi (TPİB)

Ölçek Bilgileri

Test Türü: Uyarlama Ölçeği (Adaptation Scale)

Format: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale)

Mevcut Diller: Türkçe (Türkçeye uyarlanmıştır).

Hedef Kitle: Sınıf Öğretmenleri.

Yaş Grubu: Yetişkin (Görev başındaki öğretmenler).

Popülasyon Detayları: Türkiye’de çeşitli illerde görev yapan sınıf öğretmenleri örneklemi üzerinde uyarlama yapılmıştır.

Test Metodolojisi: Ölçek, 5’li Likert derecelendirme formatını kullanır. Katılımcılar, her bir maddeye ne ölçüde katıldıklarını belirtirler (1= Hiç katılmıyorum – 5= Tamamen katılıyorum).

Anahtar Kelimeler

Eğitim Psikolojisi, Öğretmen Yeterlikleri, TPACK Modeli, Pedagojik Bilgi, İç Tutarlılık, Likert Ölçeği, Eğitimde Teknoloji Entegrasyonu.

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Sibel Kaya

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Araştırma makalesinde belirtilmemiştir.

Kurumsal E-posta Adresleri: [email protected]

İletişim Adresi: Kocaeli Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri Bölümü.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

İzinler: Ölçeğin ticari olmayan akademik araştırmalarda kullanımı için yazar/yazarlardan izin alınması tavsiye edilir.

Ücret: Ölçeğin kullanımına dair ücret bilgisi mevcut değildir; akademik kullanım genellikle ücretsizdir.

Test Yılı: Türkçeye uyarlama çalışması 2013 yılında yayınlanmıştır.

PDF Kaynağı: Ölçeğin orijinal PDF dokümanı aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: sinif-ogretmenlerine-yonelik-teknolojik-pedagojik-icerik-bilgisi-olcegi-toad.pdf

Referanslar

Kaya, S. ve Dağ, F. (2013). Sınıf Öğretmenlerine Yönelik Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi Ölçeği’nin Türkçeye uyarlanması. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 13(1), 291-306. Dergi makalesine ait bağlantı: kuyeb.com

Sınıf Öğretmenlerine Yönelik Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi Ölçeği Maddeleri

Ölçek, toplam 7 alt boyut ve 46 maddeden oluşmaktadır:

• Teknoloji Bilgisi (TB) (7 madde): Öğretmenlerin teknolojiyi kullanma ve anlama becerileri.
• İçerik Bilgisi (İB) (12 madde): Öğretmenlerin öğrettikleri konuya dair alan bilgisi derinliği.
• Pedagoji Bilgisi (PB) (7 madde): Öğretmenlerin öğretme ve öğrenme süreçlerine dair genel bilgi ve yöntemleri.
• Pedagojik İçerik Bilgisi (PİB) (4 madde): İçeriğin öğrencilere nasıl aktarılacağına dair bilgi.
• Teknolojik İçerik Bilgisi (TİB) (4 madde): İçeriği öğretmek için hangi teknolojilerin uygun olduğuna dair bilgi.
• Teknolojik Pedagojik Bilgi (TPB) (6 madde): Teknolojinin öğretme ve öğrenme yöntemlerini nasıl etkilediğine dair bilgi.
• Teknolojik Pedagojik İçerik Bilgisi (TPİB) (7 madde): Teknoloji, pedagoji ve içeriğin etkili bir şekilde bütünleştirilmesi bilgisi.