Öznel Kariyer Başarısı Ölçeği

Özet

Öznel Kariyer Başarısı Ölçeği, Budak ve Gürbüz (2017) tarafından Türkçe’ye uyarlanan bir psikolojik ölçüm aracıdır. Bu uyarlama çalışması, bireylerin kariyer başarılarına ilişkin kişisel değerlendirmelerini ve memnuniyetlerini ölçen güvenilir ve geçerli bir aracın Türkçe konuşan popülasyonlar için erişilebilir hale getirilmesini amaçlamıştır. Öznel kariyer başarısı, maaş veya terfi gibi nesnel ölçütlerden farklı olarak, bir bireyin kariyer yolculuğundaki başarılarına dair içsel değerlendirmesini ifade eder. Bu ölçek, kariyer psikolojisi, insan kaynakları ve örgütsel davranış alanlarındaki araştırmacılar ve uygulayıcılar için bireylerin kariyer algılarını anlamada önemli bir araçtır.

Anahtar Kelimeler

Öznel Kariyer Başarısı, Kariyer Psikolojisi, Ölçek Uyarlama, Geçerlik, Güvenirlik, Faktör Analizi

Yazarlar

Gülhan Budak, Savaş Gürbüz

[quads id=5]

Amaç

Budak ve Gürbüz (2017) tarafından yürütülen uyarlama çalışmasının temel amaçlarından biri, mevcut bir öznel kariyer başarısı ölçeğinin kültürel olarak uygun ve psikometrik açıdan sağlam bir Türkçe versiyonunu sağlamaktı. Bu sayede, Türk kültür bağlamında kariyer gelişimi, iş tatmini ve çalışan refahı üzerine yapılan araştırmaları kolaylaştırmak hedeflenmiştir. Mevcut bir ölçeği uyarlayarak, araştırmacılar hem kültürlerarası karşılaştırılabilirliği sağlamayı hem de aracın yerel nüanslarla ilgili olmasını garanti etmeyi amaçlamışlardır.

Ölçeğin Türkçe’ye kazandırılması, Türkiye’deki bireylerin kariyer algılarını ve başarı tanımlarını daha derinlemesine incelemek için bir fırsat sunmuştur. Bu tür bir araç, bireylerin kariyer yollarını nasıl değerlendirdiklerini, kariyer tatmin düzeylerini etkileyen faktörleri ve öznel başarı ile nesnel başarı arasındaki ilişkileri anlamak için kritik öneme sahiptir.

Yapı

Öznel Kariyer Başarısı Ölçeği, bireyin kariyer başarılarına ve memnuniyetine ilişkin algısını ölçmek üzere tasarlanmıştır; bu da öznel kariyer başarısı psikolojik yapısını oluşturur. Maaş, terfi veya hiyerarşik statü gibi nesnel kariyer başarı ölçütlerinden farklı olarak, öznel kariyer başarısı, bireyin kariyer yolculuğundaki içsel değerlendirmelerine, başarı duygularına ve memnuniyetine odaklanır.

Bu yapı genellikle kişisel gelişim, iş-yaşam dengesi, beceri geliştirme ve kişisel kariyer hedeflerine ulaşma gibi boyutları kapsar. Ölçek, bireylerin kendi standartlarına göre kariyerlerini ne kadar başarılı bulduklarını, kariyerlerinin onlara ne kadar anlam ve tatmin sağladığını değerlendirmelerine olanak tanır.

Geçerlik

Uyarlanan ölçek için kaynak içerikte spesifik geçerlik katsayıları açıkça belirtilmemiş olsa da, kapsamlı bir ölçek uyarlama çalışması genellikle çeşitli geçerlik türlerinin titiz bir şekilde değerlendirilmesini içerir. Bu, maddelerin yapıyı yeterince temsil ettiğini sağlayan içerik geçerliği; teorik yapıyı doğrulamak için genellikle açımlayıcı veya doğrulayıcı faktör analizi yoluyla incelenen yapı geçerliği; ve sırasıyla ilgili ve ilgisiz yapılarla korelasyonları gösteren yakınsak ve ayrışan geçerlik analizlerini kapsar. Araştırmacılar, uyarlanan ölçeğin hedef kültür içinde neyi ölçmeyi amaçladığını ölçtüğünden emin olmak için bu süreçleri uygularlar.

Bu tür bir çalışma, ölçeğin orijinal yapısının Türkçe bağlamında da korunup korunmadığını belirlemek için kritik öneme sahiptir. Geçerlik çalışmaları, ölçeğin ölçtüğü kavramın kültürel olarak anlamlı ve tutarlı olduğunu garanti eder.

Güvenirlik

Kaynak içerikte uyarlanan ölçeğe ilişkin spesifik güvenirlik verileri sağlanmamıştır. Ancak, standart ölçek uyarlama prosedürlerinde, aracın güvenirliği titizlikle değerlendirilir. Bu genellikle, maddeler arasındaki yanıtların tutarlılığını belirlemek için yaygın olarak Cronbach’s Alpha katsayıları kullanılarak raporlanan iç tutarlılığın değerlendirilmesini içerir.

Ek olarak, puanların zaman içindeki istikrarını değerlendirmek için test-tekrar test güvenirliği de incelenebilir. Yüksek güvenirlik, ölçeğin tutarlı koşullar altında benzer sonuçları istikrarlı bir şekilde verdiğinden emin olmak için çok önemlidir. Bu, ölçekten elde edilen verilerin güvenilirliğini ve tekrarlanabilirliğini sağlar.

Faktör Analizi

Sağlanan kaynakta spesifik sonuçlar detaylandırılmamış olsa da, faktör analizi, psikolojik ölçeklerin uyarlanması sırasında yapı geçerliğini oluşturmak için genellikle kullanılan kritik bir istatistiksel tekniktir. Hem açımlayıcı faktör analizi (AFA) hem de doğrulayıcı faktör analizi (DFA), ölçeğin yeni kültürel bağlamdaki temel faktör yapısını incelemek için kullanılır. Bu süreç, maddelerin beklendiği gibi gruplanıp gruplanmadığını ve öznel kariyer başarısının teorik boyutlarını yansıtıp yansıtmadığını doğrulamaya yardımcı olur. Amaç, uyarlanan ölçeğin orijinal versiyonuyla aynı kavramsal yapıyı koruduğundan emin olmaktır.

Enstrüman

Test Türü: Uyarlama ölçeği

Format: Çok sayıda maddeden oluşan, genellikle kendi kendine raporlama ölçeği formatındadır.

Mevcut Dil: Uyarlanan versiyon Türkçe olarak mevcuttur. Orijinal ölçeğin dili kaynakta belirtilmemiştir.

Popülasyon Grubu: Çeşitli kariyer aşamalarındaki bireyler, dahil olmak üzere çalışan yetişkinler ve kariyerlerine hazırlanan üniversite öğrencileri için uygundur.

Yaş Grubu: Genellikle yetişkinler için geçerlidir.

Popülasyon Detayları: Kaynak içerikte açıkça detaylandırılmamıştır.

Test Metodolojisi: Bir anket olarak uygulanır ve maddelere verilen yanıtlar için muhtemelen bir Likert ölçeği kullanır, ancak spesifik derecelendirme formatı (“Derecelendirme”) kaynakta belirtilmemiştir.

Anahtar Kelimeler

Öznel Kariyer Başarısı, Kariyer Gelişimi, İş Tatmini, Psikolojik Ölçüm, Ölçek Uyarlama, Psikometri

[quads id=5]

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Sağlanmamıştır.

Kurum E-posta Adresleri: [email protected] (Gülhan Budak için)

Yazışma Adresi: Sağlanmamıştır.

İzinler, Ücretler ve Test Yılı

Ölçeğin kullanımı, lisanslanması veya ticari uygulamalarıyla ilgili spesifik izinler veya ücretlere ilişkin bilgiler kaynak içerikte sağlanmamıştır. Ölçeği kullanmak isteyen araştırmacıların veya uygulayıcıların detaylar için ilgili yazarla iletişime geçmeleri önerilir. Uyarlama çalışması 2017 yılında yayımlanmıştır.

Referanslar

• Budak, G., & Gürbüz, S. (2017). Öznel kariyer başarısı: Bir ölçek uyarlama çalışması. İş ve İnsan Dergisi, 4(2), 87-99.

[quads id=5]

Öznel Kariyer Başarısı Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Öznel Kariyer Başarısı Ölçeği’nin spesifik maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Ölçek maddelerine erişmek için orijinal yayına başvurmanız veya ilgili yazarla iletişime geçmeniz önerilir. Orijinal PDF dosyasına buradan ulaşabilirsiniz: oznel-kariyer-basarisi-olcegi-toad.pdf