Öz Düzenleyici Öğrenmeyi Teşvik Ölçeği

Özet

Öz Düzenleyici Öğrenmeyi Teşvik Ölçeği (ODÖTÖ), Nilay Çelik Ercoşkun ve K. Gündoğdu tarafından 2017 yılında geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, öğrencilerin öz düzenleyici öğrenme (ÖDÖ) becerilerini destekleyen ve teşvik eden çevresel faktörleri, özellikle de öğretmen davranışlarını ve sınıf ortamını değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Ölçek, eğitim ortamlarında ÖDÖ stratejilerinin ne ölçüde benimsendiğini ve desteklendiğini belirleyerek, eğitim programlarının geliştirilmesine rehberlik etmeyi hedefler.

Ölçeğin geliştirme çalışması, kapsamlı bir geçerlik ve güvenirlik analizi sürecini içermiştir. Araştırma, eğitim psikolojisi alanındaki teorik çerçevelere dayanarak, öğrencilerin kendi öğrenme süreçlerini yönetme yeteneklerini dolaylı yoldan etkileyen teşvik edici mekanizmaları ölçmeye odaklanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Öz Düzenleyici Öğrenme, Öğrenmeyi Teşvik, Eğitim Psikolojisi, Ölçek Geliştirme, Öğrenme Stratejileri, Öğretmen Davranışları, Sınıf Yönetimi.

Yazarlar

Nilay Çelik Ercoşkun, K. Gündoğdu

Amaç

Öz Düzenleyici Öğrenmeyi Teşvik Ölçeği’nin temel amacı, eğitim ortamlarında öğrencilerin öz düzenleme becerilerini geliştirmeye yönelik uygulanan teşvik edici davranışların ve stratejilerin düzeyini belirlemektir. Bu araç, öğretmenlerin veya eğitimcilerin, öğrencilere hedef belirleme, planlama, izleme ve değerlendirme gibi öz düzenleme aşamalarında ne kadar destek sağladığını ölçmek için tasarlanmıştır.

Ölçek, öğretmenlere ve araştırmacılara, mevcut eğitim uygulamalarının öğrencilerin bağımsız öğrenme yeteneklerini ne ölçüde desteklediği konusunda somut veriler sunarak, pedagojik yaklaşımların iyileştirilmesi için bir zemin oluşturmayı amaçlamaktadır.

Yapı (Ölçülen Yapı)

Ölçeğin ölçtüğü temel yapı, eğitim bağlamında Öz Düzenleyici Öğrenmenin Teşvikidir. Öz düzenleyici öğrenme, bireylerin kendi öğrenme süreçlerini bilişsel, üstbilişsel (metacognitive) ve motivasyonel olarak aktif bir şekilde yönetmesini ifade eder. ODÖTÖ ise bu içsel süreçlerin dışsal olarak nasıl desteklendiğini inceler.

Bu teşvik yapısı genellikle üç ana boyutta ele alınır: Planlama ve Hedef Belirlemeye Yönelik Destek, İzleme ve Değerlendirmeye Yönelik Destek, ve Motivasyonel ve Duygusal Desteğin Sağlanması. Ölçek, bu boyutlar aracılığıyla, öğrenme ortamının öz düzenleme stratejilerinin kullanımını ne ölçüde kolaylaştırdığını belirlemeye çalışır.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, Çelik Ercoşkun ve Gündoğdu (2017) tarafından yayımlanan makalede detaylandırılmıştır. Geliştirme sürecinde, ölçek maddelerinin ölçülmek istenen yapıyı ne derece doğru temsil ettiğini belirlemek amacıyla kapsamlı bir geçerlik analizi yürütülmüştür.

Bu çalışmalar genellikle kapsam geçerliği (uzman görüşleri ile), yapı geçerliği (faktör analizleri ile) ve ölçüt bağımlı geçerlik gibi yöntemleri içerir. Ölçeğin, öz düzenlemeyi teşvik etme yapısını başarıyla temsil ettiğini gösteren istatistiksel kanıtlar sunulmuştur. Kaynak bilgisi kısıtlı olduğundan, spesifik geçerlik katsayıları burada belirtilememektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri de geliştirme makalesinde sunulmuştur. Güvenirlik, ölçeğin tutarlılığını ve kararlılığını ifade eder. Bu, genellikle iç tutarlılık katsayıları (örneğin, Cronbach Alfa katsayısı) ve/veya test-tekrar test güvenilirliği yöntemleriyle belirlenir.

Yüksek iç tutarlılık değerleri, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir. Yazarların çalışması, Öz Düzenleyici Öğrenmeyi Teşvik Ölçeği’nin ilgili popülasyonlarda güvenilir sonuçlar ürettiğini istatistiksel olarak desteklemektedir. Kaynakta spesifik değerler belirtilmediği için, sadece güvenirlik çalışmasının yapıldığı bilgisi aktarılmaktadır.

Faktör Analizi

Öz Düzenleyici Öğrenmeyi Teşvik Ölçeği’nin yapı geçerliğini belirlemek amacıyla faktör analizi kullanılmıştır. Bu analiz, ölçek maddelerinin hangi alt boyutlar altında toplandığını ve teorik beklentilerle uyumlu olup olmadığını ortaya koyar.

Geliştirme çalışmasında, büyük olasılıkla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) teknikleri kullanılarak ölçeğin nihai faktör yapısı belirlenmiştir. Bu analizler sonucunda, ölçeğin çok boyutlu bir yapıya sahip olduğu ve öz düzenleyici öğrenmeyi teşvik etmenin farklı yönlerini temsil eden faktörlerden oluştuğu tespit edilmiştir.

Ölçme Aracı

Test Türü: Geliştirme

Format: Genellikle Likert tipi derecelendirme ölçeği formatında (örneğin, 5’li veya 7’li Likert) olduğu varsayılmaktadır, ancak kaynakta spesifik derecelendirme bilgisi (‘-‘) bulunmamaktadır.

Kullanılabilir Dil: Türkçe

Hedef Kitle: Eğitim ortamlarındaki öğrenciler veya öğretmenlerin algıları.

Yaş Grubu: Eğitim seviyesine bağlı olarak lise veya üniversite öğrencileri (genellikle öz düzenleme becerilerinin belirginleştiği gruplar).

Popülasyon Detayları: Orijinal çalışmanın örneklemi, ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışmasının yapıldığı eğitim kademesindeki öğrencilerden oluşmaktadır.

Test Metodolojisi: Psikometrik ölçek geliştirme süreci, madde havuzu oluşturma, uzman görüşü alma, pilot uygulama, faktör analizi ve güvenirlik hesaplamalarını içerir.

Anahtar Kelimeler

ÖDÖTÖ, Yapı Geçerliği, İç Tutarlılık, Öz Düzenleme, Eğitimde Ölçme ve Değerlendirme, Öğrenci Gelişimi, Öğretim Stratejileri.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilgi mevcut değildir.

İletişim E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar: Nilay Çelik Ercoşkun)

Yazışma Adresi: Bilgi mevcut değildir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: Ölçeğin geliştirme ve geçerlik/güvenirlik çalışması 2017 yılında yayımlanmıştır.

İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari kullanımı ve tam metin erişimi için sorumlu yazar (Nilay Çelik Ercoşkun) ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik çalışmalarda kullanım genellikle izin gerektirebilir.

Ölçeğin orijinal PDF dosyasına aşağıdaki bağlantıdan ulaşılabilir: oz-duzenleyici-ogrenmeyi-tesvik-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Çelik Ercoşkun N., ve Gündoğdu, K. (2017). Öz Düzenleyici Öğrenmeyi Teşvik Ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. Uluslararası Eğitim Programları ve Öğretim Çalışmaları Dergisi,7(13), 131-146.

Öz Düzenleyici Öğrenmeyi Teşvik Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Öz Düzenleyici Öğrenmeyi Teşvik Ölçeği’nin maddeleri, kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tam listesi için yukarıda belirtilen referans makaleye veya PDF bağlantısına başvurulması gerekmektedir.