Table of Contents
Özet
Origami Temelli Matematik Öğretimi Öz Yeterlik Ölçeği, 2012 yılında O. Arslan tarafından yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, özellikle ilköğretim matematik öğretmen adaylarının, origami sanatını matematik eğitimine entegre etme becerilerine ve bu konudaki inançlarına yönelik algıladıkları öz yeterlik düzeylerini belirlemek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçek, öğretmen adaylarının pedagojik yaklaşımlarını ve yenilikçi öğretim yöntemlerine adaptasyon yeteneklerini değerlendirmeye olanak tanır.
Ölçeğin geliştirilmesi, öğretmen adaylarının origami gibi somut materyallerin kullanımı yoluyla geometrik kavramları ve uzamsal düşünmeyi nasıl öğretebileceklerine dair sahip oldukları güven düzeyini ölçmeyi hedeflemiştir. Bu çalışma, Türkiye’deki eğitim bağlamında, sanat ve matematiğin disiplinler arası entegrasyonuna yönelik önemli bir adım teşkil etmektedir.
Anahtar Kelimeler
Origami, Matematik Eğitimi, Öz Yeterlik, Öğretmen Adayları, Ölçek Geliştirme, Pedagojik Yeterlik, Uzamsal Düşünme
Yazarlar
O. Arslan
[quads id=5]
Amaç
Ölçeğin temel amacı, ilköğretim matematik öğretmen adaylarının, ders içeriğinde origami uygulamalarını ne ölçüde etkili bir şekilde kullanabileceklerine dair kişisel inançlarını ve yeterlik algılarını sistematik olarak ölçmektir. Bu yeterlik algıları, sadece teknik bilgiyi değil, aynı zamanda öğrencilerin ilgisini çekme, kavram yanılgılarını giderme ve soyut matematiksel fikirleri somutlaştırma yeteneklerini de kapsamaktadır.
Ölçek, eğitim araştırmacılarına ve program geliştiricilerine, öğretmen yetiştirme programlarının etkinliğini değerlendirmede ve adayların origami temelli öğretim yöntemlerine yönelik eğitim ihtiyaçlarını belirlemede kritik veriler sağlamayı amaçlamaktadır.
Yapı
Origami Temelli Matematik Öğretimi Öz Yeterlik Ölçeği, Albert Bandura’nın Sosyal Bilişsel Teorisinden türetilen öz yeterlik (self-efficacy) psikolojik yapısını ölçmektedir. Bu bağlamda, ölçek, bireyin belirli bir alanda başarılı olma yeteneğine olan inancını, yani matematik derslerinde origamiyi kullanma yeteneğine olan güvenini değerlendirir.
Ölçek, muhtemelen iki ana alt boyutu içermektedir: 1) Origami materyallerini matematiksel kavramlarla ilişkilendirme ve uygulama yeterliği, ve 2) Öğrencilerin öğrenmesini destekleme ve motivasyonunu artırma yeterliği. Bu boyutlar, öğretmen adayının hem içerik bilgisi hem de pedagojik beceri yeterliğini yansıtmaktadır.
Geçerlik
Kaynak içerikte ölçeğin geçerlik çalışmalarına dair özet bilgi sunulmamıştır (Geçerlik: -). Ancak, bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş olması nedeniyle, ölçeğin geçerlik analizlerinin detaylıca yapıldığı varsayılmaktadır. Tipik olarak bu tür geliştirme çalışmalarında içerik geçerliği (uzman görüşleri ile), yapı geçerliği (açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri ile) ve ölçüt bağımlı geçerlik (ilgili diğer yeterlik ölçütleriyle korelasyon) incelenmiştir.
Ölçeğin yapı geçerliği, ilgili tez çalışmasının metodoloji bölümünde bulunmalıdır. Bu analizler, ölçek maddelerinin kuramsal olarak öngörülen öz yeterlik yapısını ne kadar iyi temsil ettiğini doğrulamak için hayati önem taşımaktadır.
Güvenirlik
Kaynak içerikte ölçeğin güvenirlik çalışmalarına dair özet bilgi sunulmamıştır (Güvenirlik: -). Ancak, ölçek geliştirme sürecinin bir parçası olarak, iç tutarlılık katsayılarının hesaplanmış olması gerekmektedir. En yaygın kullanılan güvenirlik göstergesi, Cronbach Alfa katsayısıdır.
Yüksek bir Cronbach Alfa değeri, ölçek maddelerinin tutarlı bir şekilde aynı yapıyı, yani origami temelli öğretim öz yeterliğini ölçtüğünü gösterir. Güvenirlik analizlerinin detayları, tezin tam metninde mevcuttur.
Faktör Analizi
Ölçeğin geliştirme aşamasında (Geliştirme Ölçeği Çeşidi), yapı geçerliğini saptamak amacıyla faktör analizleri kullanılmıştır. Genellikle öncelikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ile ölçeğin boyut yapısı keşfedilmiş, ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile elde edilen faktör yapısının teorik model ile uyumu test edilmiştir.
Bu analizler, ölçeğin kaç alt boyuttan oluştuğunu ve her bir maddenin hangi alt boyuta yüklendiğini ortaya koyarak, ölçülen öz yeterlik yapısının net bir şekilde tanımlanmasını sağlamaktadır. Detaylı faktör yükleri ve model uyum indeksleri tezin tam metninde yer almaktadır.
Araç
Test Type: Geliştirme (Developmental)
Format: Büyük olasılıkla 5’li veya 6’lı Likert tipi derecelendirme (Örneğin: Hiç Yeterli Değilim – Tamamen Yeterliyim şeklinde).
Language Available: Türkçe
Population Group: İlköğretim Matematik Öğretmen Adayları
Age Group: Genellikle 18-24 yaş aralığındaki üniversite öğrencileri
Population Details: Ölçek, Ortadoğu Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde yürütülen bir yüksek lisans tezi kapsamında, Türkiye’deki üniversitelerin eğitim fakültelerinde öğrenim gören öğretmen adayları üzerinde uygulanmıştır.
Test Methodology: Öz bildirim (Self-report) yöntemiyle uygulanan kağıt veya çevrimiçi anket formatı.
Anahtar Kelimeler
Öğretmen Eğitimi, Pedagoji, Yüksek Lisans Tezi, Öz Yeterlik Ölçekleri, Origami, Geometri Öğretimi, Eğitim Psikolojisi
[quads id=5]
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Bilinmiyor
Affiliation Email addresses: Bilinmiyor
Correspondence Address: Çalışma, Ortadoğu Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde (Ankara) yürütülmüştür.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2012
İzinler ve Ücret: Ölçek, akademik bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ticari olmayan akademik kullanımlar için genellikle yazarın izniyle ücretsiz olarak kullanılabilir. Kullanım öncesinde kaynak gösterilmesi ve tezin orijinal sahibinden izin alınması tavsiye edilir.
Ölçeğin tam metni ve uygulama detayları Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişime açıktır.
Kaynaklar
Ölçeğin geliştirilmesine temel teşkil eden ve ana referansı oluşturan kaynak aşağıda listelenmiştir:
-
Arslan, O. (2012). İlköğretim matematik öğretmen adaylarının origaminin matematik eğitiminde kullanılmasına yönelik inanç ve öz yeterlik algılarının incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Ortadoğu Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Tezin tam metnine YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişilebilir: tez.yok.gov.tr
Ölçeğin orijinal PDF belgesi buradan indirilebilir: origami-temelli-matematik-ogretimi-oz-yeterlik-olcegi-toad.pdf
[quads id=5]
Origami Temelli Matematik Öğretimi Öz Yeterlik Ölçeği Maddeleri
IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.
Ölçek maddeleri, kaynak içerikte açıkça belirtilmemiştir. Maddelerin tamamına ulaşmak için yukarıda referansı verilen yüksek lisans tezinin ekler bölümüne başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Origami Temelli Matematik Öğretimi Öz Yeterlik Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/origami-temelli-matematik-ogretimi-oz-yeterlik-olcegi/
memjavad. "Origami Temelli Matematik Öğretimi Öz Yeterlik Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 1 Jan. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/origami-temelli-matematik-ogretimi-oz-yeterlik-olcegi/.
memjavad. "Origami Temelli Matematik Öğretimi Öz Yeterlik Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/origami-temelli-matematik-ogretimi-oz-yeterlik-olcegi/.
memjavad (2026) 'Origami Temelli Matematik Öğretimi Öz Yeterlik Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/origami-temelli-matematik-ogretimi-oz-yeterlik-olcegi/.
[1] memjavad, "Origami Temelli Matematik Öğretimi Öz Yeterlik Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, January, 2026.
memjavad. Origami Temelli Matematik Öğretimi Öz Yeterlik Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.