Okul Öncesi Öğretmenlerine Yönelik İnovatif Düşünme Eğilimi Ölçeği

Özet

Okul Öncesi Öğretmenlerine Yönelik İnovatif Düşünme Eğilimi Ölçeği, Büşra Bilir tarafından 2021 yılında hazırlanan bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Ölçeğin temel amacı, okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan öğretmenlerin inovatif düşünme eğilimlerini geçerli ve güvenilir bir şekilde ölçmektir. Tek boyutlu ve 10 maddeden oluşan bu araç, öğretmenlerin yenilikçi fikirler üretme, hayal gücü ile gerçekliği ilişkilendirme ve mesleki ortamlarına değer katma inançlarını değerlendirmektedir. Yapılan analizler, ölçeğin psikometrik özelliklerinin güçlü olduğunu göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

İnovatif Düşünme Eğilimi, Okul Öncesi Öğretmenleri, Ölçek Geliştirme, Yüksek Lisans Tezi, Yenilikçilik, Eğitim Psikolojisi.

Yazarlar

Büşra Bilir

Amaç

Bu ölçeğin geliştirilme amacı, okul öncesi öğretmenlerinin mesleki bağlamda yenilikçi yaklaşımları benimseme ve uygulama konusundaki doğal eğilimlerini belirleyecek, alana özgü, standart bir ölçme aracı sunmaktır. Ölçek, eğitimdeki inovasyon düzeyini artırmaya yönelik araştırmalara ve müdahalelere zemin hazırlamayı hedeflemektedir. Geliştirme süreci, öğretmenlerin inovatif potansiyellerini tanımlayarak eğitim politikalarının bu yönde şekillenmesine katkıda bulunmayı amaçlamıştır.

Yapı

Okul Öncesi Öğretmenlerine Yönelik İnovatif Düşünme Eğilimi Ölçeği, öğretmenlerin yenilikçi fikir üretme, problemlere yaratıcı çözümler bulma ve mevcut durumu iyileştirme arzusunu temsil eden tek bir psikolojik yapıyı ölçmektedir. Bu yapı, bireyin hayal gücünü pratik uygulamalarla birleştirme becerisini ve değişime açık olma tutumunu kapsamaktadır. Ölçek, bu eğilimi bir bütün olarak ele alarak, öğretmenlerin inovatif düşünme düzeylerini nicel olarak ifade etmeye olanak tanır.

Geçerlik

Ölçeğin yapısal yeterliliği ve ölçtüğü özelliği temsil etme kapasitesi çeşitli geçerlik analizleriyle incelenmiştir. Özellikle Ölçüt Geçerliği (Criterion Validity) sonuçları, ölçeğin diğer ilgili yapılarla beklenen ilişkileri sergilediğini göstermiştir. Yapılan analizlerde, ölçek ile Bireysel Yenilikçilik Ölçeği arasında pozitif yönde orta düzeyde bir korelasyon (.674) bulunmuştur. Bu, yüksek yenilikçilik eğilimine sahip bireylerin bu ölçekten de yüksek puan aldığını destekler. Ayrıca, Değişime Direnç Ölçeği ile negatif yönde orta düzeyde bir korelasyon (-.307) tespit edilmiştir ki bu da inovatif düşünme eğilimi yüksek olanların değişime daha az direnç gösterdiği hipotezini doğrulamaktadır. Bu bulgular, ölçeğin yapısal geçerlik kanıtlarını sunmaktadır.

Güvenirlik

Ölçeğin tutarlılığı ve kararlılığı hem iç tutarlılık hem de test-tekrar test yöntemleriyle değerlendirilmiştir. Ölçeğin iç tutarlılığı, Cronbach Alfa katsayısı ile hesaplanmış ve .85 olarak bulunmuştur. Bu değer, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü ve kabul edilebilir düzeyde yüksek bir güvenirlike sahip olduğunu göstermektedir. Ayrıca, ölçeğin zaman içindeki kararlılığını inceleyen Test Tekrar Test güvenirlik analizi sonuçları .92 gibi oldukça yüksek bir katsayıya işaret etmiş, bu da ölçeğin ölçtüğü yapının zamanla sabit kaldığını ve sonuçların güvenilir olduğunu kanıtlamıştır.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapısal modeli, hem keşfedici hem de doğrulayıcı faktör analizleri kullanılarak incelenmiştir. Ölçek, teorik beklentilere uygun olarak 10 maddeden oluşan tek boyutlu bir yapı sergilemiştir.

• Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA): Açımlayıcı Faktör Analizi sonuçlarına göre, tek faktörlü yapı toplam varyansın %38’ini açıklamaktadır. Bu oran, tek boyutlu bir ölçek için yeterli kabul edilmektedir.

• Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA): Tek faktörlü modelin veri ile uyumunu test etmek için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yapılmıştır. Elde edilen uyum indeksleri modelin mükemmel düzeyde uyum sağladığını göstermiştir: CMIN/DF değeri 2.411, CFI değeri .98, GFI değeri .96, NNFI değeri .97 ve RMSEA değeri .059 olarak bulunmuştur. Bu değerler, tek faktörlü yapının geçerliliğini güçlü bir şekilde desteklemektedir.

Araç

Test Türü: Geliştirme

Format: 10 maddeden oluşan, 5’li Likert tipi derecelendirme formatındadır.

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Öğretmenler

Yaş Grubu: Yetişkin

Popülasyon Detayları: Okul Öncesi Öğretmenleri

Test Metodolojisi: Öz bildirime dayalı ölçek olup, katılımcıların kendi inovatif düşünme eğilimlerini değerlendirmeleri beklenir.

Anahtar Kelimeler

Okul Öncesi, Öğretmen Eğitimi, İnovasyon, Psikometrik Özellikler, Likert Ölçeği, Faktör Analizi.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanıtıcısı: Bilgi mevcut değil.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Hasan Kalyoncu Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Gaziantep.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Büşra Bilir’in 2021 yılında tamamladığı yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Kullanım ve izin koşulları için sorumlu yazar ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Ölçeğin derecelendirme sistemi aşağıdaki gibidir:

• 1 = Bana Hiç Uygun Değil
• 5 = Bana Tamamen Uygun

Orijinal çalışma PDF dosyası indirme bağlantısı mevcuttur: okul-oncesi-ogretmenlerine-yonelik-inovatif-dusunme-egilimi-olcegi-toad.pdf

Kaynaklar

Bilir, B. (2021). Okul Öncesi Öğretmenlerine Yönelik İnovatif Düşünme Eğilimi Ölçeği (Yüksek lisans tezi). Hasan Kalyoncu Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Gaziantep. (Erişim Linki: tez.yok.gov.tr)

Okul Öncesi Öğretmenlerine Yönelik İnovatif Düşünme Eğilimi Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmuş olup, hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

5. Hayallerim ile gerçek yaşam arasında ilişki kurmaya çalışırım.
6. Hangi koşullarda çalışırsam çalışayım yenilikçi fikirlerimle oraya değer katacağıma inanırım.