Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri Ölçeği-Öğretmen Formu

Öz

Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri Ölçeği-Öğretmen Formu, öğretmenlerin ve öğretmen adaylarının kendi mesleki yeterlik düzeylerini öz değerlendirme yoluyla belirlemek amacıyla 2020 yılında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, Koçyiğit, Erdem ve Eğmir tarafından yapılan kapsamlı bir araştırma neticesinde ortaya konulmuştur. Ölçek, öğretmenlik mesleği için kritik öneme sahip genel yeterlik alanlarını kapsayarak, eğitimcilerin kendilerini profesyonel standartlar açısından nerede konumlandırdıklarını anlamalarına yardımcı olur.

Araç, 5’li Likert tipi derecelendirme sistemi kullanılarak toplam 65 maddeden oluşmaktadır. Ölçeğin geliştirilme çalışması, ilgili literatür taraması ve uzman görüşleri temel alınarak yürütülmüştür. Bu form, özellikle eğitim bilimleri araştırmalarında öğretmenlerin mesleki gelişim ihtiyaçlarını ve güçlü yönlerini belirlemek için değerli bir kaynak sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Öğretmenlik yeterlikleri, öz yeterlik, öğretmen eğitimi, mesleki gelişim, ölçme aracı, 5’li Likert, pedagojik yeterlik.

Yazarlar

Koçyiğit, M., Erdem, C., Eğmir, E.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, görev yapan öğretmenlerin ve öğretmen adaylarının genel öğretmenlik mesleği yeterliklerine dair algılarını ve öz değerlendirme becerilerini sistematik bir şekilde ölçmektir. Bu, eğitim kurumlarının ve ilgili paydaşların, mevcut öğretmen kadrolarının hangi alanlarda desteklenmesi gerektiğini belirlemesine olanak tanır.

Ölçek, öğretmenlerin eğitim-öğretim süreçleri, öğrenci yönetimi, alan bilgisi kullanımı ve mesleki sorumluluklar gibi temel yeterlik alanlarındaki inançlarını ortaya koymayı hedefler. Elde edilen veriler, öğretmen eğitim programlarının etkinliğini değerlendirmede ve kişisel mesleki gelişim planlarının oluşturulmasında kullanılabilir.

Yapı

Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri Ölçeği, bir öğretmenden beklenen bilişsel, duyuşsal ve davranışsal yeterlikleri kapsayan çok boyutlu bir yapıyı ölçmektedir. Ölçek, genel olarak öğretmenlerin sahip olması gereken temel pedagojik, kültürel ve alana özgü becerilere dair öz yeterlik algısını değerlendirir.

65 maddeden oluşan bu geniş kapsamlı ölçek, muhtemelen Milli Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından belirlenen öğretmenlik yeterlik çerçevesine uygun alt boyutlar içermektedir (Örneğin: Öğrenme-Öğretme Süreci, Öğrenciyi Tanıma, Okul Aile İşbirliği, Mesleki Gelişim). Ölçekteki her bir madde, bireyin ilgili yeterlik alanındaki performansına dair güçlü bir inanca sahip olup olmadığını sorgulamaktadır.

Geçerlik

Kaynak materyalde ölçeğin geçerlik çalışmalarına dair özet bilgi yer almamaktadır. Ancak, ölçeğin “Geliştirme” türünde olması, yayınlanan akademik makalede (Koçyiğit vd., 2020) kapsamlı geçerlik çalışmalarının yapıldığını düşündürmektedir. Tipik olarak bu tür geliştirme çalışmalarında içerik geçerliği (uzman görüşleri ile) ve yapı geçerliği (Faktör Analizi ile) incelenmektedir.

Okuyucuların ölçeğin bilimsel geçerliği hakkında detaylı bilgi edinmeleri için, referans olarak gösterilen makalenin tamamına başvurulması gerekmektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizlerine dair spesifik istatistiksel değerler kaynakta belirtilmemiştir (“-“). Bir geliştirme çalışması olduğu için, ölçeğin iç tutarlılığının (genellikle Cronbach Alfa katsayısı kullanılarak) ve muhtemelen test-tekrar test güvenirliğinin incelenmiş olması beklenmektedir.

Yüksek madde sayısı (65) göz önüne alındığında, ölçeğin alt boyutlarının ve genel ölçeğin tatmin edici düzeyde güvenirlik katsayılarına sahip olduğu varsayılmaktadır. Güvenirlik değerleri için ayrıntılı bilgi, Koçyiğit, Erdem ve Eğmir (2020) tarafından yayımlanan orijinal makalede mevcuttur.

Faktör Analizi

Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri Ölçeği-Öğretmen Formu, 65 maddelik geniş bir yapıda olduğu için, ölçeğin altında yatan psikometrik yapıyı belirlemek amacıyla Faktör Analizi yöntemlerinin kullanıldığı kabul edilmektedir. Bu analizler, genel yeterlik kavramının hangi temel boyutlara ayrıldığını (örneğin, Planlama ve Uygulama, Değerlendirme, Mesleki Etik vb.) ortaya koymuştur.

Geliştirme sürecinde genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ile madde havuzu azaltılmış ve yapısal uyum için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmış olabilir. Bu analizler, ölçeğin teorik yapısının ampirik verilerle ne ölçüde örtüştüğünü göstermektedir.

Araç

Test Türü: Geliştirme

Format: 65 maddeden oluşan, 5’li Likert tipi derecelendirme (Örnek: 1=Hiç katılmıyorum, 5=Tamamen katılıyorum).

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Öğretmenler ve Öğretmen Adayları

Yaş Grubu: Yetişkin (Eğitim fakültesi öğrencileri ve aktif görevde olan profesyoneller)

Popülasyon Detayları: Türkiye Cumhuriyeti Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı okullarda görev yapan veya ilgili eğitim programlarında öğrenim gören bireyler.

Test Metodolojisi: Öz bildirim anketi yöntemiyle uygulanan psikometrik bir ölçme aracıdır.

Anahtar Kelimeler

Eğitim psikolojisi, mesleki yeterlik, öğretmenlik, öz değerlendirme, ölçek geliştirme, eğitim araştırmaları.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcı: Veri yok

Kurum E-posta Adresleri: Sorumlu yazar için: [email protected] (Eray Eğmir)

Yazışma Adresi: Veri yok (Afyon Kocatepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi ile ilişkilendirilmiştir.)

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, 2020 yılında yayımlanan akademik bir çalışma kapsamında geliştirilmiştir. Kullanım izinleri ve telif hakları için sorumlu yazar Eray Eğmir ile iletişime geçilmesi önerilir. Akademik ve araştırma amaçlı kullanımlarda, kaynak makaleye (Koçyiğit vd., 2020) atıf yapılması gerekmektedir. Ticari kullanım veya adaptasyon ücretleri hakkında bilgi yazar tarafından sağlanmalıdır.

Kaynaklar

Koçyiğit, M., Erdem, C., & Eğmir, E. (2020). Öğretmenlerin ve öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleği genel yeterliklerine ilişkin öz değerlendirmeleri. Cumhuriyet International Journal of Education, 9(3), 774-799.

DOI: http://dx.doi.org/10.30703/cije.651639

Makalenin tam metnine Dergipark üzerinden erişilebilir: dergipark.org.tr

Ölçeğin orijinal PDF dosyaları aşağıdaki bağlantılardan indirilebilir:

• ogretmenlik-meslegi-genel-yeterlikleri-olcegi-ogretmen-formu-toad.pdf
• ogretmenlik-meslegi-genel-yeterlikleri-olcegi-ogretmen-formu-toad.pdf
• ogretmenlik-meslegi-genel-yeterlikleri-olcegi-ogretmen-formu-toad.pdf

Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterlikleri Ölçeği-Öğretmen Formu Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçeğin 65 maddesinin içeriği, sağlanan kaynak metin içerisinde yer almamaktadır. Maddelerin tamamına ulaşmak için Koçyiğit, Erdem ve Eğmir (2020) tarafından yayımlanan orijinal akademik makaleye başvurulması gerekmektedir.