Öğretmenlerde ve Öğrencilerde, Yapılandırmacı Öğrenme Ortamı Ölçeği

Özet

Öğretmenlerde ve Öğrencilerde, Yapılandırmacı Öğrenme Ortamı Ölçeği, eğitim ortamlarının yapılandırmacı öğrenme felsefesine ne ölçüde uygun olduğunu hem öğretmenlerin hem de öğrencilerin bakış açısıyla değerlendirmek amacıyla uyarlanmış bir ölçektir. Ölçek, öğrenme çevresinin kalitesini ve boyutlarını ölçmeyi hedefler. Orijinal çalışmada, ölçeğin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışmaları yapılmış, 30 madde ve 7 alt boyuttan oluşan yapısı doğrulanmıştır. Bu ölçek, eğitim araştırmacıları ve uygulayıcıları için yapılandırmacı yaklaşımların sınıflarda ne kadar etkin uygulandığını anlamada kritik bir araçtır.

Anahtar Kelimeler

Yapılandırmacı öğrenme, Öğrenme ortamı, Ölçek uyarlama, Geçerlik, Güvenirlik, Eğitim psikolojisi, Faktör analizi

Yazarlar

Fer, S., Cırık, İ.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, okullardaki öğrenme ortamının algılanan niteliklerini ve bu ortamın yapılandırmacı eğitim ilkelerine ne kadar uyduğunu sistematik olarak ölçmektir. Bu amaç doğrultusunda, ölçek iki farklı formda (öğretmen ve öğrenci) kullanılarak, aynı ortamın farklı paydaşlar tarafından nasıl deneyimlendiği karşılaştırmalı olarak analiz edilebilir.

Ölçek, eğitim bilimleri alanında yapılan araştırmalara katkı sağlamak, öğrenme ortamlarının geliştirilmesi gereken yönlerini belirlemek ve dolayısıyla öğretim süreçlerinin kalitesini artırmak için tasarlanmıştır. Özellikle yapılandırmacı öğrenme ortamı bileşenlerinin değerlendirilmesi, pedagojik müdahalelerin etkinliğini ölçmede önemli bir rol oynamaktadır.

Yapı (Ölçülen Yapı)

Bu ölçek, eğitim psikolojisi ve pedagojide merkezi bir rol oynayan yapılandırmacı öğrenme ortamının çok boyutlu yapısını ölçmektedir. Yapılandırmacılık, bilginin pasif alımı yerine öğrenen tarafından aktif olarak inşa edildiği ilkesine dayanır. Ölçek, bu ortamın öğrencilerin ve öğretmenlerin gözünden algılanan niteliklerini yansıtan toplam 7 alt boyuttan oluşmaktadır.

Ölçek, 30 maddeden oluşmakta olup, her bir alt boyut, öğrenci özerkliği, işbirliği, gerçek dünya bağlamı ve eleştirel düşünme gibi yapılandırmacı prensipleri yansıtan spesifik öğrenme ortamı özelliklerini değerlendirmektedir. Bu çok boyutlu yapı sayesinde, araştırmacılar ortamın hangi yönlerinin daha güçlü veya zayıf olduğunu detaylıca saptayabilirler.

Geçerlik

Ölçeğin Türkçe uyarlama çalışmasında, yapısal uygunluğunu ve kavramsal bütünlüğünü kanıtlamak amacıyla yapı geçerliği çalışmaları yürütülmüştür. Bu çalışmalar kapsamında, ölçeğin maddelerinin teorik olarak ölçmesi beklenen alt boyutlarla ne derece uyumlu olduğunu belirlemek için istatistiksel yöntemler kullanılmıştır.

Yapı geçerliğini saptamak için temel olarak faktör analizi uygulanmıştır. Bu analiz, 30 maddenin 7 alt boyuta ayrıldığını ve bu alt boyutların kuramsal yapıyı desteklediğini göstermiştir. Faktör yüklerinin incelenmesi, maddelerin ilgili oldukları faktör altında yeterli düzeyde toplandığını ve ölçeğin yapılandırmacı öğrenme ortamı konseptini başarılı bir şekilde ölçtüğünü doğrulamıştır.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik analizleri hem iç tutarlılık hem de dış tutarlılık açısından kapsamlı bir şekilde incelenmiştir. İç tutarlık güvenirliği, ölçeğin maddelerinin aynı yapıyı ne kadar tutarlı bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir ve Alpha katsayısı ile raporlanmıştır.

• İç Tutarlık (Cronbach Alpha): Ölçeğin bütününün iç tutarlık güvenirliği öğretmen puanlarında oldukça yüksek bir değer olan 0.95 olarak, öğrenci puanlarında ise yine güçlü bir tutarlılık gösteren 0.91 olarak saptanmıştır. Bu yüksek değerler, ölçeğin farklı formlarının içsel olarak son derece tutarlı olduğunu göstermektedir.

• Madde-Toplam Korelâsyonu: Faktör maddelerinin iç tutarlık güvenirliği, madde-toplam korelâsyonları aracılığıyla detaylandırılmıştır. Öğretmen ölçeğinde bu değerler 0.44 ile 0.78 arasında, öğrenci formunda ise 0.36 ile 0.63 arasında değişmektedir. Bu korelâsyon aralıkları, maddelerin genel ölçek puanına anlamlı katkı sağladığını işaret etmektedir.

• Dış Tutarlık (Test-Tekrar Test): Dış tutarlık güvenirliği için öğretmen formunda test-tekrar test tekniği uygulanmıştır. Elde edilen Pearson korelâsyon değerleri 0.56 ile 0.95 arasında değişmiştir. Bu sonuçlar, ölçeğin zaman içinde tutarlı sonuçlar verme yeteneğine sahip olduğunu kanıtlamaktadır.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapısal doğrulaması için uygulanan faktör analizi, uyarlama çalışmasının temel geçerlik adımıdır. Bu analiz, ölçeğin orijinal yapısının Türkçe örneklemde de korunduğunu ve maddelerin beklenen alt boyutlar altında gruplandığını göstermiştir.

Faktör analizi sonucunda, 30 maddenin 7 temel alt boyutu temsil ettiği belirlenmiştir. Bu alt boyutlar, yapılandırmacı öğrenme ortamının çok yönlü doğasını istatistiksel olarak desteklemektedir. Analiz bulguları, ölçeğin teorik yapısının güçlü olduğunu ve amaca uygun bir şekilde kullanılabileceğini teyit etmektedir.

Ölçek Bilgileri

Test Type: Uyarlama

Format: 30 madde ve 7 alt boyuttan oluşan, öz bildirim ölçeği.

Language Available: Türkçe

Population Group: Öğretmenler ve Öğrenciler

Age Group: Eğitim seviyesine bağlı olarak değişmekle birlikte, yapılandırmacı öğrenme ortamının algılanabileceği yaş grupları. (Genellikle ortaokul ve lise öğrencileri ile tüm seviyelerdeki öğretmenler)

Population Details: Ölçek, eğitim kurumlarında görev yapan öğretmenler ve bu kurumlarda öğrenim gören öğrenciler üzerinde kullanıma uygundur.

Test Methodology: 5’li Likert tipi derecelendirme (1= Hiç – 5= Tamamen).

Ölçeğin orijinal dökümanı (DOC formatında) aşağıdaki adresten indirilebilir: ogretmenlerde-ve-ogrencilerde-yapilandirmaci-ogrenme-ortami-olcegi-toad.doc

Anahtar Kelimeler

Eğitimde değerlendirme, Yapı geçerliği, Cronbach Alpha, Test-tekrar test, Pedagoji, Öğrenci algısı, Öğretmen algısı

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Bilgi mevcut değildir.

Affiliation Email addresses: Sorumlu yazar Seval FER için iletişim e-postası: [email protected]

Correspondence Address: Bilgi mevcut değildir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: Ölçeğin geçerlik ve güvenirlik çalışması 2006 yılında yayımlanmıştır.

İzinler ve Ücret: Ölçeğin kullanımı için sorumlu yazar Seval FER ile iletişime geçilmesi önerilmektedir. Ticari kullanım ve telif hakları konusunda yazarın izni gereklidir.

Kaynaklar

Fer, S., & Cırık, İ. (2006). Öğretmenlerde ve öğrencilerde, yapılandırmacı öğrenme ortamı ölçeğinin geçerlik ve güvenirlik çalışması nedir. Yeditepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2(1), 1-26.

Öğretmenlerde ve Öğrencilerde, Yapılandırmacı Öğrenme Ortamı Ölçeği Maddeleri

IMPORTANT: The following scale items must be preserved in their original language and must not be changed in any way.

Ölçek maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır. Ölçek toplam 30 maddeden ve 7 alt boyuttan oluşmaktadır. Tam maddeler için yukarıda belirtilen referans makaleye veya sorumlu yazara başvurulması gerekmektedir.