Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği

Özet

Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği (ÖTYÖYÖAÖ), öğretmenlerin öğrencilerin ters yüz öğrenme (flipped learning) ortamlarında gösterdikleri yeterliklere ve bu öğrenme modeline ne derece uyum sağlayabildiklerine dair algılarını ölçmek amacıyla geliştirilmiş bir psikometrik araçtır. 2019 yılında Erensayin, Güler ve Erensayin tarafından geliştirilen bu ölçek, eğitim alanında yenilikçi pedagojik yaklaşımların uygulanabilirliğini ve öğrenci başarısındaki rolünü öğretmen perspektifinden değerlendirmeyi hedeflemektedir. Ölçek, toplam 26 maddeden oluşmakta olup, geçerlik ve güvenirlik çalışmaları ile desteklenmiştir.

Ölçeğin temel amacı, öğretmenlerin, öğrencilerin ders videolarını bağımsız izleme, kendi kendine öğrenme yeteneği ve esnek öğrenme zamanlarını yönetme gibi ters yüz öğrenme modelinin gerektirdiği becerilere sahip olup olmadığına dair inanç düzeylerini belirlemektir. Bu sayede, uygulanan ters yüz öğrenme modellerinin başarısı ve geliştirilmesi gereken öğrenci yeterlik alanları tespit edilebilir.

Anahtar Kelimeler

Ters Yüz Öğrenme, Öğretmen Algısı, Öğrenci Yeterliği, Ölçek Geliştirme, Güvenirlik, Geçerlik, Eğitim Teknolojisi, Ölçme ve Değerlendirme.

Yazarlar

Erensayin, E., Güler, Ç., Erensayin, E.

Amaç

Bu ölçeğin birincil amacı, öğretmenlerin, öğrencilerin ters yüz öğrenme (flipped learning) modelinin gerektirdiği bağımsız ve esnek öğrenme süreçlerini başarıyla yürütebilme yeteneklerine dair algılarını geçerli ve güvenilir bir şekilde ölçebilecek bir araç sunmaktır. Ters yüz öğrenme, öğrencilerin sınıf dışı zamanlarda içeriği önceden öğrenmesini ve sınıf içinde pratik yaparak derinlemesine çalışmasını gerektirdiğinden, bu modelin başarısı büyük ölçüde öğrencilerin kendi kendine öğrenme yeterliklerine bağlıdır. Ölçek, bu yeterliklerin öğretmen gözünden nasıl değerlendirildiğini ortaya koyar.

Yapı

Ölçek, öğretmenlerin öğrencilere atfettiği öğrenme yeterliklerini ölçmektedir. Temel psikolojik yapı, öğretmenin öğrencilerin öğrenme bağımsızlığına ve yeni öğrenme teknolojilerine adaptasyonuna yönelik inançlarıdır. Bu yapı, genellikle öğrencilerin dışsal dönüt olmadan öğrenme materyallerini (örneğin ders videolarını) işleyebilme, esnek zaman yönetimini kullanabilme ve sınıf dışında doğru öğrenmeyi gerçekleştirebilme kapasiteleri gibi boyutları içermektedir. Bu algısal yapı, pedagojik kararları ve ders tasarımını doğrudan etkilediği için eğitim araştırmalarında kritik öneme sahiptir.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, hem kapsam hem de yapı geçerliği üzerine odaklanmıştır.

  • Kapsam Geçerliği: Ölçekte yer alan her bir maddenin ölçülmek istenen özellikleri ne derece temsil ettiğini ve ölçülmek istenen alanı ne derece kapsadığını belirlemek amacıyla uzman görüşüne başvurulmuştur. Uzman değerlendirmeleri, maddelerin ters yüz öğrenme yeterlikleri yapısıyla ilişkisini doğrulamıştır.
  • Yapı Geçerliği: Ölçeklerin yapı geçerliklerini belirlemek için elde edilen verilerle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulanmıştır. AFA sonuçları, ölçeğin teorik olarak öngörülen yapıyı desteklediğini göstermiştir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik düzeyi, iç tutarlılık ve bileşik güvenirlik yöntemleri kullanılarak kapsamlı bir şekilde incelenmiştir.

  • İç Tutarlılık Güvenirliği: Ölçeğin toplam puanlarının güvenirlik düzeyi, yaygın bir iç tutarlılık göstergesi olan Cronbach’s Alpha katsayısı ile test edilmiştir. Bu katsayının yüksek değerler göstermesi, ölçek maddelerinin tutarlı bir yapıyı ölçtüğüne işaret etmektedir.
  • Bileşik Güvenirlik ve Ortalama Varyans Çıkarımı: Güvenirlik analizlerinde ayrıca ortalama varyansı çıkarılarak (average variance extracted – AVE) ve bileşik güvenirlik (composite reliability – CR) hesaplamaları yapılmıştır.

İncelenen değerler, bütün faktörlerdeki CR değerlerinin 0.739 değerinin üstünde olduğunu ortaya koymaktadır. Bu sonuçlar, hem faktörlerin hem de ölçeğin tamamının bileşik güvenirlik açısından yüksek ve yeterli düzeyde olduğunu doğrulamaktadır.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapı geçerliğini tespit etmek amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılmıştır. AFA, veri setindeki değişkenler arasındaki ilişkileri inceleyerek, maddelerin hangi temel boyutlar (faktörler) altında toplandığını belirlemiştir. Bu analiz, ölçeğin kavramsal yapısının ampirik verilerle uyumlu olduğunu göstermiş ve ölçeğin çok boyutlu yapısını ortaya koymuştur.

Ölçek Bilgileri

Test Türü: Geliştirme (Developmental Scale)

Format: Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği (Likert-Type Rating Scale)

Dil Durumu: Türkçe

Popülasyon Grubu: Öğretmenler

Yaş Grubu: Belirtilmemiş (Genel olarak çalışan öğretmen popülasyonu)

Popülasyon Detayları: Ölçek, öğrencilerin ters yüz öğrenme yeterliklerine dair algıları ölçtüğü için, ters yüz öğrenme modelini uygulayan veya bu model hakkında bilgi sahibi olan öğretmenler hedeflenmiştir.

Test Metodolojisi: Ölçek, 5’li Likert tipi derecelendirme kullanmaktadır:

  • Bir: Hiç Uygun Değil
  • İki: Uygun Değil
  • Üç: Biraz Uygun Biraz Uygun Değil
  • Dört: Uygun
  • Beş: Kesinlikle Uygun

Anahtar Kelimeler

Öğretmen Eğitimi, Pedagojik Algı, Cronbach Alpha, Faktör Analizi, Bileşik Güvenirlik, Kapsam Geçerliği, Yapı Geçerliği.

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Eren ERENSAYIN

Yazar ORCID Tanıtıcısı: Bilgi Mevcut Değil

Kurumsal E-posta Adresleri: Bilgi Mevcut Değil

İletişim Adresi: [email protected]

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2019

İzinler ve Ücret: Ölçeğin ticari kullanımı veya telif hakları hakkında spesifik bilgi mevcut değildir. Akademik çalışmalarda kullanım için sorumlu yazarla iletişime geçilmesi tavsiye edilir.

Kaynaklar

Erensayin, E., Güler, Ç. ve Erensayin, E. (2019). Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği geçerlik ve güvenirliği. Ispec 3. Uluslararası Sosyal ve Beşeri Bilimler Kongresi Tam Metin Kitabı (s.400-404) içinde. Van, Türkiye.

Ölçeğin orijinal PDF dosyaları aşağıdaki bağlantılardan indirilebilir:

Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği Maddeleri

Ölçek toplam 26 Maddeden Oluşmaktadır. Aşağıda örnek maddeler sunulmuştur:

  • Öğrencilerim, sınıf dışında kendi kendilerine öğrendiklerinde doğru öğrenmeler gerçekleştirebilir.
  • Öğrencilerim, ders videolarını izlerken anında dönüt almasalar da doğru öğrenmeler gerçekleştirebilir.
  • Daha esnek öğrenme zamanı (İstediği zaman diliminde) sunulduğunda öğrencilerim daha iyi öğrenebilir.

Cite this article

memjavad (2026). Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/ogrencilerin-ters-yuz-ogrenme-yeterliklerine-yonelik-ogretmen-algi-olcegi/

memjavad. "Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2 Feb. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/ogrencilerin-ters-yuz-ogrenme-yeterliklerine-yonelik-ogretmen-algi-olcegi/.

memjavad. "Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/ogrencilerin-ters-yuz-ogrenme-yeterliklerine-yonelik-ogretmen-algi-olcegi/.

memjavad (2026) 'Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/ogrencilerin-ters-yuz-ogrenme-yeterliklerine-yonelik-ogretmen-algi-olcegi/.

[1] memjavad, "Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, February, 2026.

memjavad. Öğrencilerin Ters Yüz Öğrenme Yeterliklerine Yönelik Öğretmen Algı Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.

Download Post (.PDF)
PDF