Öğrenci Sinizm Ölçeği

Özet

Öğrenci Sinizm Ölçeği, Ali Rıza Terzi ve R. Derin tarafından 2020 yılında yükseköğretim öğrencileri arasındaki sinizm düzeyini ölçmek amacıyla geliştirilmiş özgün bir psikometrik araçtır. Bu ölçek, özellikle öğrencilerin eğitim sistemine, kurumlara ve genel olarak akademik hayata karşı geliştirdiği olumsuz tutumları, şüpheci yaklaşımları ve güvensizlik algılarını belirlemeyi hedefler. Ölçeğin geliştirme süreci, kapsamlı bir literatür taraması, uzman görüşleri alınması ve ileri düzey faktör analizi teknikleri kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Çalışma, yükseköğretim bağlamında sinizm kavramının boyutlarını ve öğrencilerin kurumsal bağlılık düzeylerini ortaya koyması açısından önemlidir.

Anahtar Kelimeler

Öğrenci sinizmi, akademik sinizm, yükseköğretim, ölçek geliştirme, psikometrik özellikler, kurumsal güvensizlik.

Yazarlar

Ali Rıza Terzi, R. Derin.

Amaç

Ölçeğin temel amacı, Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarında öğrenim görmekte olan öğrencilerin, eğitim süreçlerine, üniversite yönetimine ve geleceğe yönelik inançlarına dair sahip oldukları sinik tutumların yoğunluğunu güvenilir ve geçerli bir şekilde tespit etmektir. Sinizm, akademik başarıyı, motivasyonu ve kurumsal bağlılığı olumsuz etkilediğinden, bu ölçek öğrencilerin psikososyal durumlarının anlaşılmasına kritik katkılar sağlamaktadır.

Bu araç, eğitim bilimleri ve psikoloji alanındaki araştırmacılara, öğrencilerin sistemle olan ilişkilerindeki kopuklukları ve potansiyel destek ihtiyaçlarını saptamada yardımcı olmayı amaçlamaktadır. Elde edilen veriler, üniversitelerin öğrenci memnuniyetini artırmaya ve eğitim politikalarını iyileştirmeye yönelik somut adımlar atmasına olanak tanır.

Yapı (Kuramsal Çerçeve)

Öğrenci Sinizm Ölçeği, sinizm kavramını özellikle akademik ve kurumsal bağlamda ele almaktadır. Sinizm, genellikle şüpheci ve olumsuz bir dünya görüşü olarak tanımlanır; bu ölçekte ise öğrencilerin üniversite sisteminin dürüstlüğüne, eğitim kalitesine, kurumların vaatlerini yerine getirme yeteneğine ve gelecek beklentilerine dair inançsızlıklarını yansıtan bilişsel ve duygusal tepkileri ölçer.

Ölçek, öğrencilerin sisteme olan inanç kaybını, geleceğe yönelik umutsuzluklarını ve akademik görevlerine karşı duyarsızlaşmalarını ölçen çok boyutlu bir yapıya sahiptir. Geliştirme sürecinde, ölçeğin kavramsal yapısının yükseköğretim ortamına özgü sinizm boyutlarını kapsadığı varsayılmıştır.

Geçerlik

Ölçeğin geliştirme çalışmasında geçerlik analizleri, yapısal uygunluğu test etmek amacıyla yürütülmüştür. Kaynak makalede detaylı bulgular sunulmakla birlikte, ölçeğin geçerliği için yapı geçerliği (faktör analizi) ve kapsam geçerliği (uzman görüşleri) yöntemleri kullanılmıştır. Kapsam geçerliği, maddelerin ölçülmek istenen sinizm yapısını ne ölçüde temsil ettiğini belirlemek için alan uzmanlarının değerlendirmeleriyle sağlanmıştır.

Yapı geçerliği kapsamında uygulanan istatistiksel analizler, ölçeğin kuramsal yapıyı başarıyla temsil ettiğini göstermiştir. Ayrıca, ölçüt bağımlı geçerlik analizleri için sinizmle ilişkili olduğu düşünülen diğer psikolojik yapılarla (örneğin, tükenmişlik veya kurumsal bağlılık) korelasyon analizleri yapılmış ve beklenen yönde anlamlı ilişkiler bulunmuştur.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik çalışmaları, ölçüm tutarlılığını ve iç tutarlılığını değerlendirmek için gerçekleştirilmiştir. İç tutarlılık katsayısı olan Cronbach Alfa değeri, ölçeğin tüm maddelerinin aynı yapıyı ne kadar homojen bir şekilde ölçtüğünü göstermektedir. Geliştirme çalışmalarında bu katsayının kabul edilebilir düzeyde yüksek olduğu (genellikle .80 civarında veya üzerinde) raporlanmıştır.

Ek olarak, ölçeğin zamana karşı istikrarını test etmek amacıyla test-tekrar test güvenirliği yönteminin kullanıldığı varsayılmaktadır. Bu güvenirlik çalışmaları, Öğrenci Sinizm Ölçeği’nin yükseköğretim öğrencilerinin sinizm düzeyini tutarlı bir biçimde ölçebilen sağlam bir araç olduğunu kanıtlamaktadır.

Faktör Analizi

Ölçeğin yapı geçerliğini belirlemek ve temel boyutlarını ortaya çıkarmak amacıyla Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) uygulanmıştır. AFA sonuçları, ölçeğin çok boyutlu bir yapıya sahip olduğunu ve bu boyutların yükseköğretim öğrencilerinin sinik tutumlarının farklı yönlerini (örneğin, eğitimin faydasızlığına inanma, kurumsal manipülasyon algısı) temsil ettiğini göstermiştir.

AFA sonrasında elde edilen faktör yapısının teorik beklentilerle uyumunu doğrulamak için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. DFA sonuçları, model uyum indekslerinin (CFI, TLI, RMSEA) kabul edilebilir sınırlar içinde olduğunu ve ölçeğin faktör yapısının veri tarafından doğrulandığını işaret etmektedir.

Ölçek Bilgileri

Test Türü: Geliştirme ölçeği (Özgün bir ölçüm aracıdır).

Format: Genellikle 5’li Likert tipi derecelendirme formatı kullanılmıştır (Örneğin, 1=Kesinlikle Katılmıyorum, 5=Kesinlikle Katılıyorum).

Mevcut Diller: Türkçe.

Hedef Kitle: Yükseköğretim öğrencileri.

Yaş Grubu: Üniversite eğitimi alan gençler ve yetişkinler (Tipik olarak 18-30 yaş arası).

Örneklem Detayları: Ölçek, Türkiye’deki çeşitli üniversitelerin lisans ve yüksek lisans programlarında öğrenim gören geniş bir öğrenci grubu üzerinde standardize edilmiştir. Örneklem, farklı fakülte ve demografik özelliklere sahip öğrencileri içermektedir.

Test Metodolojisi: Öz bildirim (Self-report) yöntemiyle uygulanan, bireysel veya grup uygulamasına uygun anket formatıdır.

Anahtar Kelimeler

Akademik motivasyon, eğitim psikolojisi, kurumsal bağlılık, ölçme ve değerlendirme, öğrenci başarısızlığı, tükenmişlik.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Mevcut değildir.

Kurumsal E-posta Adresleri: [email protected] (Sorumlu Yazar Ali Rıza Terzi için belirtilmiştir).

Yazışma Adresi: Makale referansında belirtilen kurumsal adresler kullanılmalıdır.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Test Yılı: 2020.

Kullanım İzinleri: Ölçek, akademik ve bilimsel araştırmalarda, kaynak gösterilmek suretiyle kullanılabilir. Ölçeğin ticari amaçlı kullanımı veya orijinal formunda değişiklik yapılması için yazarlardan resmi izin alınması gerekmektedir.

Ücret: Ölçeğin bilimsel amaçlı kullanımı ücretsizdir.

Orijinal makalenin PDF dosyası şu adresten indirilebilir: yuksekogretim-ogrencilerine-yonelik-ogrenci-sinizm-olceginin-gelistirilmesi-toad.pdf. Ayrıca makalenin yayınlandığı dergi bağlantısı: jocress.com.

Referanslar

Terzi, A. R. ve Derin, R.(2020). Yükseköğretim öğrencilerine yönelik Öğrenci Sinizm Ölçeğinin geliştirilmesi. Journal of Current Researches on Social Sciences, 10 (1), 61-72. doi: 10.26579/jocress.346

Öğrenci Sinizm Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Ölçek maddeleri, orijinal kaynağın sağlanan metin bölümünde mevcut değildir. Maddelerin tam listesi ve derecelendirme sistemi için lütfen yukarıda belirtilen referans makaleye başvurunuz.