Hunter Sinizm Ölçeği

Özet

Hunter Sinizm Ölçeği, bireylerin genel olarak hayata ve diğer insanların niyetlerine karşı sahip oldukları olumsuz ve güvensiz tutumları, yani sinizm düzeylerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş psikometrik bir araçtır. Bu ölçeğin Türkçe uyarlaması, Kiraz ve Bakioglu (2016) tarafından gerçekleştirilmiştir. Uyarlama çalışması, ölçeğin Türk kültürü ve dili bağlamında geçerliğini ve güvenirliğini sağlamayı hedeflemiştir. Ölçek, genellikle örgütsel davranış, sosyal psikoloji ve eğitim araştırmalarında, bireyin işine, çevresine veya genel olarak topluma karşı duyduğu şüphecilik ve güvensizlik seviyesini belirlemek için kullanılmaktadır.

Ölçeğin orijinal yapısı korunarak Türkçe formunun psikometrik özellikleri incelenmiş ve elde edilen sonuçlar, Hunter Sinizm Ölçeği’nin Türk örnekleminde güvenilir ve geçerli bir ölçüm aracı olarak kullanılabileceğini göstermiştir. Bu uyarlama, Türkiye’deki akademik çalışmalara sinizm olgusunu güvenilir bir şekilde inceleme imkanı sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Sinizm, Hunter Sinizm Ölçeği, Psikolojik Ölçek, Uyarlama, Güvenilirlik, Geçerlik, Örgütsel Davranış, Eğitim Psikolojisi.

Yazarlar

Zafer KİRAZ, Figen BAKİOĞLU (Türkçe Uyarlama Yazarları).

Amaç

Hunter Sinizm Ölçeği’nin temel amacı, bireylerin başkalarının niyetlerine, dürüstlüğüne ve genel olarak toplumsal kurumlara karşı geliştirdiği şüpheci ve olumsuz inançlar bütünü olan sinizm düzeyini sistematik olarak ölçmektir. Bu ölçek, özellikle örgütsel sinizm, iş tatmini ve tükenmişlik gibi kavramlarla ilişkili olarak kullanılmaktadır.

Türkçe uyarlama çalışmasının özel amacı ise, orijinal Hunter Sinizm Ölçeği’nin psikometrik yapısını Türk kültürüne aktarmak ve ölçeğin Türk örneklemlerinde geçerli ve güvenilir sonuçlar ürettiğini kanıtlamaktır. Bu sayede, Türkiye’deki araştırmacılar sinizm kavramını kültürel olarak hassas ve bilimsel olarak sağlam bir araçla inceleyebilirler.

Yapı

Ölçek, psikolojide genellikle bir kişilik özelliği veya tutum olarak ele alınan sinizm yapısını ölçmektedir. Sinizm, bireyin genel olarak insanların bencil, samimiyetsiz ve sadece kendi çıkarlarını düşünen varlıklar olduğuna dair yerleşik inancını temsil eder. Bu yapı, yüksek düzeyde güvensizlik, düşmanca bir dünya görüşü ve ahlaki yargılamalara karşı duyarsızlık ile karakterizedir.

Hunter Sinizm Ölçeği, bu yapıyı tek boyutlu veya çok boyutlu bir çerçevede ele alabilir (orijinal yapısına bağlı olarak). Uyarlama çalışmasında, ölçeğin orijinal yapısal geçerlik özelliklerinin Türkçe formda da korunduğu, yani ölçeğin ölçmeyi amaçladığı psikolojik yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğü doğrulanmıştır.

Geçerlik

Kiraz ve Bakioglu (2016) tarafından yürütülen Türkçe uyarlama çalışmasında ölçeğin geçerlik çalışmaları detaylı olarak incelenmiştir. Yapı geçerliğini test etmek için genellikle Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. Bu analizler, ölçeğin maddelerinin kuramsal olarak beklenen faktör yapısını doğruladığını göstermiştir.

Ayrıca, ölçeğin diğer ilgili yapılarla (örneğin, iş tatmini, örgütsel bağlılık veya tükenmişlik) ilişkisi incelenerek ölçüt bağımlı geçerlik kanıtları sunulmuştur. Bu çalışmalar, Türkçe formun, sinizmin teorik olarak ilişkili olduğu kavramları doğru bir şekilde yansıttığını ortaya koymuştur.

Güvenirlik

Ölçeğin iç tutarlılığını belirlemek amacıyla güvenirlik analizleri yapılmıştır. Kiraz ve Bakioglu (2016) çalışmasında, Hunter Sinizm Ölçeği Türkçe formunun Cronbach Alfa iç tutarlılık katsayısı hesaplanmıştır. Bu katsayının, ölçeğin güvenilir kabul edilmesi için gereken standart akademik eşiklerin (genellikle .70 ve üzeri) üzerinde olduğu rapor edilmiştir.

Yüksek iç tutarlılık değerleri, ölçekteki tüm maddelerin aynı psikolojik yapıyı (yani sinizmi) ölçmeye yönelik olduğunu ve bireylerin maddelere verdikleri yanıtların zaman içinde veya farklı durumlarda tutarlı olacağını göstermektedir.

Faktör Analizi

Türkçe uyarlama sürecinde, ölçeğin yapısal doğruluğunu kontrol etmek amacıyla Faktör Analizi yöntemleri uygulanmıştır. Genellikle öncelikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) kullanılarak ölçeğin orijinal boyutluluğu (tek faktörlü veya çok faktörlü) Türk örnekleminde yeniden keşfedilir, ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile bu yapının uyumu test edilir.

Kiraz ve Bakioglu (2016) çalışması, ölçeğin faktör yapısının Türk kültüründe de geçerli olduğunu ve orijinal ölçeğin boyutluluğunu koruduğunu doğrulamıştır. Bu sonuçlar, ölçeğin kültürel adaptasyonunun başarılı olduğunu ve faktör analizi sonuçlarının kabul edilebilir uyum indeksleri sunduğunu göstermektedir.

Ölçek Bilgileri

Test Türü: Uyarlama

Format: Likert Tipi Derecelendirme (Kesin derecelendirme bilgisi kaynakta belirtilmemiştir, ancak psikometrik uyarlama çalışmalarında genellikle 5’li veya 7’li Likert ölçeği kullanılır.)

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Yetişkinler, Öğretmenler, Üniversite Öğrencileri (Uyarlama çalışması genellikle eğitim alanında yapıldığı için bu gruplar ağırlıklı olabilir.)

Yaş Grubu: 18 yaş ve üzeri

Popülasyon Detayları: Kiraz ve Bakioglu (2016) çalışması, ölçeğin geçerlik ve güvenirlik analizlerini genellikle üniversite öğrencileri veya öğretmenler gibi belirli bir meslek grubundan oluşan örneklem üzerinde gerçekleştirmiştir.

Test Metodolojisi: Öz bildirim (Self-report) ölçeği. Katılımcılar, kendilerine sunulan ifadelere belirli bir derecelendirme skalası üzerinde ne ölçüde katıldıklarını belirtirler.

Anahtar Kelimeler

Öz Bildirim Ölçeği, Geçerlik, Güvenirlik, Psikometri, Sinik Tutum, Örgütsel Sinizm, Hunter Skalası.

Yazarlar

Sorumlu Yazar: Zafer KİRAZ

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Kaynakta belirtilmemiştir.

Bağlılık E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Kaynakta detaylı adres belirtilmemiştir, ancak Gaziosmanpaşa Üniversitesi (GOP) ile ilişkilidir.

İzinler, Ücret ve Test Yılı

İzinler ve Kullanım: Ölçeğin akademik ve araştırmaya yönelik kullanımı için sorumlu yazar Zafer Kiraz ile iletişime geçilmesi önerilir.

Ücret: Ticari olmayan akademik kullanım için genellikle ücretsizdir, ancak kullanım şartları için yazara danışılmalıdır.

Test Yılı (Uyarlama): 2016

PDF ve DOC Dosyaları: Ölçeğin uyarlama çalışmasına ait orijinal materyallere aşağıdaki bağlantılardan ulaşılabilir.

• PDF dosyası: adaptation-of-hunter-cynism-scale-to-turkish-validity-and-reliability-study-toad.pdf

• DOC dosyası: hunter-sinizm-olcegi-toad.doc

Kaynaklar

Kiraz, Z., & Bakioglu, F. (2016). Adaptation of Hunter Cynism Scale to Turkish: Validity and reliability study. Universal Journal of Educational Research, 4(11), 2643-2650. doi: 10.13189/ujer.2016.041118

Hunter Sinizm Ölçeği Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmuş olup hiçbir şekilde değiştirilmemiştir. (Ölçek maddeleri orijinal kaynakta sağlanmamıştır; bu bölüm, ölçek maddelerinin sunulacağı yer olarak ayrılmıştır.)

Kaynak materyalde ölçek maddeleri açıkça listelenmemiştir. Maddelerin tamamına erişim için Kiraz ve Bakioglu (2016) makalesine başvurulması gerekmektedir.