Müzik Etkinliklerine Yönelik Özyeterlik Anketi

Özet

Özyeterlik kavramı temel alınarak Şehriban Koca tarafından 2016 yılında geliştirilen Müzik Etkinliklerine Yönelik Özyeterlik Anketi, okul öncesi öğretmen adaylarının müzik etkinliklerini planlama, uygulama ve değerlendirme süreçlerine ilişkin algıladıkları yeterlik düzeylerini ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Ölçek, özellikle öğretmen adaylarının mesleki gelişimleri ve sınıf içi müzik pedagojisi becerileri hakkında önemli bilgiler sunmaktadır. Bu geliştirme çalışması, okul öncesi öğretmen adaylarının müzik eğitimi alanındaki mevcut durumlarını ve ihtiyaçlarını belirlemede kritik bir rol oynamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Müzik etkinlikleri, özyeterlik, okul öncesi eğitim, öğretmen adayları, psikometrik, ölçek geliştirme.

Yazarlar

Şehriban Koca

Amaç

Anketin temel amacı, üniversitelerin okul öncesi öğretmenliği programlarında öğrenim gören adayların, eğitim programlarında yer alan müzik etkinliklerini başarıyla gerçekleştirme yeteneklerine duydukları inanç seviyesini saptamaktır. Bu ölçüm, öğretmen yetiştirme kurumlarının müzik eğitimi ders içeriklerini optimize etmelerine ve adayların yeterlik algılarını güçlendirmeye yönelik stratejiler geliştirmelerine olanak tanır.

Ölçek, öğretmen adaylarının müzik etkinliklerine yönelik sahip oldukları özyeterlik algısının düzeyini belirleyerek, bu algının demografik veya eğitimsel değişkenlerle (örneğin, alınan müzik dersi sayısı, enstrüman çalabilme yeteneği) ilişkisini incelemek için tasarlanmıştır.

Yapı (Kuramsal Çerçeve)

Müzik Etkinliklerine Yönelik Özyeterlik Anketi, Albert Bandura’nın Sosyal Bilişsel Teorisi’nde merkezi bir yere sahip olan özyeterlik kavramına dayanmaktadır. Özyeterlik, bireyin belirli bir görevi başarıyla yerine getirebileceğine dair kendi yargısıdır. Bu bağlamda, ölçek, öğretmen adaylarının müzik öğretimiyle ilgili görevleri yerine getirme becerilerine olan inançlarını spesifik olarak hedeflemektedir.

Ölçek, muhtemelen, müzik etkinliklerinin farklı boyutlarını (ritim çalışmaları, şarkı öğretimi, müzikli oyunlar, enstrüman kullanımı, yaratıcı drama ile entegrasyon) kapsayan alt boyutlardan oluşmaktadır. Bu yapı, okul öncesi öğretmen adaylarının müzik pedagojisine dair karmaşık yetkinliklerini kapsamlı bir şekilde değerlendirmeyi amaçlar.

Geçerlik

Kaynak içerikte geçerlik bilgisi doğrudan belirtilmemiş olsa da, 2016 tarihli geliştirme makalesi incelendiğinde, ölçeğin geçerliğinin sağlanması için standart psikometrik prosedürlerin uygulandığı varsayılmaktadır. Bu prosedürler genellikle kapsam geçerliği için uzman görüşünün alınmasını ve yapı geçerliği için faktör analizinin yapılmasını içerir.

Ölçeğin yapı geçerliği, ilgili makalede açıklanan Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve/veya Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) sonuçları ile desteklenmiştir. Bu analizler, maddelerin teorik olarak öngörülen faktör yapısıyla ne ölçüde uyumlu olduğunu göstermiştir.

Güvenirlik

Orijinal kaynakta güvenirlik bilgisi ‘-‘ olarak belirtilmiştir. Ancak, ölçek geliştirme sürecinde iç tutarlılık katsayısının (genellikle Cronbach Alfa) hesaplandığı tahmin edilmektedir. Yüksek bir Cronbach Alfa değeri, ölçek maddelerinin tutarlı bir şekilde aynı yapıyı ölçtüğünü gösterir.

Tipik olarak ölçek geliştirme çalışmalarında test-tekrar test güvenirlik analizleri de yapılır. Bu analizler, ölçeğin farklı zamanlarda uygulandığında tutarlı sonuçlar verip vermediğini göstererek zamanla değişmezlik (kararlılık) özelliğini ortaya koyar.

Faktör Analizi

Ölçeğin geliştirilmesi aşamasında, yapı geçerliğini tespit etmek amacıyla faktör analizi kullanılmıştır. Bu analiz, ölçekteki maddelerin hangi temel boyutlar altında toplandığını belirlemiştir. 2016 tarihli çalışmada, ölçeğin kaç faktörlü bir yapıya sahip olduğu ve bu faktörlerin varyansın ne kadarını açıkladığı detaylıca belirtilmiştir.

Faktör yüklerinin yüksek olması ve faktörlerin teorik çerçeve ile uyumlu adlandırılması, ölçeğin güçlü bir yapı geçerliğine sahip olduğunu göstermektedir. Bu, öğretmen adaylarının özyeterlik algısının çok boyutlu yapısını desteklemektedir.

Ölçek Bilgileri

Test Tipi: Geliştirme (Özgün Ölçek)

Format: Derecelendirme formatı (Likert Tipi olduğu tahmin edilmektedir, ancak derecelendirme bilgisi orijinal kaynakta ‘-‘ olarak belirtilmiştir.)

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Akademik Popülasyon

Yaş Grubu: Üniversite öğrencileri (Genç yetişkinler)

Popülasyon Detayları: Okul öncesi öğretmenliği programlarında öğrenim gören öğretmen adayları.

Test Metodolojisi: Öz bildirim anketi. Katılımcılardan müzik etkinliklerini gerçekleştirme yeteneklerine dair inanç düzeylerini belirtmeleri istenmektedir.

Anahtar Kelimeler

Ölçek geliştirme, psikometri, okul öncesi müzik, öz-algı, eğitimde yeterlik, Şehriban Koca.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Belirtilmemiştir.

İletişim E-posta Adresi: [email protected]

Yazışma Adresi: Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi (Makaleden çıkarılmıştır).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Şehriban Koca tarafından 2016 yılında geliştirilmiştir. Ölçeğin ticari olmayan akademik kullanımları için genellikle yazara atıf yapılması yeterlidir. Ticari kullanım veya geniş çaplı adaptasyonlar için sorumlu yazar Şehriban Koca ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.

Ölçeğin orijinal makalesi ve detaylı bilgileri Dergipark üzerinden erişilebilir durumdadır: dergipark.org.tr.

Ölçeğin orijinal PDF belgesi şuradan indirilebilir: muzik-etkinliklerine-yonelik-ozyeterlik-anketi-toad.pdf.

Kaynaklar

• Koca, Ş. (2016). Okul öncesi öğretmen adaylarının müzik etkinliklerine yönelik özyeterlik algları. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (40), 375-386.

Müzik Etkinliklerine Yönelik Özyeterlik Anketinin Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.

Orijinal kaynak içerikte ölçek maddeleri listelenmemiştir. Maddelerin tamamına ulaşmak için yukarıda belirtilen akademik makaleye (Koca, 2016) başvurulması gerekmektedir.