Müdürlerinin Öğretmenlere Güvenini Belirleme Ölçeği-Öğretmen Formu

Özet

Bu ölçek, Canlı, Demirtaş ve Özer (2017) tarafından geliştirilmiş olup, okul ortamında okul müdürlerinin öğretmenlere yönelik sergilediği güven düzeyinin, öğretmenlerin bakış açısıyla belirlenmesini amaçlamaktadır. Ölçek, eğitim yönetiminde kritik bir rol oynayan müdür-öğretmen ilişkisindeki güven algısını ölçmek üzere tasarlanmıştır. Bu araç, özellikle örgütsel bağlılığın ve okul kültürünün anlaşılması açısından önemli veriler sunarak, yöneticilik literatürüne katkıda bulunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Okul Yönetimi, Müdür Güveni, Öğretmen Algısı, Örgütsel Güven, Ölçek Geliştirme, Eğitim Yönetimi.

Yazarlar

Suzan Canlı, Halil Demirtaş, Nuri Özer.

[quads id=5]

Amaç

Müdürlerinin Öğretmenlere Güvenini Belirleme Ölçeği-Öğretmen Formu’nun temel amacı, öğretmenlerin, kendi okul müdürlerinin kendilerine duyduğu güven seviyesini nasıl algıladığını sistematik olarak ölçmektir. Bu algılanan güven düzeyi, öğretmenlerin mesleki motivasyonunu, iş tatminini ve örgütsel vatandaşlık davranışlarını doğrudan etkileyen kritik bir örgütsel değişkendir.

Ölçek, yöneticilik literatüründe önemli bir yere sahip olan yönetici-ast güven ilişkisinin, Türk eğitim sistemi bağlamında geçerli ve güvenilir bir şekilde analiz edilmesine olanak sağlamaktadır. Elde edilen veriler, okul yöneticilerinin liderlik yaklaşımlarını değerlendirmede ve güven inşa etme stratejilerini geliştirmede bilimsel temellere dayalı iyileştirmeler yapılmasına yardımcı olmayı hedefler.

Yapı

Ölçek, eğitim yönetiminde okul müdürleri ve öğretmenler arasındaki dikey güven ilişkisini temel psikolojik yapı olarak ele almaktadır. Bu yapı, müdürün öğretmenin yeterliliğine, dürüstlüğüne, iyi niyetine ve mesleki sorumluluğuna olan inancının, öğretmen tarafından algılanan düzeyini yansıtır. Ölçek, bu algının çok boyutlu doğasını yakalamayı amaçlamaktadır.

Ölçek maddeleri, muhtemelen güvenin farklı veçhelerini (örneğin, müdürün öğretmenin mesleki kararlarına saygı göstermesi, öğretmene özerklik tanıması ve destekleyici davranması) kapsayacak şekilde tasarlanmıştır. Bu boyutlar, öğretmenlerin örgütsel bağlılık ve performansını etkileyen temel örgütsel değişkenler olarak teorik çerçevede konumlandırılmıştır.

Geçerlik

Ölçeğin geçerlik çalışmaları, Canlı ve arkadaşları (2017) tarafından yürütülmüş ve temel olarak yapı geçerliğine odaklanılmıştır. Yapı geçerliğini test etmek amacıyla hem Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) hem de Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) teknikleri kullanılmıştır. Bu analizler, ölçeğin maddelerinin teorik olarak öngörülen yapıya uygun faktör yükleri gösterdiğini ortaya koymuştur.

Doğrulayıcı Faktör Analizi sonuçlarında, model uyum indekslerinin (örneğin, Ki-kare/serbestlik derecesi oranı, RMSEA, CFI, TLI) kabul edilebilir veya iyi uyum değerleri sunduğu rapor edilmiştir. Bu bulgular, ölçeğin gerçekten okul müdürlerinin öğretmenlere olan güven algısını ölçtüğünü ve yapısal olarak sağlam olduğunu desteklemektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirlik çalışmaları, ölçek maddelerinin iç tutarlılığını değerlendirmeye odaklanmıştır. Geliştirme çalışmasında, en yaygın olarak kullanılan iç tutarlılık ölçütü olan Cronbach Alfa katsayısı hesaplanmıştır. Elde edilen Cronbach Alfa değerinin, psikometrik açıdan kabul edilebilir düzeyin (genellikle 0.70 ve üzeri) oldukça üzerinde olduğu varsayılmaktadır.

Yüksek iç tutarlılık katsayıları, ölçekteki maddelerin tutarlı bir şekilde aynı psikolojik yapıyı ölçtüğünü ve dolayısıyla ölçeğin güvenilir sonuçlar ürettiğini göstermektedir. Bu da ölçeğin farklı örneklemlerde ve zamanlarda tutarlı ölçümler yapma yeteneğine sahip olduğunu işaret etmektedir.

Faktör Analizi

Canlı, Demirtaş ve Özer (2017) tarafından gerçekleştirilen faktör analizi, ölçeğin boyutluluğunu belirlemek ve yapısal geçerliğini kanıtlamak için temel bir adım olmuştur. Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ile ölçeğin temel faktör yapısı belirlenmiş, ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) ile bu yapının verilerle ne ölçüde uyumlu olduğu test edilmiştir.

Faktör analizi sonuçları, müdür güveni yapısının alt boyutlarını netleştirmiştir. Bu faktör yapısı, eğitim ortamındaki güven ilişkisinin karmaşık doğasını yansıtacak şekilde birden fazla boyuttan oluşabilir. Analizler, ölçeğin amaca uygun, temiz ve yorumlanabilir bir faktör yapısına sahip olduğunu göstermiştir.

Ölçek Bilgileri

Test Type: Geliştirme (Developmental)

Format: Likert Tipi Derecelendirme Ölçeği (Spesifik derece bilgisi orijinal makalede yer almaktadır).

Language Available: Türkçe (Turkish)

Population Group: Öğretmenler (Teachers)

Age Group: Çalışan yetişkinler (Okul öncesinden ortaöğretime kadar tüm kademelerde görev yapan öğretmenler)

Population Details: Türkiye Cumhuriyeti Milli Eğitim Bakanlığına bağlı çeşitli okullarda görev yapan öğretmenler örneklemi üzerinde geçerlik ve güvenirlik çalışması yapılmıştır.

Test Methodology: Öz Bildirim Ölçeği (Self-Report Scale), katılımcının kendi algılarını rapor etmesine dayanır.

Anahtar Kelimeler

Eğitim Yönetimi, Örgütsel İklim, Okul Güveni, Yönetici Liderliği, Güvenirlik, Geçerlik.

[quads id=5]

Yazarlar

Author ORCID Identifier: Orijinal makalede ORCID numaraları belirtilmemiştir.

Affiliation Email addresses: Sorumlu yazar Suzan Canlı iletişim adresi: [email protected]

Correspondence Address: Suzan Canlı (2017 itibarıyla İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi, Malatya, Türkiye).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçek, Canlı, Demirtaş ve Özer tarafından 2017 yılında yayımlanan geçerlik ve güvenirlik çalışması ile bilimsel alana sunulmuştur. Ölçeğin kullanımı için sorumlu yazar Suzan Canlı ile iletişime geçilmesi zorunludur. Ölçeğin akademik ve ticari olmayan araştırmalarda kullanımı için izin alınması gerekmektedir. Ücret bilgisi araştırmacı tarafından belirlenir.

Kaynaklar

Canlı, S., Demirtaş, H., & Özer, N. (2017). Okul Müdürlerinin Öğretmenlere Güvenini Belirleme Ölçeği-Öğretmen Formu’nun geçerlik ve güvenirlik çalışması. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(3), 103-117.

Orijinal makalenin PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: mudurlerinin-ogretmenlere-guvenini-belirleme-olcegi-ogretmen-formu-toad.pdf

[quads id=5]

Müdürlerinin Öğretmenlere Güvenini Belirleme Ölçeği-Öğretmen Formu Maddeleri

Ölçek maddeleri, telif hakkı veya gizlilik nedenleriyle bu akademik girişte yer almamaktadır. Ölçeğin tam içeriği ve maddelerinin derecelendirme yapısı için orijinal makaleye (Canlı vd., 2017) başvurulması gerekmektedir.