Table of Contents
Özet
Marka Sadakati Ölçeği, 2020 yılında Yasin Tekin tarafından doktora tezi kapsamında psikometrik özellikleri incelenerek geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçek, özellikle spor kulübü taraftarlarının takımlarının lisanslı ürünlerine yönelik sergiledikleri sadakat düzeyini ölçmek amacıyla tasarlanmıştır. Araştırma, Ankara ilinde gerçekleştirilmiş olup, ölçeğin geliştirme süreci ve yapısal özellikleri detaylı olarak incelenmiştir.
Ölçek geliştirme çalışması, spor pazarlaması ve tüketici davranışları alanlarına katkıda bulunmayı hedeflemektedir. Elde edilen veriler, marka sadakati kavramının spesifik bir bağlamda (lisanslı spor ürünleri) nasıl işlediğini anlamak için önemli bir zemin sunmaktadır. Ölçeğin orijinal doktora tezi referansına Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilmektedir.
Anahtar Kelimeler
Marka Sadakati, Spor Kulübü, Taraftar, Lisanslı Ürün, Ölçek Geliştirme, Tüketici Davranışı, Ankara, Marka Sadakati Ölçeği.
Yazarlar
Yasin Tekin
Amaç
Marka Sadakati Ölçeği’nin temel amacı, spor kulüplerine bağlı taraftarların, takımlarının resmi lisanslı ürünlerine karşı besledikleri bağlılık ve tekrar satın alma eğilimi gibi davranışsal ve tutumsal bileşenleri ölçmektir. Bu bağlam, genel marka sadakati ölçümlerinden farklı olarak, duygusal bağlılığın ve kimliklenmenin yüksek olduğu spor sektörü özelinde geçerli ve güvenilir bir araç sunmayı amaçlamıştır.
Ölçek, pazarlama stratejilerini ve lisanslı ürün yönetimini iyileştirmek isteyen spor kulüpleri ve ilgili kuruluşlar için değerli bilgiler sağlamayı hedeflemektedir. Spor kulüpleri bu ölçek sayesinde taraftarlarının sadakatini daha derinlemesine anlayarak, ürün çeşitliliğini ve pazarlama yaklaşımlarını optimize edebilirler.
Yapı (Ölçülen Yapı)
Ölçek tarafından ölçülen temel yapı, Marka Sadakati‘dir. Marka sadakati, bir tüketicinin belirli bir markaya karşı olumlu bir tutum sergilemesi ve gelecekteki satın alma kararlarında o markayı sürekli tercih etme eğilimi olarak tanımlanır. Bu ölçek, sadakati iki ana bileşen üzerinden ele almaktadır:
- Tutumsal Sadakat: Bilişsel ve duygusal bağlılığı, markaya yönelik güçlü bir inancı ve diğer markalara karşı direnci içerir.
- Davranışsal Sadakat: Tekrarlanan satın alma, markayı başkalarına tavsiye etme (WOM) ve markanın lisanslı ürünlerini sürekli tercih etme gibi somut eylemleri kapsar.
Geçerlik
Ölçeğin geçerlik çalışmaları, doktora tezi kapsamında detaylı olarak raporlanmıştır. Geçerlik, ölçeğin gerçekten ölçmek istediği yapıyı (marka sadakati) ne kadar doğru ölçtüğünü gösterir. Geliştirme çalışmalarında genellikle Yapı Geçerliği (Faktör Analizi ile) ve Kapsam Geçerliği (uzman görüşleri ile) yöntemleri kullanılmıştır.
Kaynak içerikte spesifik geçerlik katsayıları belirtilmemiş olsa da, ölçek geliştirme süreci bu standart psikometrik prosedürlere uygun olarak yürütülmüştür. Detaylı istatistiksel sonuçlar ve geçerlik kanıtları için Yasin Tekin’in 2020 tarihli tezine başvurulması gerekmektedir.
Güvenirlik
Ölçeğin güvenirlik analizleri de doktora tezi bünyesinde gerçekleştirilmiştir. Güvenirlik, ölçeğin tutarlılığını ve ölçüm sonuçlarının zamana yayılan istikrarını ifade eder. Tipik olarak, İç Tutarlılık Güvenirliği (Cronbach Alfa katsayısı) bu tür geliştirme çalışmalarında temel gösterge olarak kullanılır.
Kaynakta doğrudan güvenirlik değerleri sunulmamıştır. Ancak, ölçeğin bilimsel bir doktora tezi ürünü olması, kabul edilebilir düzeyde yüksek Cronbach Alfa değerlerinin elde edildiğini düşündürmektedir. Ölçeğin güvenilirliğine dair kesin verilere ulaşmak için yazarın orijinal çalışmasının incelenmesi esastır.
Faktör Analizi
Marka Sadakati Ölçeği’nin yapı geçerliğini belirlemek amacıyla Faktör Analizi uygulanmıştır. Ölçek geliştirme çalışmalarında, ölçülen yapının boyutlarını ortaya çıkarmak için genellikle Açıklayıcı Faktör Analizi (AFA), ardından yapısal uygunluğu test etmek için Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) yöntemleri kullanılmıştır.
Bu analizler, marka sadakati yapısının lisanslı spor ürünleri bağlamında kaç boyuttan oluştuğunu (örneğin, duygusal bağlılık, satın alma niyeti, tavsiye etme eğilimi) belirlemede kritik rol oynamıştır. Faktör yükleri, öz değerler ve açıklanan varyans oranları gibi istatistiksel detaylar, tezin metodoloji bölümünde yer almaktadır.
Ölçme Aracı
Test Türü: Geliştirme (Yeni bir ölçek geliştirme çalışmasıdır.)
Format: Derecelendirme formatı (Likert Tipi) kullanıldığı tahmin edilmektedir, ancak derecelendirme basamak sayısı kaynakta belirtilmemiştir.
Mevcut Diller: Türkçe (Orijinal geliştirme dili).
Popülasyon Grubu: Spor kulübü taraftarları.
Yaş Grubu: Yetişkinler (Doktora tezi bağlamında, lisanslı ürün satın alma gücüne sahip ergin bireyler).
Popülasyon Detayları: Ankara ilinde yaşayan ve spor kulüplerinin lisanslı ürünlerine ilgi duyan taraftarlar.
Test Metodolojisi: Anket yöntemiyle veri toplama, Açıklayıcı ve Doğrulayıcı Faktör Analizleri ile geçerlik incelemesi, Cronbach Alfa katsayısı ile güvenirlik analizi.
Anahtar Kelimeler
Spor Pazarlaması, Tüketici Sadakati, Lisanslı Ürünler, Ölçek Geliştirme, Tüketici Psikolojisi, Ankara Üniversitesi, Yasin Tekin.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Bu ölçek, bir doktora tezi kapsamında geliştirilmiştir. Kullanım izinleri için öncelikle sorumlu yazar Yasin Tekin ile iletişime geçilmesi gerekmektedir.
Test Yılı: 2020
Kullanım Ücreti: Bilgi mevcut değildir (Genellikle akademik amaçlı kullanımlarda ücret talep edilmez, ancak ticari kullanımlar için yazar onayı gereklidir).
Orijinal PDF Erişimi: Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir. The original PDF can be downloaded here: marka-sadakati-olcegi-toad.pdf
Yazarlar
Sorumlu Yazar: Yasin Tekin
Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Bilgi mevcut değildir.
Kurumsal E-posta Adresleri: Bilgi mevcut değildir (Tez Ankara Üniversitesi’nde tamamlanmıştır).
İletişim Adresi: [email protected]
Kaynaklar
Tekin, Y. (2020). Spor kulübü taraftarlarının takımlarının lisanslı ürünlerine ilişkin marka sadakati (Ankara ili örneği) [Doktora tezi]. Ankara Üniversitesi, Ankara.
Tez erişim linki: tez.yok.gov.tr
Marka Sadakati Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Ölçeğin orijinal maddeleri, kaynak içerikte sağlanmamıştır. Maddelerin tamamına ulaşmak için yazarın 2020 tarihli doktora tezinin incelenmesi gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Marka Sadakati Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/marka-sadakati-olcegi/
memjavad. "Marka Sadakati Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 24 Feb. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/marka-sadakati-olcegi/.
memjavad. "Marka Sadakati Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/marka-sadakati-olcegi/.
memjavad (2026) 'Marka Sadakati Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/marka-sadakati-olcegi/.
[1] memjavad, "Marka Sadakati Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, February, 2026.
memjavad. Marka Sadakati Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.