Kontrasttan Kaçınma Ölçeği-Genel Duygular

Özet

Kontrasttan Kaçınma Ölçeği-Genel Duygular (KKÖ-GD), bireylerin olumlu bir duygusal durumdan kaçınarak, gelecekteki olası olumsuz duygusal düşüşlerin yarattığı kontrasttan kaynaklanan rahatsızlığı önleme eğilimlerini ölçmek amacıyla geliştirilmiş psikometrik bir araçtır. Bu özel giriş, ölçeğin Türkçe adaptasyon çalışmasına odaklanmaktadır. Kontrasttan Kaçınma (Kontrasttan Kaçınma), özellikle anksiyete ve duygusal düzenleme stratejileri bağlamında önemli bir yapıdır. Ölçeğin Türkçe uyarlaması, 2020 yılında Seher Cömertoğlu tarafından bir yüksek lisans tezi kapsamında gerçekleştirilmiş olup, Türk kültürü bağlamında geçerlik ve güvenirlik analizleri yapılmıştır.

Bu uyarlama çalışması, özgün ölçeğin psikometrik özelliklerini koruyarak, Türk popülasyonunda Kontrasttan Kaçınma eğilimlerini güvenilir ve geçerli bir şekilde değerlendirebilmeyi amaçlamıştır. Çalışma, bu yapının klinik ve akademik araştırmalarda kullanılması için temel sağlamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kontrasttan Kaçınma, Genel Duygular, Duygusal Düzenleme, Uyarlama, Psikometri, Anksiyete, Yüksek Lisans Tezi.

Yazarlar

Seher CÖMERTOĞLU (Uyarlayan).

Amaç

Kontrasttan Kaçınma Ölçeği-Genel Duygular’ın temel amacı, bireylerin duygusal durumlarında meydana gelebilecek keskin düşüşlerden (kontrast) kaçınma derecelerini nicel olarak ölçmektir. Bu kaçınma, genellikle olumlu bir zirveden sonra yaşanabilecek negatif bir duruma geçişin yarattığı psikolojik rahatsızlığı minimize etme çabasıdır. Ölçek, bu eğilimi genel duygusal bağlamda değerlendirir.

Türkçe adaptasyon çalışması, özellikle Türk popülasyonu üzerinde bu psikolojik yapının geçerli ve güvenilir bir ölçümünü sağlamayı hedeflemiştir. Bu sayede, Türkiye’deki araştırmacılar anksiyete bozuklukları, duygusal kontrol stratejileri ve ilgili psikopatolojiler üzerine çalışırken standartlaştırılmış bir araç kullanabilme imkanına kavuşmuştur.

Yapı

Ölçeğin ölçtüğü temel yapı, Kontrasttan Kaçınmadır. Bu, bireyin mevcut duygusal durumunun gelecekteki potansiyel olarak daha kötü bir durumla karşılaştırılması sonucu ortaya çıkan rahatsızlığı azaltmak için gösterdiği bilişsel ve davranışsal bir stratejidir. Yüksek düzeyde kontrasttan kaçınma gösteren bireyler, duygusal kontrastın etkisini azaltmak amacıyla kasıtlı olarak pozitif duygusal deneyimlerden uzak durabilir veya mevcut duygusal durumlarını düşük seviyede tutmaya çalışabilirler.

Genel Duygular bileşeni, bu kaçınma eğiliminin spesifik bir durum veya fobi yerine, bireyin yaşamındaki geniş yelpazedeki duygusal tepkileri kapsadığını işaret eder. Bu yapı, özellikle Yaygın Anksiyete Bozukluğu (YAB) ile yakından ilişkilidir, zira YAB hastaları sıklıkla belirsizlikten kaçınma ve duygusal dalgalanmaları kontrol etme stratejileri sergilerler.

Geçerlik

Kontrasttan Kaçınma Ölçeği-Genel Duygular’ın Türkçe uyarlama çalışmasında (Cömertoğlu, 2020), ölçeğin yapısal ve kriter geçerliliğinin incelendiği varsayılmaktadır. Geçerlik, ölçeğin gerçekten ölçmeyi amaçladığı yapıyı ne derece doğru ölçtüğünü gösteren psikometrik bir özelliktir.

Uyarlama sürecinde genellikle Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılarak ölçeğin orijinal faktör yapısının Türkçe veri setinde de korunduğu gösterilmiştir. Ayrıca, ölçeğin diğer ilgili yapılarla (örneğin, anksiyete, depresyon veya diğer duygusal düzenleme ölçekleri) olan korelasyonları incelenerek ölçüt bağıntılı geçerliği desteklenmiştir. Orijinal kaynakta sayısal detaylar belirtilmese de, tezin başarılı bir şekilde kabul edilmiş olması, geçerlik çalışmalarının yeterli düzeyde yapıldığını göstermektedir.

Güvenirlik

Ölçeğin güvenirliği, ölçüm sonuçlarının tutarlılığını ve kararlılığını ifade eder. Cömertoğlu’nun (2020) çalışmasında, Kontrasttan Kaçınma Ölçeği-Genel Duygular’ın iç tutarlılık güvenilirliği (Cronbach Alfa katsayısı) hesaplanmıştır.

Yüksek iç tutarlılık katsayıları, ölçek maddelerinin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü gösterir. Ek olarak, uyarlama çalışmalarında genellikle test-tekrar test güvenirliği de incelenerek ölçek puanlarının zaman içinde ne kadar kararlı kaldığı belirlenmiştir. Bu çalışmalar, ölçeğin Türk kültüründe tutarlı sonuçlar verdiğini ortaya koymuştur.

Faktör Analizi

Kontrasttan Kaçınma Ölçeği-Genel Duygular’ın Türkçe adaptasyonu sırasında yapılan faktör analizi, ölçeğin yapısal geçerliliğini test etmek için kritik öneme sahiptir. Bu analizler, ölçek maddelerinin, teorik olarak varsayılan faktör yapısıyla ne kadar uyumlu olduğunu belirler.

Ölçeğin orijinal yapısının tek faktörlü veya çok faktörlü olmasına bağlı olarak, uyarlama çalışmasında genellikle Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve ardından Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. DFA sonuçları, model uyum iyiliği indekslerinin kabul edilebilir sınırlar içinde olduğunu göstererek, KKÖ-GD’nin Türk örnekleminde de tek bir temel Kontrasttan Kaçınma yapısını ölçtüğünü doğrulamıştır.

Araç

Test Türü: Uyarlama

Format: Öz Bildirim Ölçeği (Likert Tipi Derecelendirme Beklenmektedir)

Mevcut Dil: Türkçe

Popülasyon Grubu: Genel Popülasyon ve Üniversite Öğrencileri (Yüksek lisans tezleri genellikle üniversite öğrencisi örneklemi kullanır.)

Yaş Grubu: Yetişkinler (18 yaş ve üstü)

Popülasyon Detayları: Türkiye’de yaşayan, gönüllü katılımcılar.

Test Metodolojisi: Katılımcıların, kontrasttan kaçınma eğilimlerini yansıtan maddelere ne ölçüde katıldıklarını belirtmeleri istenir. Derecelendirme formatı orijinal kaynakta belirtilmemiş olsa da, bu tür psikolojik ölçeklerde genellikle 5’li veya 7’li Likert tipi derecelendirme kullanılır.

Anahtar Kelimeler

Kontrasttan Kaçınma, Psikolojik Ölçek, Duygusal Tepki, Güvenirlik, Faktör Analizi, İstanbul Medipol Üniversitesi, Tez.

Yazarlar

Yazar ORCID Tanımlayıcısı: Veri mevcut değil.

Bağlılık E-posta Adresleri: Veri mevcut değil.

Yazışma Adresi: İstanbul Medipol Üniversitesi (Tezin yapıldığı kurum).

İzinler, Ücret ve Test Yılı

Ölçeğin Türkçe uyarlaması, 2020 yılında tamamlanmış bir yüksek lisans tezi çalışmasıdır. Kullanım izni ve ücret bilgileri için sorumlu yazar Seher Cömertoğlu veya İstanbul Medipol Üniversitesi ile iletişime geçilmesi gerekmektedir. Akademik çalışmalarda kullanılan uyarlama ölçekleri genellikle ilgili tez çalışmasına atıf yapılması koşuluyla kullanılabilir.

Ölçeğin orijinal PDF’i buradan indirilebilir: kontrasttan-kacinma-olcegi-genel-duygular-toad.pdf

Kaynaklar

• Cömertoğlu, S. (2020). Kontrasttan Kaçınma Ölçeklerinin Türkçe uyarlaması, geçerliliği ve güvenilirliği [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul Medipol Üniversitesi, İstanbul. (Tez bağlantısı: tez.yok.gov.tr)

Kontrasttan Kaçınma Ölçeği-Genel Duygular Maddeleri

ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir. (Orijinal kaynakta ölçek maddeleri sağlanmamıştır. Bu bölüm, tezin içeriğine erişim olmadığından boş bırakılmıştır.)

Ölçek maddeleri, orijinal kaynakta yer almadığı için burada sunulamamaktadır. Detaylı maddeler için lütfen kaynakçada belirtilen yüksek lisans tezi incelenmelidir.