Table of Contents
Özet
Kişilerarası Problem Çözme Ölçeği, Özdil (2008) tarafından bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu ölçeğin temel amacı, okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden çocukların sahip olduğu kişilerarası problem çözme becerileri düzeyini belirlemektir. Ölçek, özellikle uygulanan bir eğitim programının bu beceriler üzerindeki etkisini değerlendirmek üzere bir araç olarak tasarlanmıştır. Bu araç, sosyal ve duygusal gelişimin kritik olduğu erken çocukluk dönemindeki çocukların, günlük sosyal çatışmalarla başa çıkma ve etkili çözümler üretme yeteneklerini nicel olarak ölçmeye odaklanmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kişilerarası Problem Çözme, Problem Çözme Becerileri, Okul Öncesi, Sosyal Beceri, Geliştirme Ölçeği, Çocuk Psikolojisi.
Yazarlar
Gülden Özdil.
Amaç
Kişilerarası Problem Çözme Ölçeği, okul öncesi dönemdeki çocukların sosyal etkileşimler sırasında karşılaştıkları problemleri anlama, alternatif çözümler üretme ve bu çözümleri uygulama becerilerini sistematik olarak değerlendirmek amacıyla geliştirilmiştir. Ölçek, bireysel farklılıkları tespit etmenin yanı sıra, uygulanan eğitim veya müdahale programlarının etkinliğini ölçmek için ön test ve son test aracı olarak kullanılmıştır. Temel amaç, çocukların sosyal yeterliliklerini ve duygusal düzenleme kapasitelerini gösteren kişilerarası problem çözme yeteneklerini belirlemektir.
Yapı
Ölçek, psikolojideki sosyal-bilişsel yaklaşımlara dayanarak, bireyin sosyal ortamda karşılaştığı zorluklara karşı gösterdiği bilişsel ve davranışsal tepkileri ölçen bir yapıyı hedeflemektedir. Kişilerarası Problem Çözme, sadece bir çözüme ulaşmayı değil, aynı zamanda problemin tanımlanması, hedeflerin belirlenmesi, olası çözüm yollarının düşünülmesi ve sonuçların değerlendirilmesi gibi aşamaları içeren karmaşık bir süreçtir. Bu ölçek, çocukların bu aşamalardan hangilerinde başarılı olduğunu veya yardıma ihtiyacı olduğunu ortaya çıkarmayı amaçlayan maddeler içermektedir.
Geçerlik
Ölçek, bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiş olmasına rağmen, kaynak içerikte geçerlik çalışmalarına dair spesifik istatistiksel veriler sunulmamıştır. Tipik olarak, geliştirme aşamasındaki ölçeklerde öncelikle uzman görüşleri alınarak kapsam geçerliği sağlanır. Çocukların gelişim düzeylerine uygunluğunu ve ölçülen yapıyı temsil etme derecesini belirlemek için içerik analizleri yapılmış olması muhtemeldir.
Geçerlik çalışmalarının detayları, Özdil’in (2008) tam metin yüksek lisans tezi incelenerek elde edilebilir. Tezin tam metnine YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişim sağlanabilmektedir.
Güvenirlik
Kaynak verilerde güvenirliğe ilişkin istatistiksel bir sonuç belirtilmemiştir. Ancak, akademik bir çalışma olan tez kapsamında, ölçeğin tutarlılığını sağlamak amacıyla iç tutarlılık (örneğin, Cronbach Alfa katsayısı) veya test-tekrar test güvenirliği çalışmalarının yürütülmüş olması beklenir. Bu çalışmalar, ölçeğin farklı zamanlarda veya farklı madde gruplarında aynı sonuçları verme kabiliyetini göstermektedir.
Ölçeğin güvenirlik katsayıları ve hesaplama yöntemleri, çalışmanın metodoloji bölümünde detaylıca açıklanmıştır. Akademik standartlar gereği, bu tür geliştirme çalışmalarında kabul edilebilir düzeyde güvenirlik değerlerinin elde edilmiş olması zorunludur.
Faktör Analizi
Ölçeğin yapısal geçerliğini incelemek amacıyla faktör analizinin (muhtemelen Açımlayıcı Faktör Analizi) kullanıldığı varsayılmaktadır. Faktör analizi, ölçek maddelerinin hangi temel alt boyutları temsil ettiğini ve kişilerarası problem çözme becerisinin çok boyutlu yapısını destekleyip desteklemediğini belirlemek için kritik öneme sahiptir.
Çok az bilgi mevcut olduğundan, ölçeğin tek boyutlu mu yoksa birden fazla alt boyuttan mı oluştuğu (örneğin, problem tanımlama, çözüm üretme, karar verme) kesin olarak bilinmemektedir. Detaylı bilgi için tezin istatistiksel sonuçlar kısmı incelenmelidir.
Araç
Test Type: Geliştirme (Developmental Scale)
Format: Kaynakta belirtilmemiştir; ancak okul öncesi çocuklar için genellikle resimli senaryolar veya gözlem formları şeklinde uygulanır.
Language Available: Türkçe (Turkish)
Population Group: Okul Öncesi Kurumlarına Devam Eden Çocuklar (Children Attending Preschool Institutions)
Age Group: Genellikle 4-6 yaş aralığı (Okul öncesi dönemi)
Population Details: Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’ne sunulan tezde belirtilen örneklem grubu.
Test Methodology: Kaynakta derecelendirme bilgisi (-) olarak belirtilmiştir. Muhtemelen gözlem veya yapılandırılmış görüşme yoluyla puanlama metodolojisi kullanılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Çocuk Gelişimi, Sosyal Yeterlilik, Gelişimsel Ölçek, Geçerlik, Güvenirlik, Adnan Menderes Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi.
Yazarlar
Author ORCID Identifier: Bilinmiyor
Affiliation Email addresses: Bilinmiyor
Correspondence Address: Çalışmanın yapıldığı dönemde Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
İzinler, Ücret ve Test Yılı
Test Yılı: 2008 (Tezin yayınlandığı yıl).
İzinler ve Ücret: Bu ölçek bir yüksek lisans tezi kapsamında geliştirilmiştir. Kullanım izinleri ve telif hakları, tez danışmanı ve yazar (Gülden Özdil) ile Adnan Menderes Üniversitesi’ne aittir. Akademik ve eğitim amaçlı kullanım için izin alınması gerekebilir.
Ölçeğin orijinal PDF belgesi aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir:
kisilerarasi-problem-cozme-olcegi-toad.pdf
Kaynaklar
- Özdil, G. (2008). Kişilerarası problem çözme becerileri eğitimi programının okulöncesi kurumlara devam eden çocukların kişilerarası problem çözme becerilerine etkisi (Yüksek lisans tezi). Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
- Tez Referansı (YÖK Ulusal Tez Merkezi): tez.yok.gov.tr
Kişilerarası Problem Çözme Ölçeği Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dillerinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Ölçeğin maddeleri kaynak içerikte yer almamaktadır. Maddelere erişim için Özdil’in (2008) tam metin yüksek lisans tezine başvurulması gerekmektedir.
Cite this article
memjavad (2026). Kişilerarası Problem Çözme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/kisilerarasi-problem-cozme-olcegi/
memjavad. "Kişilerarası Problem Çözme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 10 Mar. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/kisilerarasi-problem-cozme-olcegi/.
memjavad. "Kişilerarası Problem Çözme Ölçeği." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/kisilerarasi-problem-cozme-olcegi/.
memjavad (2026) 'Kişilerarası Problem Çözme Ölçeği', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/kisilerarasi-problem-cozme-olcegi/.
[1] memjavad, "Kişilerarası Problem Çözme Ölçeği," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, March, 2026.
memjavad. Kişilerarası Problem Çözme Ölçeği. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.