Table of Contents
Özet
Karakter Eğitimi Modeli Anketi, Gözde Yıldırım tarafından 2007 yılında geliştirilmiş bir ölçme aracıdır. Bu anketin temel amacı, ilköğretim düzeyinde önerilen bir karakter eğitimi programının model önerisini ve bu modelin uygulanabilirliğini bilimsel yöntemlerle değerlendirmektir. Ölçek, yüksek düzeyde güvenilirlik ve geçerlilik kanıtlarına sahiptir ve eğitim programlarının etkinliğini ölçmek için tasarlanmıştır.
Ölçek, katılımcıların görüşlerini 5’li Likert ölçeği formatında değerlendirmelerine olanak tanır. Yapılan analizlerde, özellikle yapı geçerliliği için faktör analizi kullanılmış ve tüm faktörlerde yüksek düzeyde iç tutarlılık gözlemlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Karakter Eğitimi, İlköğretim, Ölçek Geliştirme, Program Değerlendirme, Faktör Analizi, Cronbach Alfa, Güvenilirlik, Geçerlilik.
Yazarlar
Gözde YILDIRIM
Amaç
Bu anketin geliştirilme amacı, Gözde Yıldırım’ın doktora tezi kapsamında ilköğretim düzeyine yönelik hazırladığı karakter eğitimi programı modelinin farklı boyutlardaki uygulanabilirliğini ve etkinliğini bilimsel olarak saptamaktır. Ölçek, programın teorik yapısının sahada ne ölçüde karşılık bulduğunu tespit etmeyi hedefler.
Ölçek, eğitim bilimleri alanında, özellikle karakter gelişimi ve ahlaki değerlerin aktarılmasına yönelik programların değerlendirilmesi sürecinde kullanılmak üzere tasarlanmıştır. Bu araç sayesinde, eğitimciler ve araştırmacılar, önerilen eğitim modelinin güçlü ve zayıf yönlerini belirleyebilirler.
Yapı
Karakter Eğitimi Modeli Anketi, ilköğretim öğrencilerine yönelik bir karakter eğitimi programının çeşitli bileşenlerini ölçen bir yapıyı temel alır. Ölçek, muhtemelen karakter gelişimini destekleyen değerler, tutumlar veya programın pedagojik uygulamalarına yönelik algıları ölçmektedir.
Ölçek, geliştirme türünde bir araç olup, ölçülmek istenen psikolojik yapının (karakter eğitim modelinin uygulanabilirliği) boyutlarını ortaya çıkarmak amacıyla tasarlanmıştır. Bu yapının detaylı boyutları, genellikle doktora tezinin program model önerisi kısmında açıklanmaktadır.
Geçerlilik
Ölçeğin bilimsel sağlamlığını kanıtlamak amacıyla yapı geçerliliği çalışmaları titizlikle yürütülmüştür. Bu aşamada, veri toplama aracının teorik yapısını destekleyip desteklemediğini incelemek için faktör analizi uygulanmıştır.
Yapı geçerliliğini değerlendirirken, faktör yüklerinin kabul edilebilir alt sınırı .40 olarak belirlenmiştir. Bu sınırın üzerindeki faktör yükleri, maddelerin ilgili faktörü yeterli düzeyde temsil ettiğini ve ölçeğin yapısal olarak geçerli olduğunu göstermektedir.
Güvenilirlik
Ölçeğin iç tutarlılık güvenilirliği, Cronbach Alfa katsayıları incelenerek değerlendirilmiştir. Analiz sonuçları, ölçeği oluşturan tüm faktörler için hesaplanan katsayıların .90’ın üzerinde olduğunu göstermiştir.
Genel kabul görmüş psikometrik standartlara göre, .90 ve üzeri Cronbach Alfa katsayısı, ölçme aracının mükemmel düzeyde yüksek bir güvenilirliğe sahip olduğunu ve maddelerin aynı yapıyı tutarlı bir şekilde ölçtüğünü kanıtlamaktadır. Bu yüksek değer, ölçeğin araştırma amaçları için son derece sağlam olduğunu belirtir.
Faktör Analizi
Karakter Eğitimi Modeli Anketi’nin geliştirilmesi sürecinde, ölçeğin çok boyutlu yapısını ortaya koymak ve maddelerin hangi ana bileşenler altında toplandığını görmek amacıyla faktör analizi kullanılmıştır. Bu analiz, ölçeğin yapı geçerliliğini test etmenin temel yöntemini oluşturmuştur.
Analizlerde, maddelerin faktör yüklerinin .40 eşiğini aşması, her bir maddenin kendi alt boyutuyla güçlü ve anlamlı bir ilişkisi olduğunu doğrulamıştır. Bu durum, ölçeğin teorik olarak öngörülen karakter eğitimi modelinin farklı yönlerini başarılı bir şekilde ayırt edebildiğini göstermektedir.
Ölçek Bilgileri
Test Türü: Geliştirme (Araştırmacı tarafından doktora tezi kapsamında geliştirilmiştir)
Format: 5’li Likert ölçeği
Derecelendirme: 1= Hiç – 5= Çok
Mevcut Diller: Türkçe
Hedef Kitle: İlköğretim Düzeyi Eğitim Paydaşları (Öğretmenler, Yöneticiler veya Öğrenciler)
Yaş Grubu: İlköğretim çağına uygunluk gösteren popülasyonla ilgili çalışmalar yapılmıştır.
Popülasyon Detayları: Ankara Üniversitesi’nde yürütülen doktora tezi kapsamında belirlenen ilköğretim kademesindeki örneklem grubu.
Test Metodolojisi: Uygulanabilirliği ve etkinliği ölçmeye yönelik nicel araştırma metodolojisi kullanılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Eğitim Programı, Uygulanabilirlik, Ölçek, Psikometri, Ankara Üniversitesi, Gözde Yıldırım, Cronbach Alfa, Yapı Geçerliliği, Faktör Analizi.
Yazarlar
Sorumlu Yazar: Gözde YILDIRIM
Yazar ORCID Tanımlayıcı: Bilinmiyor
Kurum E-posta Adresleri: Bilinmiyor
Yazışma Adresi: Ankara Üniversitesi (Doktora tezi sırasında bağlı olduğu kurum)
İzinler, Ücretler ve Test Yılı
Ölçek, 2007 yılında tamamlanan bir doktora tezi kapsamında geliştirilmiştir. Akademik çalışmalarda kullanımı genellikle tez yazarından izin alınmasını gerektirse de, tezin kamuya açık olması nedeniyle akademik referans olarak kullanılabilir.
Ölçeğin orijinal PDF dosyası aşağıdaki bağlantıdan indirilebilir: karakter-egitimi-modeli-anketi-toad.pdf
Ticari veya lisanslama ücretlerine dair bilgi mevcut değildir; ancak akademik kullanım için genellikle ücretsizdir. Testin geliştirildiği yıl 2007‘dir.
Referanslar
Yıldırım, G. (2007). İlköğretim düzeyinde bir karakter eğitimi programı model önerisi ve uygulanabilirliği (Doktora tezi, Ankara Üniversitesi, Ankara). https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp adresinden edinilmiştir.
Karakter Eğitimi Modeli Anketi Maddeleri
ÖNEMLİ: Aşağıdaki ölçek maddeleri orijinal dilinde korunmalı ve hiçbir şekilde değiştirilmemelidir.
Ölçek maddeleri kaynak içerikte sağlanmamıştır.
Cite this article
memjavad (2026). Karakter Eğitimi Modeli Anketi. Turkish Psychological Scales. Retrieved from https://tr-scales.arabpsychology.com/karakter-egitimi-modeli-anketi/
memjavad. "Karakter Eğitimi Modeli Anketi." Turkish Psychological Scales, 21 Mar. 2026, https://tr-scales.arabpsychology.com/karakter-egitimi-modeli-anketi/.
memjavad. "Karakter Eğitimi Modeli Anketi." Turkish Psychological Scales, 2026. https://tr-scales.arabpsychology.com/karakter-egitimi-modeli-anketi/.
memjavad (2026) 'Karakter Eğitimi Modeli Anketi', Turkish Psychological Scales. Available at: https://tr-scales.arabpsychology.com/karakter-egitimi-modeli-anketi/.
[1] memjavad, "Karakter Eğitimi Modeli Anketi," Turkish Psychological Scales, vol. X, no. Y, ص Z-Z, March, 2026.
memjavad. Karakter Eğitimi Modeli Anketi. Turkish Psychological Scales. 2026;vol(issue):pages.